'Hoogleraar VUmc verzweeg belangen kankeronderzoek'

Het VU medisch centrum (VUmc) gaat onderzoeken of emeritus hoogleraar pathologie Chris Meijer zich schuldig heeft gemaakt aan belangenverstrengeling bij wetenschappelijke publicaties. De klinisch patholoog, een belangrijk pleitbezorger van een nieuw bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker, zou zakelijke belangen hebben verzwegen in twee bedrijven die producten maken voor dat onderzoek.

Beeld anp

Dat heeft het academisch ziekenhuis van de Vrije Universiteit in Amsterdam zaterdag bekendgemaakt. Het VUmc gaat zijn ombudsman wetenschappelijke integriteit inschakelen om 'de mogelijke conflict of interest bij wetenschappelijke publicaties van prof. Meijer nader te onderzoeken'.

Volgens NRC Handelsblad verzweeg de klinisch patholoog zijn belang in Delphi Bioscience, een bedrijf dat een product maakt om thuis celmateriaal af te nemen voor het nieuwe onderzoek naar baarmoederhalskanker. Ook meldde hij niet dat hij mede-eigenaar is van Diassay, een biotechbedrijf dat een van de twee virustests maakt die gebruikt zullen worden om het celmateriaal te beoordelen.

In een persverklaring stelt het VUmc dat het sinds 2010 een aangescherpte regeling heeft voor het melden van belangen en nevenactiviteiten. Het ziekenhuis constateert dat Meijer 'geen melding heeft gemaakt van of toestemming heeft gevraagd voor nevenwerkzaamheden'. Volgens het VUmc verkeerde hij in de veronderstelling dat hij dit niet hoefde te doen omdat hij in 2010 met pensioen is gegaan. Daarna is de patholoog echter parttime in dienst getreden.

Drijvende kracht

Meijer wordt beschouwd als de drijvende kracht achter het nieuwe bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker. Op dit moment worden vrouwen alleen gescreend op afwijkende cellen. Op advies van de Gezondheidsraad wordt de aanpak in 2016 veranderd. Dan wordt gekeken of vrouwen het virus bij zich dragen dat baarmoederhalskanker veroorzaakt. Ook krijgen vrouwen straks de mogelijkheid thuis zelf celmateriaal af te nemen en op te sturen voor onderzoek, in plaats van een uitstrijkje bij de huisarts.

Voorzitter Pim van Gool van de Gezondheidsraad noemt de handelwijze van Meijer (het niet melden van zijn zakelijke belangen) 'absoluut onjuist'. Maar het advies voor het nieuwe bevolkingsonderzoek blijft overeind staan. Volgens hem had de patholoog geen stemrecht in de Gezondheidsraad; wel was hij een belangrijk adviseur van de raad. Het advies voor een nieuw bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker zou sterk op wetenschappelijk werk van Meijer leunen.

Meijer was dit weekeinde niet bereikbaar voor commentaar. In NRC zegt hij Delphi te beschouwen 'als een belegging'. Diassay ziet hij als 'een privézaak'. De patholoog meent dat hij 'de discussie over wetenschappelijke integriteit die opkomt, wel aankan'. Emeritus hoogleraar medisch-wetenschappelijke verslaglegging John Overbeke kwalificeert zijn handelwijze als 'wetenschappelijk wangedrag'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden