Hof bibbert: WA gaat naar de VN-soldaten in Hoorn van Afrika

Komt Maxima mee? Dat is de vraag waar elfhonderd Nederlandse VN-militairen in het grensgebied van Ethiopïe/Eritrea zich al enkele dagen over bekommeren....

Sinds minister-president Kok en zijn twee ministers De Grave van Defensie en Herfkens van Ontwikkelingssamenwerking eerder deze week hun hielen lichtten, sijpelde in de woestijn het nieuws door dat kroonprins Willem-Alexander in de eerste helft van mei afreist naar Afrika.

Maxima zal niet meekomen, maar dat maakt de trip van Willem-Alexander naar de Unmee-missie niet minder opmerkelijk. De relatie tussen het koningshuis en de krijgsmacht is vanaf 1995 onder druk komen te staan sinds het omstreden bezoek van de kroonprins aan Zagreb.

Daar onthaalde hij samen met premier Kok en minister Voorhoeve van Defensie onder vrolijke fanfaremuziek de Dutchbatters die de enclave Srebrenica en de duizenden Moslim-vluchtelingen die daar verbleven aan hun lot moesten overlaten. Duizenden Moslimmannen werden in de enclave door Servische soldaten vermoord.

Willem-Alexander was in maart 1995 al bij dezelfde Dutchbatters langsgeweest. Toen de blauwhelmen vier maanden later uit hun moeilijke omstandigheden waren verlost, wilde Willem-Alexander er ook bij zijn. Hij onderbrak zijn vakantie in Kenia om de verhalen te horen.

In Den Haag bestonden op hoog politiek en ambtelijk niveau al grote twijfels over het lot van de vluchtelingen in Srebrenica, die aan de Nederlandse militairen waren toevertrouwd.

De reflex vanuit Den Haag dat het niet verstandig was als de kroonprins zich er zou vertonen, was onvoldoende krachtig.

De terughoudendheid van koningin Beatrix werd erdoor versterkt. Willem-Alexander had zijn bezoek aan dergelijke spanningsgebieden ooit omschreven als 'bedrijfsrisico'. Maar Zagreb had bewezen dat het een te groot bedrijfsrisico was, waardoor het koninghuis zomaar in omstreden vaarwater kon raken.

De monarchie onder Beatrix probeert zoveel mogelijk bedrijfsrisico's uit te sluiten. Daarom is er sinds 1995 geen bezoek gebracht door leden van het koninklijk huis aan Nederlandse militairen op NAVO- of vredesmissie.

Tot verdriet van de militaire top. Die veerde echter op toen de kroonprins recent liet weten belangstelling te hebben voor een bezoek aan de Hoorn van Afrika.

Toch zal ook in mei op de achtergrond de angst voor het Srebrenica-effect meespelen. Eerder deze week voelden premier Kok en minister De Grave dat al.

Drie televisiecamera's registreerden dat ze dromedarissen bestegen en zich dansend onder Afrikanen mengden, terwijl ze zich sober wilden gedragen. Want ze wisten: als hier onverhoopt iets misgaat, worden die beelden straks weer op televisie vertoond.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden