Honger naar succes is weg bij Spanje

RIO DE JANEIRO - Een aangeslagen bokser was Spanje al na de afstraffing tegen Nederland. Woensdag tegen Chili volgde de knock-out. De ploeg van bondscoach Vicente del Bosque verloor met 2-0 van Chili. Het betekende niet alleen de vroegtijdige uitschakeling van de wereldkampioen, het is ook het einde van een tijdperk.


Jarenlang kende de bondscoach van Spanje louter luxeproblemen. Hij kon kiezen uit de beste spelers ter wereld, van de beste clubs ter wereld. In aanloop naar het WK vertrouwde hij op de ploeg waarmee hij wereld- en Europees kampioen was geworden. Die keuze kwam hem, blijkt nu, duur te staan.


In het Maracanã werd duidelijk dat de zeperd tegen Nederland geen incident is geweest. Balbezit, ja, dat had Spanje genoeg tegen Chili. Tot een meter of 40 voor het doel van keeper Claudio Bravo. Daarna stuitten de Spanjaarden op een Chileense muur. Bovendien lukte het de wereldkampioen niet een antwoord te vinden op de uitbraken van de Zuid-Amerikanen.


De zege voor Chili was verdiend, laat dat gezegd zijn. In de eerste helft kwam de ploeg van bondscoach Sampaoli op voorsprong via Eduardo Vargas, toen Charles Aránguiz door Alexis Sánchez werd weggestuurd aan de linkerkant. De pass van Aránguiz bereikte Vargas. Hij omspeelde doelman Casillas en was in inglijdende Sergio Ramos te snel af: 1-0.


Vlak voor rust stond halfslachtig ingrijpen van Casillas aan de basis van het tweede Chileense doelpunt. Hij stompte een vrije trap van Sánchez recht in de voeten van Aránguiz. Die punterde vervolgens de 2-0 binnen. Dat doelpunt was de genadeklap voor Spanje. Einde wedstrijd, einde toernooi.


Een vingerwijzing voor de rampspoed had zich eerder op de dag al aangediend. Verbaasd moet Del Bosque hebben gehoord van de moeizame zege van Oranje, of misschien zag hij de wedstrijd wel ergens, in de catacomben van het stadion. Overtuigend was het allerminst wat Nederland had lieten zien. Toch had zijn ploeg er vijf dagen eerder met 5-1 van verloren. Zei dat iets over Nederland, of misschien over de staat van zijn eigen team? Het antwoord kreeg hij twee uur later.


Spanje zal nu naar oorzaken zoeken voor het falen op het WK, zo gaat dat nu eenmaal. Ongetwijfeld zal er worden gewezen op de moeizame aanloop naar het toernooi. Barcelona, Real Madrid en Atlético Madrid streden tot eind mei om de Spaanse titel, de twee Madrileense ploegen moesten daarna ook nog uitmaken wie de Champions League zou winnen. De WK-voorbereiding van Spanje, die zich voor het grootste deel in Washington afspeelde, moest daarom in de laagste versnelling worden afgewerkt. Pas op 2 juni, elf dagen voor het WK, had Del Bosque alle spelers bijeen.


Aan de andere kant: de automatismen waren ingeslepen. Daarvoor hoefde hij, zoals zijn collega Louis van Gaal van Nederland, zijn ploeg niet lange tijd bij elkaar te hebben. En het is ook niet zo dat Spanje een te oude ploeg is die moeilijk herstelt van zware inspanningen.


Oké, Andrés Iniesta en Fernando Torres zijn de 30 gepasseerd, net als doelman Iker Casillas. De rest van het team zou in de bloei van zijn voetballeven moeten zijn.


Misschien zat het probleem bij Spanje dit WK niet in de benen, maar in het hoofd. En moet de oorzaak voor het mislukte WK in iets anders worden gezocht: het gebrek aan honger na al die successen van de afgelopen jaren.


Tekenend was de uitspraak van Casillas na het winnen van de Champions League: 'Deze beker is nog belangrijker dan de wereldbeker.' Later zei hij: 'We hebben op dit WK het recht om te falen.' Uitgerekend de anders zo betrouwbare doelman speelde het zwakste toernooi uit zijn carrière.


Voor het duel met Chili had Del Bosque zijn vaste waarden Xavi en Piqué buiten de basis gelaten, maar die ingreep kwam dus te laat. Een ploeg wijzigen om voor een nieuwe impuls te zorgen; het lukt maar weinig bondscoaches dat precies op het juiste moment te doen. En als ze het doen, gebeurt het te laat, zoals nu ook weer bleek bij Spanje.


Het overkwam in het verleden ook andere bondscoaches van grote landen. In 1966 ging tweevoudig wereldkampioen Brazilië roemloos ten onder in de groepsfase. In 2010 eindigde Frankrijk, vier jaar eerder finalist op het WK, als laatste in de poule. Nu overkwam het Spanje. De wereld krijgt een nieuwe kampioen. De hiërarchie wordt herschikt.


Groep B


Spanje - Chili 0-2. 20. Vargas 0-1, 44. Aránguiz 0-2.


Scheidsrechter: Geiger (VSt). Toeschouwers: 74.101.


Geel: Xabi Alonso (Spanje), Vidal, Mena (Chili)


Spanje: Casillas, Azpilicueta, Martínez, Sergio Ramos, Jordi Alba; Alonso (45. Koke), Busquets; Pedro (76. Cazorla), Iniesta, Silva; Costa (64. Torres).


Chili: Bravo, Isla, Medel, F. Silva, Jara, Mena; Aránguiz (64. Gutiérrez), Díaz, Vidal (88. Carmona); Vargas (85. Valdivia), Sánchez.


Stand:


Nederland 220068-3


Chil i220065-1


Spanje 100101-7


Australië 200206-3

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden