Hou toch op met die PowerPoint

Frank werkt bij een hightech bedrijf. Hij moet een presentatie geven en vindt dat hij dat met de computer en de beamer hoort te doen....

Hebt u het ook zo ontzettend gehad met PowerPoint? Bleef het gebruik ervan maar beperkt tot de hightechbranche. Maar geen enkele academicus of hbo'er die ergens wat komt vertellen, durft meer zonder zijn laptopje. .

De Frank in bovenstaand voorbeeld komt uit Presentatiemythen van de Brit David Bloch. Deze ervaren bedrijfstrainer doet in Nederland zendingswerk. Bijna elke Engelsman of Amerikaan is nu eenmaal een betere redenaar dan een willekeurige kaaskop .

We hebben een presentatie-achterstand. Van nature zijn we botte kooplieden, geen showmasters. En hele generaties Hollandse schoolkinderen komen weg met spreekbeurten die nauwelijks verstaanbaar van een papiertje worden opgelezen. Daardoor draait elk congres met Nederlandse sprekers uit op een lange, slaapverwekkende zit. Deelnemers komen alleen nog om er even tussenuit te zijn, voor de congresmap en voor de contacten.

Bloch weet hoe het wél moet. Zoals: maak contact met de zaal, spreek niet over 'ik' maar over 'u/jullie', breng variatie in je verhaal en praat niet door je PowerPointplaatjes heen. Ook legt hij uit hoe belangrijk het is om je aan de tijd te houden en om het licht in de zaal niet te dimmen.

Bloch stelt een presentatie heel terecht voor als een gevecht tegen slaperigheid, alcohol (na de lunch), een muffe atmosfeer en - origineel - een gebrek aan adrenaline. 'Tijdens normale werkdagen krijgt men een behoorlijke dosis adrenaline door telefoontjes, drukte op de weg en deadlines (...) Op een congres of seminar vallen de bronnen van adrenaline weg. Vergelijk het met de eerste dagen van een vakantie: mensen ervaren deze dagen als bijzonder vermoeiend omdat hun lichaam eindelijk moe mag zijn.' Onder deze omstandigheden de aandacht vangen en vasthouden is een heksentoer.

Chaotisch is het boek van deze rasspreker wel. Hij ordent zijn tekst aan de hand van een aantal 'mythen', zoals 'U bent saai wanneer u iets vertelt dat de luisteraars al weten' of 'De inhoud is veel belangrijker dan de verpakking', en uiteraard weet hij die stellingen ferm te ontkrachten.

Maar de rij mythes kent kop noch staart, en in elk hoofdstuk waaiert de tekst alle kanten uit. Bloch hopt tussen zijn boodschappen, met frequente herhalingen. Steeds moet de lezer wéér leren contact te maken en niet vergeten uit te ademen .

Heeft Bloch een zappubliek willen dienen? Met het idee dat, waar je dit boekje ook openslaat, je altijd weer dezelfde dingen tegenkomt? Het lijkt eerder alsof hij zijn presentatietechnieken regelrecht op papier heeft overgezet. Herhaling en verrassing is functioneel in mondelinge communicatie, maar irritant in een tekst.

De pagina's hadden beter benut kunnen worden. Wat als het publiek driftig met je meeschrijft? Hoe te reageren als mensen weglopen? Is er een manier om die paniekaanval te bedwingen, vlak voordat je opmoet? En hoe organiseer je de inhoud van je presentatie? En waarom laat Bloch die laptops niet dichtklappen?

Veel valt te leren van topsprekers die het nog gewoon met losse handen doen. Daar zijn video-registraties van. Zo banjert Tom Peters bijvoorbeeld dwars door een zaal timide managers en bijt hen toe dat ze alleen maar dénken te managen. En zijn ingetogen tegenhanger Deepak Chopra weet twee uur lang, in een saai wit pak, duizenden mensen te biologeren Kies je stijl, analyseer de videobeelden, en oefen voor de spiegel met een eigen verhaal. Uit het hoofd graag. Succes verzekerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden