Hoogleraar constateert fikse ongelijkheid in kankerzorg

De kans dat een patiënt het meest effectieve medicijn krijgt, kan in het ene ziekenhuis  tot zeven keer hoger zijn dan in het andere ziekenhuis. De hoge kosten van de nieuwe, dure geneesmiddelen tegen kanker kunnen door veel ziekenhuizen niet meer worden opgebracht.

Beeld ANP

Er klinken al langer geluiden over verschillen in kankerzorg maar die konden tot nu toe niet worden gestaafd met cijfers. De Rotterdamse hoogleraar Carin Uyl-de Groot analyseerde voor het eerst van zes geneesmiddelen de variatie in voorschrijfgedrag. Uyl keek naar nieuwe middelen tegen borstkanker, longkanker en prostaatkanker. Kankerpatiënten blijken beter af in Groningen dan in Drenthe: ziekenhuizen in de noordelijke provincie geven aan een nieuw borstkankermedicijn bijvoorbeeld zeven keer zoveel geld uit per patiënt. Een ander middel tegen borstkanker, sinds twee jaar op de markt, blijkt aan vijftien ziekenhuizen nooit te zijn verkocht, terwijl dat medicijn, aanbevolen door de beroepsgroep, de overleving van vrouwen aanzienlijk vergroot.

De cijfers over de ongelijkheid in de kankerzorg vormen het fundament van een rapport over de financiering van nieuwe, dure kankermedicatie, dat een werkgroep van KWF Kankerbestrijding donderdag aanbood aan minister Schippers van Volksgezondheid. Er komen steeds meer medicijnen tegen de ziekte maar die zijn extreem duur. Alleen al voor immunotherapie bij longkanker (waarbij de eigen afweer wordt gestimuleerd om tumorcellen op te ruimen) is volgend jaar 75 miljoen euro nodig. Bij elkaar is in 2016 300 miljoen euro extra vereist, bovenop de 675 miljoen die nu al aan geneesmiddelen tegen kanker worden uitgegeven. De verwachting is dat de uitgaven jaarlijks met 10 tot 15 procent stijgen omdat het aantal kankerpatiënten toeneemt alsmede het aantal nieuwe geneesmiddelen.

De ziekenhuizen, die de middelen uit het jaarlijks toegekende budget moeten bekostigen, komen er niet meer uit, waarschuwde hoogleraar Koos van der Hoeven, internist-oncoloog in het LUMC en voorzitter van de werkgroep. 'Het moet duidelijk worden welke ziekenhuizen de nieuwe medicijnen voorschrijven en in die ziekenhuizen moet er voldoende geld voor zijn.' Een aparte pot met geld, dat is waar de werkgroep voor pleit, zodat de uitgaven aan de nieuwe middelen niet, zoals nu het geval is, ten koste gaan van andere bestedingen in het ziekenhuis.

De variatie tussen ziekenhuizen leidt tot onrust bij patiënten, aldus Van der Hoeven. Patiënten worden lang niet altijd geïnformeerd over de financiële problemen rond de medicatie en artsen verzuimen nogal eens te verwijzen naar een ziekenhuis waar ze wel kunnen worden behandeld.

Hij deed een dringend beroep op de farmaceutische industrie om de prijzen van de kankermedicijnen te verlagen. Sommige nieuwe middelen kosten ruim een ton per patiënt per jaar. 'Exorbitante prijzen', zei hij, die niet in verhouding staan tot de ontwikkelingskosten. Minister Schippers komt dit najaar met een reactie op het rapport.

Beeld de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden