nieuws inreisverbod

Hooggerechtshof VS gaat akkoord met Trumps omstreden inreisverbod

Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft het groene licht gegeven voor het inreisverbod voor mensen uit een aantal moslimlanden, dat president Trump in september vorig jaar afkondigde. De uitspraak van het Hof is een belangrijke overwinning voor Trump.

Het Amerikaanse Hooggerechtshof in Washington DC. Beeld AFP

 HOOGGERECHTSHOF STEUNT TRUMPS INREISVERBOD. Wow!, reageerde de president verheugd  op Twitter. Eerder hadden lagere rechtbanken het inreisverbod afgekeurd.

Trump noemde de uitspraak een bewijs van zijn gelijk ‘na maanden van hysterisch gedoe van de media en Democratische politici die weigeren te doen wat nodig is om onze grenzen veiliger te maken’.

De uitspraak komt Trump goed uit juist op een moment dat er veel kritiek was op zijn aanpak van illegale immigranten uit Mexico. Als reactie daarop maakte hij een einde aan de omstreden praktijk om kinderen van illegale immigranten apart van hun ouders vast te zetten. Maar Trump zint nog steeds op andere keiharde manieren om illegale immigranten uit Mexico buiten de deur te houden.

Het Hooggerechtshof bepaalde met vijf tegen vier stemmen dat het inreisverbod niet in strijd was met de bestaande immigratiewetten. Ook is het presidentiële decreet niet in strijd met de Amerikaanse Grondwet die discriminatie op basis van religie verbiedt.

Volgens opperrechter John Roberts heeft de regering voldoende aangetoond dat de maatregel bedoeld is om de nationale veiligheid te garanderen. De uitspraak betekent dat het inreisverbod van kracht blijft en dat Trump mogelijk nog enkele landen op de lijst kan zetten. 

Rechter Sonia Sotomayor bestreed de krappe meerderheidsvisie fel en verweet haar collegas bij het Hooggerechtshof de vele verklaringen van Trump over ‘een algeheel inreisverbod voor moslims’ in feite ‘wit te wassen’ met het argument dat zulke woorden niet in het decreet zelf staan. 

‘Achterlijk en on-Amerikaans’.

Chuck Schumer, de leider van de Democraten in de Senaat, had ook kritiek op de uitspraak. Volgens hem ‘maakt het inreisverbod ons niet veiliger en maakt het vonnis van het Hooggerechtshof het niet goed’. Hij noemde Trumps immigratiebeleid ‘achterlijk en on-Amerikaans’. 

Vorig jaar december had het Hooggerechtshof al bepaald dat het inreisverbod voorlopig van kracht mocht worden, ook al liep er nog steeds een gerechtelijke procedure over de rechtmatigheid van de maatregel.

De staat Hawaii en enkele islamitische organisaties vochten het inreisverbod aan omdat het volgens hen voornamelijk was ingegeven door Trumps afkeer van moslims. Daarbij wezen zij op uitspraken en tweets van Trump tijdens de verkiezingscampagne in 2016 waarin hij een ‘totaal verbod’ propageerde om moslims buiten de deur te houden.

Al een week na zijn aantreden vaardigde Trump de eerste versie van zijn inreisverbod af. De maatregel kwam zo onverwacht dat er een chaos ontstond op Amerikaanse vliegvelden, waar reizigers uit de betrokken landen opeens werden tegengehouden hoewel ze over een geldig visum beschikten. Tot woede van Trump werd het inreisverbod meteen door verscheidene rechtbanken afgekeurd. Ook een tweede versie van het decreet stuitte op bezwaren, waarna Trump uiteindelijk in september vorig jaar een ietwat aangepaste versie uitvaardigde.

Die laatste versie van het inreisverbod geldt voor vrijwel alle reizigers uit Iran, Libië, Somalië, Syrië en Jemen. Daarnaast gelden ook beperkingen voor reizigers uit Noord-Korea en Venezuela. Volgens critici had Trump die landen expres aan de lijst toegevoegd als bewijs dat de maatregel niet discriminerend was. In eerdere versies was alleen sprake van overwegend islamitische landen.

Voor de vier liberale rechters  vormden Trumps tweets over moslims een belangrijk argument om zich tegen het inreisverbod te keren, maar de andere rechters vonden dat de uitgebreide bevoegdheden van de president als het gaat om de veiligheid van het land en het immigratiebeleid uiteindelijk het zwaarst moesten wegen. Opvallend was dat opperrechter Roberts in zijn vonnis wel kritiek liet doorschemeren op de toon die Trump soms aanslaat. 

Roberts wees erop dat Amerika gebouwd is op respect, waardigheid, tolerantie en religieuze vrijheid. Wat dat betreft prees hij president Bush jr. die na de aanslagen van 9/11 ‘het ware geloof van de islam’ in bescherming nam. Maar de opperrechter constateerde dat niet alle presidenten ‘die inspirerende woorden naleven’. 

Trump dankt zijn overwinning aan de nieuwe krachtsverhouding die binnen het negen rechters tellende hof is ontstaan sinds hij vorig jaar de oerconservatieve Neil Gorsuch in het Hooggerechtshof benoemde. Daarvoor zaten allerlei omstreden kwesties vast bij het Hof doordat de conservatieven hun meerderheid waren kwijtgeraakt na het overlijden van rechter Antonin Scalia in 2016.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden