Hof Venezuela draait ontbinding parlement terug na 'bijna staatsgreep'

De 'staatsgreep' in Venezuela is voorlopig van de baan. Het hooggerechtshof besloot zaterdag een omstreden maatregel terug te draaien, na felle kritiek uit binnen- en buitenland. Het is goed nieuws voor de oppositie, maar betekent niet dat de democratie is teruggekeerd in Venezuela.

President Maduro vergadert met zijn ministers.Beeld reuters

Woensdagavond stuurde het hooggerechtshof het parlement naar huis en nam de legislatieve macht over in Venezuela. De maatregel werd algemeen beschouwd als de doodsteek voor de democratie in het Zuid-Amerikaanse land, waar de socialistische president Nicolás Maduro steeds autoritairder en repressiever optreedt. Het parlement, waar de oppositie een twee derde meerderheid heeft, is het enige instituut in Venezuela dat nog onafhankelijk opereert.

Het besluit van het hof, dat gecontroleerd wordt door de regering, bleek een stap te ver. Zelfs binnen de gelederen van Maduro klonk kritiek. Hoofdaanklager Luisa Ortega noemde de maatregel 'in strijd met de grondwet'. Ortega staat bekend als loyaal aan de regering, en haar uitspraken kwamen als een grote verrassing. Het komt immers zelden voor dat bondgenoten van de regering openlijk rebelleren. Ook de internationale gemeenschap reageerde fel, en riep Venezuela op de democratie te herstellen.

Zaterdag bracht het hof het parlement weer terug in het zadel. Het is een nederlaag voor Maduro, maar wil niet zegen dat de volksvertegenwoordigers weer invloed kunnen uitoefenen. Sinds het aantreden van het parlement begin 2016, zijn de parlementariërs effectief monddood gemaakt door het socialistische regime. Het hooggerechtshof heeft alle besluiten van het parlement ongeldig verklaard, omdat drie parlementariërs fraude gepleegd zouden hebben tijdens de verkiezingen. Die situatie blijft onveranderd.

De oppositie neemt dan ook geen genoegen met het terugdraaien van de maatregel. 'In Venezuela is nog altijd sprake van een staatsgreep', zei parlementariër Juan Manuel Matheus gisteren. 'Er zijn geen verkiezingen, er is geen scheiding van machten, en de mensenrechten worden niet gerespecteerd.' De oppositie bracht zaterdag in Caracas enkele duizenden demonstranten op de been.

Parlementsvoorzitter Julio Borges riep Maduro op om presidentsverkiezingen uit te schrijven. Hij richtte zich ook voor de derde keer in drie dagen tot het leger. 'Ik vraag jullie de democratie en de grondwet te beschermen', aldus de politicus. Hij beloofde dat een toekomstige regering geen 'heksenjacht' zal beginnen tegen militairen die zich hebben misdragen.

De linkse hel in Venezuela: 'We hebben al weken geen rijst of bonen gehad'

De revolutie die Venezuela begin deze eeuw nog verlichting gaf, heeft het land te gronde gericht. Met als nieuwste dieptepunt de ontbinding van het parlement deze week. Of er zaterdag veel Venezolanen op het geplande protest tegen deze 'staatsgreep' afkomen, is de vraag. Want velen hebben andere zorgen: honger. Lees hier de reportage van correspondent Marjolein van de Water (+).

Vooralsnog lijkt het er niet op dat het leger de kant zal kiezen van de oppositie. Maduro heeft de militairen sleutelposities gegeven in zijn regering. Meer dan de helft van de ministers en gouverneurs hebben een militaire rang. Het leger controleert bovendien de import, en is verantwoordelijk voor de distributie van voedsel en levensmiddelen. Met name de hoogste rangen verrijken zich schaamteloos aan smokkel en illegale verkoop van schaarse goederen. Het is onwaarschijnlijk dat ze die positie op zullen geven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden