Hoe reageert Molenbeek op de aanslagen in Brussel?

Ook in de Brusselse wijk Molenbeek heerst ontzetting en afschuw over de aanslagen, maar inwoners maken zich zorgen over de weerslag op hun buurt met veel migranten.

Militairen weer paraat in het centrum van Brussel.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

'We zijn geschokt. Dit is afschuwelijk, weerzinwekkend', zegt Murat Gurcan, uitbater van taveerne La Chope tegenover het politiebureau in Molenbeek. 'Het is laf en wreed. Dit raakt iedereen. Maar ze zullen vooral ons erop aan kijken. Ik ben bang dat dit de samenleving nog verder uit elkaar drijft.'

Hij kan slechts bidden dat geen enkele dader uit Molenbeek komt, want 'anders hebben we echt een groot probleem'. De Brusselse deelgemeente heeft al zo'n slecht imago als broeinest van terroristen. Vrijdag werd Salah Abdeslam, Europa's meest gezochte terreurverdachte sinds de aanslagen in Parijs, er gearresteerd. 'Zelfs in het dorp in Turkije waar mijn ouders vandaan komen, kennen ze Molenbeek', verzucht Gurcan.

'Dit is het werk van een stel gekken', vindt cafébezoeker Faouzi (38). 'Dit heeft niets met de islam te maken. Maar ik ben bang dat iedereen toch naar ons zal wijzen: het zijn de moslims, moslims, moslims.' Hij priemt met zijn wijsvinger vooruit. Dan schudt hij zijn hoofd: 'Al die doden in de metro en op Zaventem. Ik heb twee kinderen, ik ben bang voor hun toekomst.'

In de taveerne kijken de gasten naar de continue nieuwsuitzending van RTL Info. Ze drinken koffie of bier. Soms geven ze commentaar, maar meestal volgen ze het nieuws zwijgzaam. 'Hoe moet dit aflopen?', vraagt Gurcan. 'We hebben het al zo moeilijk.'

Het politiebureau in de Brusselse deelgemeente wordt kort na de aanslagen afgezet met hekken. Politiemensen en even later ook zwaarbewapende militairen houden de wacht. Twee groene pantservoertuigen staan voor het gebouw, naast een hele trits politiewagens. Een van de militairen, zijn gezicht afgeschermd, komt uit Vlaanderen en spreekt geen Frans. Daar moet Gurcan dan wel weer om lachen.

Het dodental van de aanslagen in Brussel loopt steeds verder op. Een geactualiseerd nieuwsbericht vindt u hier.

Politie is hypernerveus

Als een groepje jongeren ostentatief en licht provocerend langs de beveiligers aan het hek lopen, roept een man op het terras hen tot de orde: 'Rustig aan jullie, houd je hoofd erbij.' De politie is hypernerveus, vindt hij. Ze kijken naar elke voorbijganger met een buitenlands uiterlijk, houden je zo aan als je maar een plastic tas bij je hebt. Dat wantrouwen raakt veel bewoners van Molenbeek, die in de stress schieten en bang zijn voor represailles. 'De politie houdt iedereen in de gaten', zegt hij.

De man ('noem me maar De Turk') gelooft er niets van dat deze aanslagen iets te maken hebben met de arrestatie van Abdeslam vier dagen eerder. 'Abdeslam was een kleine vis. Dit is het werk van de grote jongens: boem, boem, boem. Dit is echt groot', zegt hij.

Dat denkt ook de Molenbeekse schepen (wethouder) van Sociale Zaken Ann Gill-Goris, die in dezelfde straat woont als waar Abdeslam vrijdag vluchtend uit het appartement werd neergeschoten en ingerekend. 'Als je een dealer oppakt, is de strijd tegen de drugskartels ook niet opgelost', zegt ze op haar werkkamer in het oude gemeentehuis. 'Het is niet zo dat als je hier enkele zotten oppakt, je het terrorisme hebt opgelost. Dit probleem is zoveel groter dan Molenbeek of Brussel.'

Veel winkels in Molenbeek (96 duizend inwoners) zijn dicht. In de smalle Pradostraat, normaal het decor van een levendige en kleurrijke handel, is maar een enkele zaak open. Op de Gentse Steenweg zijn meer winkels open, maar ook daar overheersen de gesloten rolluiken. Het is relatief rustig op straat, al houden ook veel Molenbekers zich niet aan het overheidsadvies om binnen te blijven. Op een pleintje schuin achter het politiebureau is een groep jongeren joelend aan het voetballen.

De vuilnisbakken in de binnenstad worden voor de veiligheid ingepakt.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Het wordt heel zwaar om de eenheid te bewaren, meent schepen Gilles-Goris van Sociale Zaken. Het wantrouwen tussen overheid en politie enerzijds en vooral de Molenbeekse jongeren anderzijds is al groot. De sociale en economische problemen in de wijk zijn omvanrijk, 40 procent van de jongeren is werkloos. 'Veel mensen in de wijk worden in Marokko niet als Marokkaan erkend en hier niet als Belg', zegt ze. 'Hoe komen ze aan werk? Ik ben bang dat de jongeren steeds minder perspectief hebben in de toekomst.'

De uitdaging is, aldus de lokale bestuurder, om met elkaar in gesprek te gaan, elkaar beter te leren kennen. Want onbekend maakt onbemind. Na 'Parijs' hebben veel jongeren hun stageplek verloren of zijn uitwisselingsprogramma's met Vlaamse sportverenigingen verbroken. Gilles-Goris: 'Het zijn geen beesten hier, maar mensen die hier wonen.'

Voor café La Chope zegt de 38-jarige Faouzi, Belg van Marokkaanse afkomst: 'Er zijn zoveel jongeren met een verloren leven. Die zijn kwetsbaar en ontvankelijk voor radicalisering. Het wordt tijd dat de moslimleiders zich veel feller uitspreken. Zeg als imam in de moskee gewoon hard en duidelijk: dit is geen islam.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden