Hou koloniale taal in ere

Pieter Broertjes pleit voor een culturele en taalsamenwerking met Suriname (Forum, 7 augustus). Terecht laakt hij de afwerende Nederlandse houding....

Engels-, Spaans-, Portugees- en Franstalige oud-koloniën houden de koloniale taal meestal in ere en zijn blij met de culturele samenwerking met het oude moederland (ook al heeft dat vaak een duistere staat van dienst). Ook Suriname koestert ondanks alles zijn koloniale taal. Waarom verheugt ons dat niet? Waarom gaan wij ons plaatsvervangend schamen? Waarom zijn wij de eersten die roepen dat je toch niets aan Nederlands hebt?

Willen we niet weten dat dit ‘vreedzame landje’ ooit een koloniaal rijk had en dus niet altijd even lief was? Nu heerst in de polder de gedachte: buiten onze dijken spreekt men Engels – nota bene de grootste koloniale taal! – en als dat niet zo is, dan had dat eigenlijk zo moeten zijn. Want in hun ogen is het Nederlands al bijna achterhaald in Nederland, laat staan daarbuiten. Als troostprijs mocht Suriname lid worden van de Nederlandse Taalunie, de tandenloze taaltijger.

Ook John Jansen Van Galen (Forum, 11 augustus) pleit voor het herstel van de taalbanden met Suriname. Hij heeft alvast oude boeken naar dat land gestuurd om de boekennood daar enigszins te lenigen. Op dit moment gaat er van elk in Nederland verschenen boek één exemplaar naar de Koninklijke Bibliotheek (KB) in Den Haag.

Als de landen van de Nederlandse Taalunie nu eens afspreken dat er van elk in hun land gepubliceerd boek telkens één exemplaar naar de KB in Den Haag, één naar de KB in Brussel en één naar de (nog te stichten) Nationale Bibliotheek in Paramaribo gaat.

Zodra Zuid-Afrika en Namibië zich bij de Nederlandse Taalunie aansluiten, voegen hun nationale bibliotheken zich bij die kring. Desnoods beperkt tot publicaties in en over het Nederlands en Afrikaans.

F. Bakker, Nijmegen

Steun
De genegenheid van Pieter Broertjes voor Suriname spreekt duidelijk uit zijn Forumstuk. Zijn pleidooi verdient in algemene zin steun, al weet ik niet of dat zou moeten in de zin van het beantwoorden van de liefde van Suriname voor Nederland. Jammer is echter dat Broertjes in zijn verhaal het aanhalen van de culturele banden verengt tot de promotie van de Nederlandse taal en literatuur. Dubbel jammer is dat hij daarbij zijn hoop vestigt op de Nederlandse overheid. Cultuur is zoveel meer. En behoeft zoveel meer.

Steun
Het valt Broertjes niet te verwijten dat hij op zijn – kennelijk – eerste bezoek aan Suriname niet helemaal op de hoogte is van wat er door Nederland – in samenwerking met overheidsinstanties en particuliere instellingen – allemaal wordt gedaan in het culturele vlak.

Steun
Het hart van Paramaribo staat op de Unesco-werelderfgoedlijst. Tal van Nederlandse instanties helpen de Stichting Gebouwd Erfgoed Suriname (SGES) om daar groot onderhoud te plegen. Zo is met steun van de Stichting Herstelling het Nola Hatterman Instituut (naast Fort Zeelandia), volledig gerestaureerd. Op dit moment wordt de binnenplaats van Fort Zeelandia opnieuw bestraat. De restauratie van de Elisabeth 1 – school staat als volgende op het program. De gemeente Amsterdam overigens een zeer belangrijke sponsor van Herstelling , helpt de Surinaamse overheid in tal van opzichten. Zo is onder meer de digitalisering van het Surinaams Landsarchief met Amsterdamse steun tot stand gekomen. Het Zuiderzeemuseum is nadrukkelijk betrokken bij de renovatie van Fort Nieuw Amsterdam, het Surinaamse openluchtmuseum.

Steun
Niets gaat daarbij overigens vanzelf. Een vertragende factor is vaak de politieke cultuur. Maar het is daarom des te zinvoller dat er een veelvoud van kleine, maar betekenisvolle projecten worden ontwikkeld met een grote betrokkenheid niet-gouvernementele organisaties.

Steun
Mijn ervaring is dat de Nederlandse overheid – zowel de centrale als de gemeentelijke – bereid zijn daaraan hun medewerking te verlenen. Surinaamse functionarissen worden in de gelegenheid gesteld hier hun kennis en ervaring te versterken. Nederlandse functionarissen begeleiden enige tijd hun collega’s daar. Met deze voorbeelden hoop ik Broertjes op de gedachte te brengen dat de Volkskrant zelf wat kan doen aan het versterken van de culturele band. De Volkskrant kan een Surinaamse krant adopteren, zoals De Ware Tijd.

Steun
Er kan een uitwisselingsprogramma worden opgezet, waarbij op gezette tijden redacteuren van daar enkele weken hier stage lopen en omgekeerd. Bovendien biedt het een ongekende mogelijkheid om van binnenuit kennis te nemen van de Surinaamse politieke cultuur.

Steun
Jeroen Sprenger, Amsterdam voorzitter van de Stichting Herstelling

Hollandse huis
Ja, beste John Leerdam, ik ben ook wel voor een Holland House in Suriname (Forum, 13 augustus) maar zou het ‘Het Hollandse Huis’ noemen.

Hollandse huis
Peter Bartels, Haarlem

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden