Hoog tijd voor een spiegel en een rechte rug

Adam Maher was vorige zomer de grote aankoop van PSV, maar is zaterdag niet eens meer zeker van een basisplaats tegen NAC. Wat ging er mis?

Op de achtergrondfoto van het Twitter-profiel van Adam Maher zien we de middenvelder in actie in het shirt van Oranje. De speler draagt het rugnummer 10 en hij is in duel met Andrea Pirlo, tijdens een vriendschappelijke wedstrijd tegen Italië. Het leven lacht de jonge voetbalprof toe.


Het beeld, van 6 februari 2013, doet nu gedateerd aan. Sterker nog: vijftien maanden na die interland is zelfs onzeker of hij wel in de basis staat bij PSV, dat vanavond tegen NAC strijdt om de vierde plaats.


In zijn eerste jaar in Eindhoven is de 20-jarige dribbelaar stil komen te staan in zijn ontwikkeling. Is dat het gevolg van de vrije val waarin PSV terechtkwam? Of moet Maher, die voor circa 8 miljoen euro werd overgenomen van AZ, de hand in eigen boezem steken?


Volgens technisch manager Marcel Brands is het een combinatie van beide: 'Hij is in een moeilijk seizoen met veel nieuwe spelers gekomen en is na een goede start, net als veel anderen, weggezakt. Maar Adam heeft ook lang gedacht dat het aan zijn positie lag. 'Ik speel niet op 10', riep hij dan.'


Van die gedachte is hij nu verlost, volgens het directielid van PSV. Eigenlijk had dat allang zo moeten zijn, want Maher heeft al voor zijn komst te horen gekregen dat hij zich moest richten op een plek links of rechts op het middenveld. Brands: 'Er spelen ook nog maar heel weinig ploegen in de wereld met een klassieke 10.'

undefined

Subtopper

Succesvol zijn in je eerste seizoen na de overgang van een subtopper naar een topclub valt niet mee. Eigenlijk kon alleen Kevin Strootman direct het niveau van PSV aan, nadat de huidige speler van AS Roma in 2011 was overgekomen van een kleinere club, FC Utrecht.


Maher heeft zich in de ogen van Brands groot willen houden. 'Hij heeft het een tijdje heel moeilijk gehad. Dat zag je onder meer aan zijn hangende schouders. Hij was zoekende. Dan kan je wel stoer doen en zeggen: het doet me niets. Maar dat doet iedereen iets.'


Tussen zijn vertrek bij AZ en zijn komst naar PSV zat het jeugd-EK met Jong Oranje in Israël. Maher arriveerde vol goede zin in het basiskamp, in Tel Aviv. Hij had AZ zojuist naar winst in de KNVB beker geleid, nota bene in de finale tegen zijn nieuwe werkgever PSV.


In talrijke voorbeschouwingen werd hij genoemd als een van de potentiële sterren van het toernooi. De realiteit leerde dat Jong Oranje op veel terreinen tekortschoot. De bondscoach van toen, Cor Pot, zegt: 'Hij had er bovenuit moeten steken, maar het kwam er niet uit. Het pijpje was bij hem steeds na 60, 65 minuten leeg. Als ik hem eruit haalde, was hij niet blij. Dan zei hij: zijn ze kapot gespeeld, moet ik eruit.'


Zelf zag hij dat anders. Pot: 'Ik weet niet of hij genoeg in zichzelf wil investeren. Je moet uithoudingsvermogen en fysieke kracht hebben, anders telt al dat talent niet. Ik heb ook nooit begrepen dat iemand die onder Gertjan Verbeek bij AZ heeft gewerkt er fysiek nooit zo hard aan heeft getrokken.'


Verbeek noemt die opmerking 'een dolk in mijn rug'. De oud-trainer van AZ kan zich ook niet vinden in Pots lezing: 'Ik weet wel dat Adam bij mij altijd fysiek honderd procent was. In de bekerfinale, na een lang en slopend seizoen, was hij Mark van Bommel de baas. Hij scoorde en gaf een assist op Jozy Altidore. Volgens mij heeft Pot op het gebied van fysieke training nooit een hoog cijfer gehad.'


Zelf kan Verbeek het matte seizoen van Maher niet los zien van het matige presteren van PSV. 'Ik vind het heel lastig te zeggen of Adam niet meer rust had moeten nemen in de zomer. Bij ons heeft hij twee jaar top gepresteerd. Hij leefde in het begin op een roze wolk bij PSV. Daarna viel het terug en daar kwam ook nog eens het verwachtingspatroon bij.'


Voor ADO Den Haag-coach Henk Fraser klinkt dat herkenbaar. Toen hij als speler van Roda JC naar Feyenoord ging, was hij gewend steeds diepte te zoeken in zijn spel, omdat hij wist dat zijn teamgenoten Michel Boerebach en Gène Hanssen bleven staan. 'Bij Feyenoord kon ik niet zomaar wegsprinten, werd me duidelijk gemaakt. Ik was eerst ook te suf om te beseffen dat de druk daar veel groter was.'


Fraser maakte Maher afgelopen zomer mee, als assistent van Pot tijdens het jeugd-EK in Israël. Hij kan zich wel vinden in de woorden van Ajax-coach Frank de Boer, die onlangs zei dat Maher niet altijd even attent is als er moet worden meeverdedigd. Dat hij voor de schijn wat mee zou lopen.


'Ook van speciale spelers mag je verwachten dat ze hun directe tegenstander aanpakken en hun arbeid doen in de omschakeling', zegt Fraser. 'Bij ADO hebben we met Roland Alberg een vergelijkbare speler. Van hem eis ik dat hij omschakelt.'


Verbeek wijst erop dat Maher bij AZ vaak als rechtshalf speelde en ook een tijdje als verdedigende middenvelder. 'Dat punt van die vermeende kwetsbaarheid in de omschakeling deel ik niet. Je mag er ook van uitgaan dat PSV in de eredivisie vaak de betere ploeg is en veel op de helft van de tegenstander speelt.'


Wat Maher te doen staat? 'Zijn zelfreflectie mag wel iets beter', zegt Pot. 'Misschien hebben de media hem ook meteen iets te groot gemaakt.'


Verbeek: 'Hij is pas 20 jaar en heeft toch al een hoop bereikt. Adam kennende is hij erop gebrand te vlammen in het nieuwe seizoen. Hij geeft niet snel op en raakt niet snel van de leg.'


Volgens Brands moet Maher lering trekken uit de ontwikkeling die Daley Blind bij Ajax heeft doorgemaakt. 'Die heeft eerst bakken met kritiek over zich heen gehad, maar zie eens waar hij nu staat. Hij heeft de rug gerecht, karakter getoond en zich teruggevochten. En zo hoort het ook.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden