Hoog van de toren

Zolang je heilige boeken leest zoals je Andersen, Grimm of Moeder de Gans leest, is er niks aan de hand....

Zo was er anno 1926 tweehonderd jaar na de eeuw van Voltaire, van Locke, van Diderot, van Hume en van Lessing een gereformeerde dominee die in een preek heel voorzichtig opperde dat we de dialoog tussen de slang en Eva uit Genesis 3 mogelijk ook overdrachtelijk zouden kunnen duiden.

Meteen ruzie.

Je hoort tegenwoordig wel hoog opgeven over de Verlichting waar die stomme moslims nooit aan zijn toegekomen maar de woorden van de dominee (die Geelkerken heette) leidden op een kwart van de verlichte twintigste eeuw tot onmiddellijk gereformeerd oorlogsberaad in het obscurantistische Nederland.

Men koos de hoofdstad van Drenthe als vergaderplaats, en de conclusie was daar snel getrokken. Weliswaar werd de heidense predikant niet met z'n hoofd naar beneden van een hoog gebouw geworpen (en vervolgens ook nog gestenigd), maar het scheelde weinig. Geelkerken werd geschorst, en dat was minstens zo erg.

In Assen werd afgesproken dat de slang een 'zintuigelijk waarneembare werkelijkheid' was geweest, en dus om de dooie dood de woorden in de mond had genomen waarvan in het paradijsverhaal gewag wordt gemaakt. Aangezien dat verhaal bovendien was geschreven door God zelf, ging het niet aan er ooit een eigen draai aan te geven, want als de Auteur het niet had bedoeld zoals het er stond, zou Hij het allicht anders hebben geformuleerd.

Overdrachtelijk lezen is den Here een gruwel.

Hoe de koran de homoseksuele medemens precies wil straffen ben ik even kwijt, maar vaststaat dat Allah 'de gemeenschap met iemand van het manlijke geslacht zoals men gemeenschap heeft met een vrouw' net zo min tolereert als onze eigen onzelieveheer die op dat punt heel duidelijke instructies aan Mozes heeft meegegeven.De strafmaat wordt in de islam overgelaten aan de interpretatie van een geleerde moslim.

De schrijver van de tekst uit De weg van de moslim waar ze in de Amsterdamse El Tawheedmoskee mee te koop lopen, schijnt een Algerijn van heel lang geleden te zijn geweest. Zijn interpretatie van de straf (dus die worp van een hoog gebouw waar je d'r in die man z'n tijd volgens mij in heel Algiers niet van had) lijkt behoorlijk wreed.

Maar heeft iemand wel eens doorgelezen na de veel geciteerde passage uit het bijbelboek Leviticus waarin ongeveer alle geslachtsgemeenschap, behalve met je eigen vrouw, wordt verboden?

'Verontreinigt u niet door dit alles', besluit God de waslijst van ontuchtigheden 'want al degenen die deze gruwelen doen, zullen uit het midden van hun volk uitgeroeid worden.'

Daar is, dunkt me, geen interpretatie bij nodig.

Maar het is precies wat het gereformeerde ex-Kamerlid Leen van Dijke bedoelde, toen hij overspeligheid, hoererij en zeker de herenliefde vergeleek met andere vormen van kleine criminaliteit. Niks interpretatie. Uitroeien.

Is hij toen veroordeeld? Heeft iemand toen voorgesteld om zijn kerk te sluiten, en voor de zekerheid ook meteen de oprichting van een paar scholen met de bijbel tegen te houden?

Nee natuurlijk.

Maar toen hadden we ook nog geen Balkenende. Nog niet een premier die de teksten van een middeleeuwse Algerijn serieus nam en zelfs 'onbestaanbaar en walgelijk' noemde. Nog geen politicus die voor de gelegenheid de ten tijde van de Verlichting ontwikkelde scheiding der Machten aan de kant wilde zetten, en zei: 'Als het strafrecht tekort schiet ter bestrijding van dit soort uitspraken, zal er alsnog in moeten worden voorzien.'

Dat noem ik een stuk hoger van de toren dan die Algerijnse malloot ooit bedoeld kan hebben.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden