Media inRusland

Hoe Russen door hun staatsmedia worden voorbereid op een kernoorlog

Tom Vennink
Vladimir Poetin (rechts) wordt geïnterviewd door de staatszender Rusland 1. Beeld Mikhail Metzel/TASS
Vladimir Poetin (rechts) wordt geïnterviewd door de staatszender Rusland 1.Beeld Mikhail Metzel/TASS

‘In het aflopende jaar is Rusland sterker geworden. We zijn economisch sterker geworden. Onze strijdkrachten zijn beduidend sterker geworden. We zijn geestelijk sterker geworden. En we zijn klaar om eindelijk van het Westen begrip te eisen voor de Russische veiligheid.’

De zondagavond op tv-zender Rusland 1 is begonnen. Het vaste tijdstip van Nieuws van de week, de avondvullende show van de bekendste presentator van het land, Dmitri Kiseljov. Hij staat voor een beeldvullende Russische vlag en opent met ‘de vreedzame voorstellen van Rusland’, doelend op de Russische eisen aan de VS en de Navo om alle samenwerkingen met Oost-Europese landen te beëindigen.

‘Ons voorstel staat niet alleen op papier’, zegt Kiseljov. ‘Zoals de Amerikanen zeggen: met een vriendelijk verzoek en een pistool bereik je meer dan met alleen een vriendelijk verzoek. In dit geval bestaat het pistool uit ons arsenaal aan hypersonische kernwapens.’

De regisseur schakelt over naar president Poetin, die medewerkers van een wapenfabriek feliciteert met de succesvolle proef van de Tsirkon, een nieuwe, hypersonische kruisraket. Door naar een marinebasis in de poolcirkel, waar een bevelhebber twee nieuwe atoomonderzeeërs doopt door flessen champagne stuk te slaan tegen de boeg. Het Russische volkslied klinkt, er worden nog meer raketten gelanceerd en de defensieminister loopt alle atoomwapens van het land nog eens langs.

De staatstelevisie laat er geen twijfel over bestaan: de Russische bevolking moet zich voorbereiden op een kernoorlog. En het is het Westen dat daarop aanstuurt, horen de Russen op hun televisietoestellen, waarmee ze alleen zenders kunnen ontvangen die worden geregisseerd door het Kremlin.

Ze krijgen landkaarten voorgeschoteld met Amerikaanse vlaggetjes aan de Russische grenzen. ‘Het gaat hier niet om de vrije keus van een of ander land’, zegt Kiseljov over het argument van de Navo dat soevereine landen zelf beslissingen maken over hun toekomst. Hij laat onbenoemd dat Oekraïne, mede door de annexatie van de Krim en de oorlog in het oosten, voorlopig geen enkele kans maakt op een Navo-lidmaatschap. ‘Het gaat hier om een militaire opmars van de Navo naar een gebied dat Oekraïne wordt genoemd.’

De val van de Berlijnse Muur komt in beeld. ‘De opmars van de Navo naar het oosten begon bij de Brandenburger Tor’, aldus de voice-over. Russen horen dat de VS ‘een belofte in gewapend beton’ hebben gedaan dat de Navo niet naar het oosten zou uitbreiden – de Navo stelt dat daarover nooit een formele afspraak is gemaakt. Kortom, Rusland is ‘bedrogen’, zegt Kiseljov. En het is tijd voor actie, want nog heel even, zo hoort de kijker, en er staan Amerikaanse kernraketten aan de grens. Kiseljov: ‘Het voortbestaan van Rusland is in het geding.’

De Russen lijken overtuigd door Kiseljov. De helft van de bevolking beschuldigt de VS en de Navo van oplaaiend geweld in het oosten van Oekraïne en 16 procent houdt de Oekraïense regering verantwoordelijk, bleek deze maand uit een peiling van het onafhankelijke onderzoeksinstituut Levada. Het deel van de bevolking dat de Russische regering aanwees als aanstichter van de spanningen? 4 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden