Hoe schoon zijn Di Pietro's handen?

Wat is er verkeerd aan als een vriend je een lening geeft van honderdduizend gulden en je een Lancia cadeau doet, en een zaktelefoon, en een flatje met droomuitzicht op de Dom van Milaan?...

Van onze correspondent

ROME

De gulle vriend, tegenwoordig ex-vriend, van wie deze vreselijke beschuldiging afkomstig is, is de bouwondernemer Antonio D'Adamo. Als hij gelijk heeft, kunnen ruim vijf jaar corruptiebestrijding, waarvan Di Pietro de grote gangmaker was, in één klap ongedaan worden gemaakt en kan Italies beroemdste ex-onderzoeksrechter zijn politieke ambities wel vergeten. Als hij ongelijk heeft, kan dat het politieke einde betekenen van de man die D'Adamo deze kanonskogel op Di Pietro heeft laten afvuren: Silvio Berlusconi.

Voordat Di Pietro in 1992 furore begon te maken als kruisvaarder tegen de corruptie, ging hij in Milaan om met een vrolijk stel vrienden, die het met de eerlijkheid niet al te nauw namen. Zoals de toenmalige burgemeester, die een zwager was van de socialistische leider Craxi, de chef van de gemeentepolitie, christen-democratische en socialistische notabelen, een verzekeringsmagnaat, de advocaat Lucibello, de bouwondernemer D'Adamo.

Di Pietro's corrupte vrienden kwamen in het vizier van de door hemzelf op gang gebrachte Operatie Schone Handen. Opgelegd pandoer voor iedereen die de koene rechter van onderzoek in diskrediet wilde brengen. Hijzelf verzekert dat hij tegen alle verdachten even streng is geweest, vrienden of geen vrienden. Zijn vijanden, onder wie veel ex-vrienden, beweren het tegendeel.

Om nog steeds onduidelijke redenen hing Di Pietro eind 1994 zijn toga aan de wilgen. Misschien was hij vanwege zijn riskante vriendschappen bang voor chantage, misschien wilde hij de politieke vruchten van zijn populariteit gaan plukken, misschien golden beide overwegingen. Na zijn aftreden namen de acties om hem kapot te krijgen in hevigheid toe. In een dictatuur zou voor zo'n karwei een moordenaar zijn ingehuurd. In Italië wordt de rechterlijke macht ingezet.

De rechtbank in Brescia heeft tot nu toe acht onderzoeken tegen Di Pietro ingesteld. Vijf zaken heeft hij al gewonnen. Maar Berlusconi en zijn entourage versagen niet. Want als ze kunnen bewijzen dat Di Pietro, oficieuze rivaal van de tv-koning voor het presidentschap, als onderzoeksrechter corrupte methoden heeft gehanteerd, dan is Di Pietro's reputatie stuk en is Berlusconi verlost van zijn nachtmerrie over zijn corruptieprocessen.

Berlusconi is bevriend met D'Adamo sinds de tijd dat ook hijzelf nog in de bouw zat. Berlusconi had de verklaring van D'Adamo tegen Di Pietro al twee jaar in zijn brandkast zitten. Hij heeft haar pas op 31 mei overhandigd aan de onderzoeksrechters in Brescia. Achteraf is duidelijk wat Berlusconi bedoelde toen hij zei dat hij 'ijzingwekkende' feiten over Di Pietro wist.

Dankzij de cadeaus heeft Di Pietro volgens D'Adamo zijn verdachte vrienden gesauveerd. Een van hen zou de financier Pacini Battaglia zijn geweest, centrale figuur in een paar maxi-schandalen. Deze zou in 1993 aan Di Pietro's vriend Lucibello, die hij daarna als advocaat nam, vijftien miljoen gulden hebben gegeven om de dans te ontspringen. Een deel van dat geld zou bij Di Pietro zelf zijn beland.

Di Pietro is bijkans ontploft van woede over het nieuwe offensief, dat hij ziet als n grote chantage-actie. De politieke sfeer, die na de akkoorden over staatkundige hervormingen wat serener was geworden, is opnieuw vergiftigd. Berlusconi en de linkse leider D'Alema wisselen opnieuw stekeligheden uit. En in de rechtse coalitie vinden Di Pietro's vrienden dat Berlusconi deze keer te ver is gegaan.

Waarom juist nu dit nieuwe offensief tegen Di Pietro? Wil Berlusconi een nieuwe actie van justitie tegen hem de pas afsnijden door zelf in de aanval te gaan? Opvallend is het gelijktijdige offensief tegen een van de actiefste leden van het Schone Handen-team, Ilda Boccassini.

Veertig parlementariërs van Berlusconi's partij Forza Italia hebben haar ontslag geëist. Kort tevoren had ze in Zwitserland bewijzen gevonden over een kolossale winst die Cesare Previti heeft opgestreken na een rechter te hebben omgekocht. Previti is advocaat, ex-minister en factotum van Berlusconi.

Jan van der Putten

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden