nieuws Air France-KLM

Hoekstra en Le Maire willen ‘onorthodoxe’ aandelenkoop achter zich laten

Na een gesprek van anderhalf uur verklaarden de Nederlandse en Franse ministers van Financiën gezamenlijk toe te werken naar een competitief en concurrerend Air France-KLM. Of daarmee de kou uit de lucht is, sinds Nederland zonder medeweten van de Fransen 14 procent van de aandelen kocht, wilde de Franse minister Bruno Le Maire niet bevestigen. 

Minister Wopke Hoekstra van Financien en zijn Franse ambtgenoot Bruno Le Maire geven een persconferentie. Zij troffen elkaar om de situatie rond Air France-KLM te bespreken. Beeld ANP

Air France-KLM moet ‘de best presterende luchtvaartmaatschappij ter wereld worden’, zei Le Maire. Daartoe wordt een speciale werkgroep in het leven geroepen die zich onder andere zal toeleggen op de versterking van de relatie tussen het Nederlandse en het Franse kamp. Die verstandhouding liep deze week een flinke deuk op. 

Hoekstra kwam vrijdagochtend naar Parijs om uit te leggen waarom de Nederlandse staat, zonder medeweten van de Fransen, 14 procent van de aandelen van Air France-KLM kocht. Die actie noemde Le Maire eerder deze week ‘onbegrijpelijk en onverwacht’.

Hoekstra gaf toe dat Nederland een ‘onorthodoxe’ stap had genomen. Maar volgens de minister toont die stap juist aan hoe begaan Nederland is met Air France-KLM. Hoekstra wil niet alleen dat de luchtvaartmaatschappij beter gaat presteren, maar ook dat ‘recht wordt gedaan aan de vitale belangen van Frankrijk en Nederland’. De minister zei te geloven dat die twee doelstellingen samen kunnen gaan.

Toekomst

Nederland en Frankrijk willen niet blijven hangen in de conflictueuze stemming van afgelopen week. De blik is nu gericht op de toekomst. Frankrijk mag dan gepikeerd zijn over de manier waarop Nederland de aandelen heeft bemachtigd, de aankoop is een voldongen feit. ‘We gaan uit van de posities zoals die nu zijn’, zei Hoekstra daarover.

De werkgroep die nu een plan gaat opstellen voor de komende tijd wordt geleid door de Nederlandse thesaurier-generaal Christiaan Rebergen en zijn Franse ambtgenoot Martin Vial. Zij zullen zich moeten buigen over het vraagstuk hoe de belangen van de vliegvelden Charles de Gaulle en Schiphol het best verdedigd kunnen worden. Ook de kapitaalstructuur van zowel Air France als KLM wordt onder de loep genomen.

De ministers deden hun uiterste best te onderstrepen dat beide landen in goede harmonie met elkaar verdergaan. Le Maire zei dat Frankrijk en Nederland ‘Europese partners en vrienden’ zijn. Hoekstra noemde Frankrijk op zijn beurt ‘een van onze belangrijkste bondgenoten’. De Nederlandse minister las zijn verklaring voor in het Frans, en sloot de persconferentie af met de woorden ‘merci bien, au revoir’.

Halsoverkop

Ondanks de wederzijdse verbale welwillendheden, wijst alles erop dat de spanning achter de schermen wel degelijk hoog is opgelopen. Zo leek het er tot kort voor het einde van de bilaterale ontmoeting op dat er helemaal geen gezamenlijke persconferentie zou komen. Toen het overleg al een uur gaande was, kondigde een woordvoerder aan dat beide ministers toch zij aan zij de pers zouden gaan toespreken. Halsoverkop werd een Nederlandse vlag geplaatst naast de Franse vlag en EU-vlag die al klaarstonden.

Le Maire wilde bovendien niet zeggen of de kou nu uit de lucht is. ‘We hebben een heldere discussie gehad’, was het summiere antwoord van de Franse minister, die de afgelopen dagen herhaaldelijk zijn gal had gespuwd over de Nederlandse beurscoup.

Vandaag was het de beurt aan Le Maire’s collega-minister Nathalie Loiseau van Europese Zaken. Zij suggereerde op nieuwszender CNEWS dat het Hoekstra misschien wel om electoraal gewin te doen was geweest. ‘Men moet geen economische beslissingen nemen om electorale redenen’, aldus Loiseau, die daarmee hintte op de naderende provinciale en Europese verkiezingen.

Herbenoeming

Een opsteker voor Nederland is dat de herbenoeming van KLM-directeur Pieter Elbers wat Le Maire betreft niet in gevaar is. Woensdag meldde de Franse krant Les Echos dat het Franse ministerie van Financiën als reactie op de Nederlandse aandelenkoop zinspeelde op het uitstellen van de aandeelhoudersvergadering van Air France-KLM, die in april op de agenda staat. Elbers’ termijn zou dan aflopen voordat hij kan worden herbenoemd.

In een gezamenlijke verklaring laten Le Maire en Hoekstra echter weten dat ze herbenoeming van Elbers ondersteunen, net als de toetreding van hoofddirecteur Ben Smith tot de raad van commissarissen van KLM.

Nederland en Frankrijk staan lijnrecht tegenover elkaar, zoveel is duidelijk. Dat is niet voor het eerst. In Brussel verschillen Nederland en Frankrijk op een aantal thema’s al jaren fundamenteel van mening. Is de aandelenpolemiek de aanzet tot een ontluikende diplomatieke crisis? Of is dit een weloverwogen schaakspel tussen twee aloude frenemies?

Wat wordt Nederland precies wijzer van een staatsbelang in Air France-KLM? En dreigt er geen chaos in de bestuurskamer met zo’n machtige partij erbij?

En lees hier waarom de Nederlandse staat halsoverkop aandelen kocht in Air France-KLM.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden