vier vragen vertrek burgemeester Krikke

Hoe keert de rust terug in Den Haag?

Luchtfoto van Den Haag, stad aan de Noordzee. Het brede witte gebouw, rechts in het midden, is het brandpunt van alle lokale bestuurlijke turbulentie: het gemeentehuis, ook wel aangeduid als het IJspaleis. Beeld Michael Allen / Getty Images/EyeEm

Den Haag zit zonder burgemeester en met een vleugellam college. Hoe komt de Hofstad aan een nieuw stadsbestuur en gaan de vreugdevuren nog door? 

Hoe komt Den Haag aan een nieuwe burgemeester?

Den Haag neemt ruim de tijd voor de zoektocht naar een opvolger voor Pauline Krikke, die zondag per direct is opgestapt. De profielschets wordt pas aan het eind van het voorjaar 2020 opgesteld, de sollicitatieprocedure zal tot na de zomer duren. ‘Geen overhaaste stappen’, zei commissaris van de koning Jaap Smit maandag na overleg met de vijftien fractievoorzitters.

In de tussentijd komt er een waarnemend burgemeester. ‘Een stevige, zware waarnemer’, aldus Smit. ‘Daar heb ik ook al iemand voor op de korrel.’ Hij maakt de naam later deze week bekend, als de fractievoorzitters met hem of haar hebben kennisgemaakt. 

De waarnemer moet de rust doen terugkeren in Den Haag . ‘Rust, reinheid en regelmaat, om het zo maar te zeggen’, aldus Smit. De fractievoorzitters hebben ingestemd met de waarnemend burgemeester. ‘We zijn het er allemaal over eens dat er een iemand moet komen die rust en gezag brengt’, zegt VVD-raadslid Chris van der Helm, voorzitter van het presidium.

Wordt Den Haag nog wel bestuurd? Het college is toch gevallen door het vertrek van twee wethouders?

Strikt genomen is het college vorige week niet gevallen. De zes resterende wethouders van VVD, D66 en GroenLinks hebben de taken van Richard de Mos en Rachid Guernaoui (Groep De Mos/Hart voor Den Haag) onderling verdeeld. Vervolgens heeft de raad een motie van wantrouwen ingediend tegen de twee van corruptie verdachte wethouders.

De resterende wethouders hebben geen meerderheid meer in de gemeenteraad. ‘We moeten met de raad op zoek gaan naar een nieuwe meerderheid. Tot die tijd doen we ons werk in bescheidenheid’, zei wethouder Boudewijn Revis (VVD) vorige week tijdens het ingelaste raadsdebat over de crisis.

Oud-wethouder Tom de Bruijn (D66) is maandag begonnen als verkenner. Hij moet onderzoeken wat de beste basis is voor een stabiel stadsbestuur. ‘Continuïteit van bestuur is daarbij een belangrijke voorwaarde’, staat in zijn opdracht. De Bruijn was formateur in 2014 en eerder EU-ambassadeur van Nederland in Brussel.

Welke partijen komen in het nieuwe college?

Die continuïteit zou moeten komen van VVD, D66 en GroenLinks, samen goed voor 18 zetels. Zij hebben  minimaal vijf zetels extra nodig voor een meerderheid. Gezien de versnippering van de Haagse raad (15 fracties) betekent dat dat er nog twee partijen moeten aanschuiven. In theorie kan ook een college worden gevormd met als basis Groep De Mos/Hart voor Den Haag. De grootste fractie van de stad (8 zetels) zou dan vervangers naar voren moeten schuiven van De Mos en Guernaoui. Met dat scenario houdt niemand rekening. 

De partijen die zich aansluiten  bij het nieuwe stadsbestuur zullen niet alleen willen onderhandelen over een nieuw collegeakkoord, maar ook aanpassingen willen aan de begroting voor 2020. Die moet in november worden vastgesteld. De aangekondigde bezuinigingen op zorg en welzijn zijn voor linkse partijen niet acceptabel. Ook de spreiding van sociale woningbouw is een discussiepunt, evenals het plan van Richard de Mos om meer toeristen te lokken. ‘Den Haag heeft een financieel probleem, we moeten af van het heilige huisje dat we de stad van de laagste lasten zijn’, aldus fractievoorzitter Joris Wijsmuller van de Haagse Stadspartij.

Arjen Kapteijns (GroenLinks) hoopt op een ‘links en progressief’ college met bijvoorbeeld de Partij voor de Dieren (2 zetels), PvdA (3) en/of de Haagse Stadspartij (3). Niet alleen de Haagse Stadspartij, ook PvdA en de Partij voor de Dieren zinspelen op deelname. ‘We staan ervoor open, maar laten ons niet opjagen’, aldus Martijn Balster (PvdA).

Gaan de vreugdevuren op Scheveningen en in Duindorp nog wel door op 31 december?

Wat de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) betreft kunnen ze onder strenge voorwaarden doorgaan. Het college van B en W kondigde vorige week al strenge eisen aan voor nieuwe vreugdevuren, zoals beperkingen in hoogte en volume van de stapels, een uitgebreid veiligheidsplan en structurele controles. Alles goed regelen, wordt echter een race tegen de klok.  Wijsmuller van de Stadspartij wil vanwege de tijdsdruk ‘misschien maar een jaartje overslaan’. 

De vergadering van de gemeenteraad over de uitkomsten van het OVV-rapport over vreugdevuren gaat donderdag niet door. In dat debat had burgemeester Krikke zich moeten verdedigen tegen de kritiek.  Het debat is nu op woensdag 16 oktober, onder leiding van de nieuwe waarnemend burgemeester.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden