Hoe voelt Alphen zich bij de geweldsgolf die Europa overspoelt?

Vijf jaar geleden wist Alphen aan den Rijn hoe het is als er onverwacht een bloedbad in je stad wordt aangericht. Hoe voelt Alphen zich bij de geweldsgolf die Europa nu overspoelt?

Winkelcentrum De Ridderhof in Alphen aan den Rijn, vijf jaar na de schietpartij.Beeld Marcel van den Bergh

'Eigenlijk zou ik willen dat je grote massa's mijdt nu er zo veel aanslagen worden gepleegd in Europa', zegt moeder Yvonne van Anrooij (62) tegen haar dochter Dominique (18). 'Maar je verbiedt me niet om naar festivals te gaan', zegt Dominique. 'Ze wil alleen dat ik goed uitkijk. Dat ik ogen in mijn rug heb.'

Moeder en dochter Van Anrooij doen deze middag boodschappen in winkelcentrum De Ridderhof in Alphen aan den Rijn. Daar richtte in april 2011 de 24-jarige Tristan van der V. een bloedbad aan - hij had psychische problemen. Passen bewoners van Nederland hun gedrag aan als gevolg van de reeks aanslagen in Europese buurlanden?

Moeder Van Anrooij: 'Ik werk op Schiphol. Daar is veel bewaking, daar ben ik helemaal niet bang voor zoiets. Aan de andere kant: je bent nergens veilig. Denk maar aan wat hier vijf jaar geleden is gebeurd. Ik ben toen een jaar niet naar dit winkelcentrum geweest. Toen dacht ik: je lijkt wel gek, ga gewoon.'

(Tekst gaat verder onder foto).

Een politieagent legt bloemen bij het monument ter nagedachtenis aan de slachtoffers van het schietdrama in winkelcentrum de Ridderhof.Beeld anp

Ze denken wel aan het gevaar van een mogelijk aanslag maar willen hun gedrag zeker niet aanpassen, zeggen de meeste bezoekers van de Ridderhof. 'Ander zouden wij hier immers niet winkelen', zegt Marian (61). Haar even oude man Jan zegt: Als angst je drijfveer wordt, heb je geen leven. Eigenlijk vind ik het verbazingwekkend dat er in Nederland nog geen grote aanslag is geweest.'


Marian: 'Wie weet zal dat nog gebeuren. Maar binnen blijven kunnen we niet.'


'Ik laat er niets voor', zegt ook een 62-jarige docente van de Haagse Hogeschool. 'Dan laat je je regeren door angst. Tegen eenlingen met een steekje los kun je je niet wapenen. Dat weten wij in Alphen al sinds 2011.'

Toch wil ze niet met haar naam in de krant. En als de docente nu met Koningsdag in Den Haag is, is ze zich wel meer bewust van de mensenmassa die een doelwit zou kunnen zijn dan voorheen. Meer geïnterviewden hebben gemerkt dat ze vaker onbewust denken: dit zou een doelwit kunnen zijn.


Een 40-jarige moeder heeft dat nu bijvoorbeeld in pretparken zoals de Apenheul, die ze deze zomer met haar 5-jarige zoontje bezocht. 'En als ik nu mensen zie in gewaden, maak ik me zorgen, en dat terwijl de vader van mijn kind een Marokkaan is. Al is mijn man moslim, ik heb toch angst.'


Sara (16), blond haar, zegt dat ze zichzelf er op betrapt sneller door te lopen als ze op Amsterdam Centraal is. Haar vriendin Zoë, bruin haar, heeft dat onbehaaglijke gevoel in grote uitgaansgelegenheden zoals de Melkweg, vertelt ze. 'Ik denk er wel over na, maar het is niet zo dat ik dan niet ga', zegt Sara. 'Anders kun je nergens meer heen.'

Een van de wapens van Tristan van der V., door de politie in 2011 aangetroffen in De Ridderhof.

Een stel van in de veertig - zij donkerblond, hij lang met een bril - vertelt dat zij hun gedrag wel hebben veranderd na de recente reeks terreuraanslagen. Naar een concert zullen ze nog wel gaan, maar grote menigten mijden ze voorlopig.


Anderen benadrukken hoe belangrijk het is om je niet te laten weerhouden door angst. 'Dat is het doel van die randdebielen die dit soort verschrikkelijke dingen doen: dat mensen zich gaan beperken', meent Frits (54). Hij is vlak na de aanslagen in Parijs met zijn gezin naar de Franse hoofdstad gegaan, ze hebben hun al voorgenomen reis niet afgelast. 'We wilden ons heel bewust niet laten leiden door angst. Er was wel veel politie, dat valt dan op.'

'Een aanslag kun je niet voorkomen, het is meestal een halve zool die zoiets doet', zegt de 70-jarige eigenares van wolwinkel Pingouin - al 43 jaar in de Ridderhof. 'Er zijn veel mensen met psychische problemen en je kunt niet iemand in zijn hoofd kijken.'


'Mevrouw Pinguin', zoals ze wordt genoemd in het winkelcentrum, heeft op die dramatische zaterdag ruim vijf jaar geleden de doden zien liggen in de Ridderhof. Nog steeds schrikt ze van onverwachte harde geluiden. 'Misschien denk ik door die ervaring nuchterder dan anderen over het gevaar van aanslagen in Nederland. Ik weet nu dat er geen kruid is opgewassen tegen gekken met zulke plannen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden