Hoe konden de Amerikanen zo stom zijn om dit te laten gebeuren?

Het lijkt lang geleden dat de Amerikanen de Afghaanse hoofdstad Kabul hadden 'bevrijd' van de Taliban en de Noordelijke Alliantie door een juichende menigte met bloemen werd binnengehaald. Niet alleen omdat 2002 alweer tien lange jaren achter ons ligt, maar vooral omdat de Afghanen nu waarschijnlijk met bloemen de straat op gaan als de laatste Amerikaan is vertrokken.

Afghaanse demonstranten gooien stenen bij de Amerikaanse basis in Bagram. Beeld AFP

De onthulling dat Afghaanse vuilniswerkers op de Amerikaanse luchtmachtbasis Bagram deze week de geblakerde resten van korans hebben gevonden, draagt zeker bij aan dat gevoel. Het geeft de Taliban in elk geval een nieuwe stok om de 'buitenlandse bezetters' mee te slaan, en deze wordt dankbaar in handen genomen door de bevolking die het gevoel heeft dat de Amerikanen hen weinig goeds hebben gebracht.

Zo marcheerden honderden Afghanen vandaag naar het paleis van de president Hamid Karzai terwijl ze 'Dood aan Amerika' en 'Leve de Islam' schreeuwden. Aan de andere kant van de hoofdstad Kabul zwaaiden demonstranten met de witte vlag van de Taliban.

Consulaat bestormd
Ook in andere steden werd geprotesteerd, zoals in Herat, waar het Amerikaanse consulaat werd bestormd door honderden mannen. Bij schermutselingen met de politie werd op verschillende plaatsen in het land met stenen gegooid en geschoten. In totaal zijn er vandaag twaalf mensen omgekomen bij de protesten.

De Amerikaanse president Obama heeft zijn excuses al aangeboden, en de NAVO en het Amerikaanse leger kondigden een diepgaand onderzoek aan, maar de Afghanen zijn hier niet van onder de indruk. Zij eisen dat de verantwoordelijken publiekelijk worden berecht.

Er zijn weinig zaken die in het land gevoeliger liggen dan de mogelijke ontheiliging van de koran. Vorig jaar kwamen er in de stad Mazar-e-Sharif zeker tien mensen om het leven nadat een Amerikaanse pastoor in het verafgelegen Florida een koran had verbrand.

Geen bruiloften
Dit komt bovenop talloze andere incidenten, zoals de video waarop Amerikaanse soldaten over de lichamen van gestorven Talibanstrijders heen plasten. In sommige gebieden worden bijna geen bruiloften meer buiten de deur gehouden, omdat deze feesten zo vaak zijn gebombardeerd door Amerikaanse piloten die de verzameling mensen vanuit de lucht aanzagen voor een bijeenkomst van Talibanstrijders.

Afghanen zijn bovendien gefrustreerd omdat er, ondanks de gouden bergen die tien jaar geleden zijn beloofd, zo weinig is veranderd. Ook de corruptie van het regime van Karzai, het totale gebrek aan veiligheid en de willekeur van het justitionele apparaat, drijft de bevolking weer terug in de armen van de Taliban.

Een Afghaanse official zegt tegen de BBC dat 'niemand moet sterven omdat er een paar boeken zijn verbrand', maar dat het tegelijkertijd 'geen enkel excuus is' voor de stupiditeit van de Amerikanen om dit te laten gebeuren.

'Ze maken dezelfde fout als de Russen', zegt analist Omar Safi. 'Als je in Afghanistan het hoofd boven water wil houden, moet je respect tonen voor de islamitische religie.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden