'Huisuitzettingen deugen niet'

De huizencrisis in Spanje kan harder toeslaan dan de ergste terreur. Vrijdag overleed in Barakaldo, een voorstad van Bilbao, Amaya Egaña (53) nadat ze van de zesde etage van haar flatappartement was gesprongen. Dat gebeurde kort voordat de politie op de stoep stond om te ontruimen.

VAN ONZE CORRESPONDENT STEVEN ADOLF

MADRID - De familie Egaña kon niet langer de hypotheeklasten van het huis voldoen. De bankschuld was twee ton.

De zelfmoord komt precies op het moment dat de regering-Rajoy door het Europese Hof op haar vingers is getikt vanwege de onrechtmatige manier waarop de afgelopen jaren vele duizenden probleemhypotheken zijn geëindigd met huisuitzettingen door de banken. Zondag kondigde de premier een moratorium op huiszettingen af voor de meest schrijnende gevallen.

'De laatste tijd komen meer zelfmoorden naar buiten', reageert Lucia Martin van het Platform van Hypotheekslachtoffers (PAH). In de afgelopen weken benamen twee mannen in Valencia en Granada zich het leven wegens een aangekondigde huisuitzetting. Het aantal huisuitzettingen lag in de eerste helft van dit jaar op gemiddeld meer dan 300 per dag en neemt volgens het PAH alleen maar toe. De afgelopen vijf jaar zijn er volgens het PAH bijna 400 duizend gevallen bekend waarbij de bank de huizen innam wegens een hypotheekachterstand.

Het geval van de familie Egaña (vader, moeder en zoon) in Barakaldo schokte Spanje. De etage van het gezin bevindt zich niet alleen in een herkenbare nieuwbouwwijk zoals die in de afgelopen tien jaar door heel Spanje uit de grond werden gestampt en waar de lagere middenklasse zich voor in de schulden stak. Alleen al in deze buurt werden 137 families dit jaar uit hun huis gezet. Het verhaal van Amaya Egaña is extra schokkend omdat zij als gemeenteraadslid de ETA trotseerde. De schaamte over de huisuitzetting bleek groter dan de angst voor terreur.

De uitzettingen hebben inmiddels zulke massale vormen aangenomen dat de regering van premier Rajoy deze week plotseling haast kreeg om met de socialistische oppositie te praten over een versoepeling van de executiepraktijken. Het is de eerste keer dat de conservatieve partij, die over een meerderheid in het parlement beschikt, openlijk met de oppositie aan een plan werkt. Vandaag volgt een spoedberaad over een nieuwe hypotheekwet.

Het Europese Hof van Justitie liet weten dat de Spaanse praktijk van huisontruimingen niet deugt, omdat de hypotheeknemers onbeschermd zijn tegen de kleine contractlettertjes. Een rechter kaartte de zaak aan tegen een van de banken die door de Spaanse staat van de ondergang werd gered en een steunbedrag van de EU kreeg.

Het aantal gruwelverhalen rond de hypotheken nam de laatste weken explosief toe: hoogbejaarden die hun huis worden uitgegooid omdat ze garant stonden voor de hypotheek van hun kinderen, alleenstaande moeders met zieke kinderen, werkloze families. Een organisatie van Spaanse rechters was het uitvaardigen van ontruimingsbevelen beu en zegt dat de hardvochtige praktijken moesten stoppen.

Nu de regering met steungelden komt, kunnen de banken ook gedwongen worden tot een socialer beleid, is de gedachte. Het PAH wil dat de banken worden verplicht de leegstaande huizen beschikbaar te stellen voor sociale huurwoningen. Daarnaast zou de hypotheek gekwijt moeten worden bij het inleveren van de sleutels. Dat idee krijgt in Spanje steun nu de banken al hun leegstaand onroerend goed tegen afbraakprijzen dumpen in een zogenaamde 'bad bank'.

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden