How to play Francesca Woodman ****

Hoe geef je vorm aan het leven van kunstenaar die je nauwelijks kent? Met opmerkelijk theater.

Theater


****


How to play Francesca Woodman van Anne Vegter en Erik-Ward Geerlings, door Toneelgroep Maastricht, regie Arie de Mol


15/3, Bordenhal, Maastricht; daar t/m 6/4. toneelgroepmaastricht.nl


Hoe leg je iets uit dat je zelf niet goed begrijpt? Regisseur Arie de Mol van Toneelgroep Maastricht zag het werk van fotograaf Francesca Woodman en was gegrepen door haar indringende, theatrale beelden. Francesca Woodman zelf bleek een mysterie. In de kleine voorstelling How to play Francesca Woodman probeert hij dat mysterie te verbeelden.


Dus niet ontrafelen. Dat zou zonde zijn en onmogelijk. Woodman maakte in 1981 op 22-jarige leeftijd een einde aan haar leven en liet, behalve een zwik foto's, weinig na. In zijn voorstelling herschept De Mol de enigmatische sfeer uit Woodmans foto's, die aan de zijkanten op het podium hangen. Het is een bijzonder portret geworden.


Auteurs Anne Vegter en Erik-Ward Geerlings schreven de toneeltekst. Die staat ver af van een rechttoe rechtaan biografisch verhaal. Neem alleen al die titel, How to play Francesca Woodman, waarmee ze gelijk hun artistieke ambitie weergeven. Hoe geef je vorm aan het leven van iemand die we nauwelijks kennen, behalve uit haar geënsceneerde foto's?


'Francesca houdt van vorm', klinkt het. De voorstelling is zelf ook een experiment met vorm. Er staan vier jonge actrices die allemaal een soort Francesca spelen. Nadia Amin, Lore Dijkman, Nina Fokker en Jessie Wilms representeren ieder ruwweg een kant van haar persoonlijkheid: seksueel, manisch, depressief en ambitieus.


Ze dragen de frivole jurkjes die Francesca altijd droeg. Ze poseren voor draaiende camera's die hun verwrongen lichamen, à la Woodman, op een groot scherm projecteren. Ondertussen vertellen ze over Francesca's onmogelijke aspiraties. Hoe ze modefotograaf wilde worden, terwijl ze eigenlijk alleen naakt fotografeerde. Hoe ze het realisme van haar discipline verafschuwde. Hoe ze zich afzette tegen haar ouders, mislukte kunstenaars, die hun kind de regels van de kunsten probeerden bij te brengen. Terwijl ze regels haatte: 'Een kunstenaar is een kind, breekt alles af wat ooit is opgebouwd.' Francesca zou kind blijven.


Feitelijk naverteld, is het leven van Francesca Woodman nauwelijks een mysterie, meer een cliché. Succes blijft uit voor de onorthodoxe, expressieve kunstenaar, die dus zelfmoord pleegt. Arie de Mol ondervangt het probleem door zijn voorstelling uiteindelijk niet over de persoon maar over de kunst te laten gaan. Over de grenzen en de oneindigheid van de verbeeldingskracht. En over de contradictio in terminis die 'realistische kunst' is. Dat zijn actuele onderwerpen. Opmerkelijk theater.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden