Houellebecq houdt vol dat roman 'Soumission' geen provocatie is

De nieuwe roman van Michel Houellebecq ligt vandaag in de winkel, maar in de Franse media wordt er al weken over gepolemiseerd. Speelt Soumission extreem-rechts in de kaart, omdat Houellebecq het spookbeeld van een islamitische president oproept? Of is het slechts een verkenning van een toekomst die ook positieve kanten heeft, zoals Houellebecq zelf zegt?

Franse schrijver Michel Houellebecq Foto anp

'Ik heb gebruikgemaakt van de mogelijkheid angst aan te jagen', erkende Houellebecq dinsdag in het Franse achtuurjournaal. Voor zijn doen zag hij er fris uit, het dunne haar in een strakke scheiding gekamd. De roman is echter geen provocatie, hield hij vol.

In Soumission krijgt Frankrijk in 2022 zijn eerste islamitische president. Toch is het verhaal geen aanval op de islam. Onder moslimleiding wordt Frankrijk zelfs weer gelukkig. Het is even slikken als de minirok wordt verbannen, maar ook de werkloosheid verdwijnt als sneeuw voor de zon, omdat alle vrouwen thuis blijven. De orde keert terug, de criminaliteit daalt en al snel hervindt Frankrijk een optimisme dat het sinds de jaren zeventig niet meer heeft gekend.

'Je kunt dit boek niet als een pessimistische voorspelling beschouwen', zei Houellebecq in een interview met de Paris Review. 'Uiteindelijk gaan de zaken niet zo slecht.'

Geen politieke bedoelingen

Hoe serieus moeten we deze woorden nemen? Slechts weinigen zullen zich verheugen op een Parijs zonder korte rokjes. Vrouwen komen er bekaaid vanaf in Houellebecqs islamitische Frankrijk: ze dienen zich te onderwerpen aan de man en polygamie wordt toegestaan.

Volgens Laurent Joffrin, hoofdredacteur van de linkse Libération, speelt Houellebecq zeer welbewust met een spookbeeld dat vooral in extreem-rechtse kring wordt opgeroepen: door immigratie en een hoog geboortecijfer zullen moslims straks een meerderheid vormen, waardoor ze langs democratische weg de macht zullen overnemen. 'Het boek is een prachtig kerstcadeau voor Marine Le Pen', vond ook racismebestrijder Alain Jakubowicz.

'Marine Le Pen heeft mij niet nodig', reageerde Houellebecq. 'Ik ken ook geen romans die de loop der geschiedenis hebben veranderd.' Hij hield vol dat hij geen politieke bedoelingen heeft en dat hij slechts een waarschijnlijke ontwikkeling heeft willen beschrijven - al is 2022 een beetje vroeg voor een moslimpresident.

Vrijheid en individualisme hebben de mens in leegheid en eenzaamheid geworpen, stelt Houellebecq, net als in zijn eerdere romans. 'De mens verdraagt het niet langer om zonder God te leven', zei Houellebecq gisteravond in het Franse achtuurjournaal. In dat geval is de islam zo gek nog niet, vindt hij. 'De Koran is veel beter dan ik dacht', aldus Houellebecq in de Paris Review. Naar eigen zeggen zonder ironie: 'Ik heb dit boek niet uit angst geschreven. Ik denk dat we ons kunnen aanpassen. De feministen niet. Maar ik en veel andere mensen wel.'

'De Koran is veel beter dan ik dacht', aldus Houellebecq in de Paris Review.
Lees het interview hier.