Houellebecq beleeft geen plezier aan de schandalen die hem overkomen

Als Michel Houellebecq How To Become A Scandal (Laura Kipnis) ter harte neemt, maakt hij geen schandaal meer los.

Olaf Tempelman
Schrijver Michel Houellebecq Beeld afp
Schrijver Michel HouellebecqBeeld afp

Er zijn mensen die Michel Houellebecq ervan verdenken altijd aan te sturen op schandalen: met flinke trappen naar feministes, aftandse hippies en soixante-huitards, met precieze beschrijvingen van vieze mannen van wier bestaan we liever niets weten, evenmin als van personages die 'rillen van enthousiasme' als er moslims worden gedood. In de nieuwe Houellebecq krijgt Frankrijk in 2022 een moslimpresident en raakt de islam geliefd. De meeste Fransen blijkt die president prima te bevallen, alleen voor feministes, geen vriendinnen van Houellebecq, is het wennen.

Een heel ander beeld doemt op uit het interview dat zijn vertaler Martin de Haan voor de Volkskrant met hem maakte: de schrijver die standaard wordt omschreven als enfant terrible en provocateur, ziet die schandalen helemaal niet aankomen. Integendeel, de schandalen overkomen hem en hij beleeft er geen plezier aan. Ook op de aandacht van de buitenwereld voor de 'aanhoudende problemen met mijn tanden' lijkt Houellebecq geenszins uit te zijn geweest.

Die bekentenissen bevestigen wat de Amerikaanse schrijfster Laura Kipnis betoogt in haar psychologische studie How To Become A Scandal: waarachtige schandalen worden niet veroorzaakt door mensen die eropuit zijn, maar door 'mensen die zich om onduidelijke redenen en ongeacht hun eigen belang genoodzaakt voelen hun geheime verlangens wereldkundig te maken'. Freud zag al dat zij 'er niets aan lijken te kunnen doen dat ze onbewust aanwijzingen rondstrooien over de warboel aan gênante conflicten en metafysische angsten in hun binnenste'. Als Houellebecq doorkrijgt hoe het werkt, kan zijn volgende roman in rustige omstandigheden verschijnen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden