House of Cards toont slechtheid VS aan de Iraniër

De beste propaganda tegen de Verenigde Staten geproduceerd op Amerikaanse bodem? Dat zijn de dramaserie House of Cards en de uitspraken van de Amerikaanse presidentskandidaten. Zo meent Iran althans.

Kevin Spacey speelt Frank Underwood in de televisieserie House of Cards. Beeld reuters

Voor het eerst in de geschiedenis van de Islamitische Republiek Iran werden de presidentiële debatten live uitgezonden en sinds een aantal weken is ook de serie House of Cards te zien op de staatszender. Niet om Iraniërs te vermaken met politieke hoogstandjes, maar om de slechtheid van de Grote Satan - de benaming die Iran vaak gebruikt voor de Verenigde Staten - te tonen.

Tijdens een toespraak deze week bekritiseerde president Hassan Rohani voor het eerst de Amerikaanse verkiezingen. 'Is dit het soort democratie wat we willen? Hebben jullie het onfatsoenlijke gedrag van Clinton en Trump gezien? In de Amerikaanse politiek is geen plaats voor moraliteit.' Voor Rohani is het om het even wie wint: het is kiezen tussen twee kwaden.

Het live uitzenden van de debatten is een slimme zet van de overheid, vindt Negar Mortazavi, Iraans-Amerikaanse journalist en commentator. 'Iedereen kan nu zelf een oordeel vormen over Amerikaanse politiek en democratie, zonder dat het gecensureerd of becommentarieerd wordt,' zegt Mortazavi.

Frank Underwood

Sinds een maand is elke avond het fictieve karakter Frank Underwood te zien, een democratisch congreslid uit South-Carolina die samen met zijn vrouw Claire op manipulatieve wijze het presidentschap wil bereiken. Volgens de conservatieve nieuwssite Mashregh vertegenwoordigt Underwood perfect de leugens, hypocrisie en moordlust die kenmerkend zijn voor de Amerikaanse politici: 'Het succes van de serie is te danken aan dat het geen fictie is - het ligt zo dicht bij de werkelijkheid', schrijft de auteur.

Om te bepalen of deze serie in Iran uitgezonden kon worden, vroeg de Iraanse staatstelevisie advies aan Fouad Izadi, hoogleraar Amerikanistiek aan de Universiteit van Teheran. 'De serie komt overeen met het beeld dat de Iraanse overheid van de Verenigde Staten heeft. Het laat goed zien hoe onethisch en corrupt Amerikaanse politici zijn,' zegt Izadi. 'En kwalitatief is het een goede serie.' De verhaallijnen en het acteerwerk worden geprezen in de Iraanse media, ook door conservatieve media.

Verbroken banden

Na de Islamitische Revolutie van 1979 verbraken Iran en de Verenigde Staten alle diplomatieke banden en staan sindsdien op gespannen voet met elkaar. 'De Amerikanen bemoeien zich al decennialang met ons', zegt Izadi. 'Iraniërs zijn geïnteresseerd in Amerikaanse politiek, ze vragen zich af waarom de Amerikanen zo agressief zijn tegen Iran.' Na twee jaar onderhandelen kwamen Iran en de Verenigde Staten vorig jaar tot een nucleair akkoord.

'Keuzes in de Amerikaanse politiek, zoals het opleggen van sancties, hebben gevolgen voor het leven van een Iraniër en maakt het volgen van Amerikaanse politiek relevant', zegt Mortazavi. 'De debatten zijn goed bekeken, terwijl het 's nachts uitgezonden wordt.'

Censuur

Weinig verhullende scènes die niet aan de islamitische richtlijnen voldoen, zoals kus- en seksscènes, zijn weggeknipt. De tv maakt bovendien handig gebruik van geavanceerde technieken. Zo worden kledingstukken langer gemaakt als er teveel bloot te zien is. De serie is ook in het Perzisch nagesynchroniseerd. 'Voor het kijkgemak en vooral om scheldwoorden weg te halen', zegt Izadi. De directeur van de Iraanse knip- en nasynchronisatiedienst, Reza Aqtabi, zegt in een interview met een Iraans tijdschrift dat er in House of Cards minimaal geknipt is. 'Ik vertrouw op de intelligentie van mijn kijkers.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden