Hoeveel heeft Nederland aan de euro verdiend?

De kwestie

Het bbp van Nederland is een slordige 700 miljard euro. Als Nederland in 1997 had besloten de gulden te houden - wat Frits Bolkestein en Jan Marijnissen toen wilden - was dat 5,5 procent lager geweest.

De Nederlandse economie zou 85 miljard oude florijnen of 38,5 miljard euro zijn misgelopen. Dat is ruim 2.000 euro per Nederlander. Het is hetzelfde bedrag dat nu jaarlijks wordt uitgegeven aan onderwijs in Nederland. En dat is de meest conservatieve schatting. Het zou zelfs het dubbele kunnen zijn.

De euro is zogezegd voor Nederland een godsgeschenk geweest. Anders was de situatie in de verpleeghuizen echt ten hemel schreiend geweest en had het hele leger met ondeugdelijk materiaal gewerkt.

De berekening is gemaakt door drie economen van de Universiteit van Tilburg die haar hebben gepubliceerd in een Europa-special van het vakblad ESB dat deze week is gepubliceerd. Wilders, die nog altijd de gulden terug wil, zal het in een tweet wel afdoen als nepnieuws. Ten slotte schrijft ook eurocommissaris Frans Timmermans hartverwarmende woorden in dit nummer.

Maar het onderzoek zelf is zeker geen europropaganda. Er is voor een model gekozen dat Groot-Brittannië heeft gebruikt om de baten en kosten van deelname aan de euro te berekenen. En de conclusie is niet dat de euro een zegen is voor iedereen.

Behalve dat er winnaars zijn van de muntunie - naast Nederland ook België (+ 4,25 procent) en Oostenrijk (+ 7,18 procent) - zijn er ook verliezers. De grootste verliezer is Italië. Het land heeft door de euro een extra krimp opgelopen van 5,25 procent. En na de crisis van 2008 hebben ook de andere zuidelijke landen en Finland meer nadeel dan voordeel van de euro gehad.

Maar de opvallendste conclusie is dat Duitsland er nauwelijks van heeft geprofiteerd. Tot de crisis heeft de euro het land zelfs geld gekost. Pas na de crisis van 2008 is Duitsland ervan gaan profiteren - juist toen er grote bedragen aan steun moesten worden overgemaakt aan de zwakke eurolanden.

De beschuldiging van president Trump dat Duitsland een ondergewaardeerde euro heeft misbruikt om zijn export op te voeren, houdt op lange termijn ook geen stand.

De kenmerken van landen die het meeste voordeel voordeel van de euro hebben gehad, zoals Nederland, zijn lage arbeidskosten door een flexibele arbeidsmarkt, een lage staatsschuld en een relatief grote handel.

Over de hele periode heeft ook Frankrijk er meer last dan voordeel van gehad. Als het land de franc had gehouden zou de economie nu 0,34 procent groter zijn geweest. Dat is voor de Fransen een pijnlijke conclusie omdat de euro vooral een Frans idee en project is geweest. Hiermee wilden de Fransen de financiële macht van Duitsland na een hereniging inperken.

Nederland heeft niets te klagen. Als er een volgende exit zou moeten zijn, is dat een Frexit of een Italexit. Geen Nexit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.