Reportage Stille tocht tegen geweld

Honderden de straat op in Rotterdam tegen geweld tegen vrouwen

Drie jonge vrouwen werden in december in Rotterdam vermoord. Drie afzonderlijke incidenten die zo kort na elkaar een snaar raken, gezien de ruim zevenhonderd mensen die zaterdagavond meelopen in een stille tocht tegen geweld tegen vrouwen. ‘Nu het geweld zo dichtbij komt, besef je dat dit iedereen kan overkomen.’

In Rotterdam werd een stille tocht gehouden om aandacht te vragen voor geweld tegen vrouwen. De aanleiding is de recente moord op de 16-jarige Humeyra. Beeld Arie Kievit

‘Het geweld tegen vrouwen en kinderen moet stoppen, stalkers en loverboys moeten harder worden aangepakt’, zegt de 52-jarige Hatice. ‘Nu moet het eerst helemaal mis gaan voor de politie wat doet.’

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie.

De Rotterdamse is zaterdagavond met haar dochter en een groep vrienden en kennissen naar het pleintje aan de Werkhoefstraat gekomen om de hoek bij het Design college. Bij de fietsenstalling van deze vmbo-school werd 18 december de 16-jarige Humeyra doodgeschoten door een 31-jarige man, die haar al langer bedreigde. Hij zou het niet hebben kunnen verkroppen dat zij geen relatie met hem wilde.

Vanwege deze en twee andere moorden op jonge vrouwen in Rotterdam deze maand lopen vanaf deze plek zaterdagavond meer dan zevenhonderd vrouwen en ook mannen mee met een stille tocht tegen geweld tegen vrouwen. Jong, oud, politici, activisten, buurtbewoners, studenten, bezorgde burgers, en van allerlei nationaliteiten, van medewerkers van de Erasmus Universiteit tot een groepje tienermeisjes van een voetbalelftal dat arm in arm met elkaar meeloopt: de diverse club demonstranten vindt elkaar deze avond in een grote bezorgdheid over de reeks gewelddadige incidenten deze maand. Op 4 december werd een 29-jarige vrouw vermoord aangetroffen in haar Rotterdamse woning, met de gaskraan open gedraaid. Een week later werd een 21-jarige Amerikaanse studente van de Erasmus Universiteit vermoord, waarschijnlijk door een huisgenoot.

Beeld Arie Kievit

Doodgestoken studente in Amerika begraven

De Amerikaanse studente die in Rotterdam is doodgestoken, is zaterdag begraven in haar woonplaats in de Amerikaanse staat Minnesota. Volgens de lokale nieuwszender CBS Minnesota brengen vrienden van de 21-jarige vrouw begin volgend jaar nog een eerbetoon aan haar. Tijdens een muziekavond zal dan geld worden opgehaald voor een herdenkingsfonds.

De studente werd woensdag 12 december zwaargewond gevonden in het studentencomplex in Rotterdam-Kralingen waar zij vanwege haar studie woonde. Ze overleed vlak daarna aan haar verwondingen. De vermoedelijke 23-jarige dader werd niet lang na de steekpartij op het station van Eindhoven aangehouden. Hij woonde in hetzelfde complex en de twee waren bekenden van elkaar.

Het slachtoffer studeerde in Rotterdam psychologie en richtte zich onder meer op suïcidaal gedrag. Haar broer pleegde drie jaar geleden zelfmoord.

Het zijn drie afzonderlijke incidenten die niets met elkaar te maken hebben, maar zo kort achter elkaar raken de moorden op jonge vrouwen een snaar, gezien de opkomst, die hoger is dan veel deelnemers vooraf hadden verwacht. ‘Dit is het moment om aandacht te vragen voor dit belangrijke onderwerp en om door te pakken’, zegt Femke IJsinga van Zonta Club Rotterdam, een van de tientallen organisaties uit de stad die zich hebben aangesloten. ‘Niet dat we met zo’n stille tocht ook maar één gek gaan tegenhouden die een vrouw wat wil aandoen. Maar dit gaat ook over de discussie of er misschien meer wet- en regelgeving nodig is en meer handhaving om vrouwen bijvoorbeeld tegen stalkers te beschermen. En over bewustwording van het probleem.’

‘Op dit moment moeten we een statement maken, dan moet je niet achter de tv blijven zitten maar de straat op’, zegt een 64-jarige schoolmaatschappelijk werker uit Charlois. In haar werk ziet ze vaker dat volgens haar vooral mannen het niet kunnen verkroppen dat een relatie ten einde is. ‘Dan zit hun enorme ego in de weg en komt er een nare vechtscheiding’, zegt de vrouw die vanwege haar werk niet met haar naam in de krant wil. Zij vindt dat vrouwen die aangifte willen doen van bijvoorbeeld verkrachting of stalking bij een vrouwelijke agent terecht moeten kunnen. ‘Dan voelen vrouwen zich hopelijk meer op hun gemak. De politie neemt nu vrouwen niet altijd serieus, zo lijkt het.’

Beeld Arie Kievit

Aisha (50) en haar dochter Romaysa (14) zijn de buren van de familie van de doodgeschoten Humeyra. ‘Ik ken haar moeder heel goed, ze maken zo’n intens verdriet door, de hele straat steunt deze familie nu’, zegt Aisha. ‘Ook wij kunnen het niet bevatten dat dat meisje er niet meer is dat wij hebben zien opgroeien. Wij zijn ons helemaal rot geschrokken. De politie had haar beter moeten beschermen. Dan moeten we wel meedoen aan deze tocht, dat is het enige wat we kunnen doen.’

Romaysa, die even verderop op het Marnix gymnasium zit, vertelt dat ze door het gebeurde ‘meer oplettend’ is geworden. ‘Nu het geweld zo dicht bij is gekomen, besef je dat dit iedereen kan overkomen.’

Het is niet de eerste stille tocht tegen geweld tegen vrouwen waarin vrouwenrechtenactivist Shirin Musa meeloopt. ‘Het maakt me boos dat we de afgelopen jaren blijkbaar niet veel verder zijn gekomen’, zegt Musa. Het systeem richt zich te veel op de daders en te weinig op de slachtoffers.’

Musa is onder de indruk van de opkomst die aanzienlijk hoger is dan veel andere demonstraties waaraan ze meedeed. ‘Maar ik vrees dat dit niet de laatste stille tocht zal zijn vanwege dit onderwerp.’

Burgemeester Aboutaleb neemt een petitie in ontvangst bij het stadhuis op de Coolsingel. Beeld Arie Kievit

‘Wat goed dat er ook mannen meelopen, dit is niet alleen een vrouwenzaak’, zegt de Rotterdamse Kirsten Hegman (50), die met haar man en dochter (14) meeloopt. Net als veel andere deelnemers is zij lovend over hoe serieus de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb met de problematiek omgaat. ‘Hij verwoordt goed dat vrouwen geen eigendom zijn van een ander. En hij heeft hier het sisverbod ingevoerd. Aanvankelijk dacht ik daarover, is dat nou nodig, maar nu ben ik overtuigd van het nut ervan.’

Op de Coolsingel voor het Rotterdamse stadhuis overhandigt initiatiefnemer van de tocht Patricia Ooms van de vrouwenorganisatie Dona Daria een petitie aan de burgemeester Aboutaleb. ‘Wij zijn hier niet alleen bijeen gekomen vanwege de herdenking van drie tragedies waarbij Rotterdam drie dochters heeft verloren in korte tijd. Maar ook vanwege de wens om dergelijke tragedies in de toekomst te voorkomen’, zegt Ooms.

De burgemeester zegt toe daar serieus werk van gaan maken. ‘Als jullie uit jullie gelederen tien vertegenwoordigers samenbrengen, dan gaat de politiek met hen samen bedenken wat we nog meer kunnen doen en wat we beter kunnen doen om dit probleem aan te pakken.’

Derde aanhouding in zaak rond doodgeschoten scholier Humeyra

Hoofdverdachte  is Bekir E. (31), de ex-vriend van Humeyra. Hij had een contactverbod en stond onder toezicht van reclassering omdat hij haar stalkte en meermaals met de dood had bedreigd. De man die maandag is aangehouden zat vermoedelijk bij E. in de auto toen hij naar de school van zijn ex-vriendin reed. Een 25-jarige man, die ook in de auto zat en al eerder werd aangehouden, is maandag weer vrijgelaten.  Lees hier de laatste nieuwsontwikkelingen. En de reconstructie: Bekir tegen Humeyra en haar oudere zus: ‘Ik maak jullie af, ik ga je doodsteken’

Update: in een eerdere versie van dit artikel werd vermeld dat burgemeester Aboutaleb zou hebben meegelopen in de stille tocht. Dat is niet het geval.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden