Rondvraag

'Hoe kan het dat GroenLinks zo onzichtbaar is geworden?'

Bij de presentatie van het Lenteakkoord toonde GroenLinks zich nog klaar voor regeringsdeelname, maar nu is de partij bijna uit beeld verdwenen. Hoe kan dat?

Lijsttrekker voor de Tweede Kamerverkiezingen Jolande Sap (GroenLinks) voor aanvang van het eerste tv-verkiezingsdebat, uitgezonden op Nederland 1 door de NOS. Beeld anp

Claes de Vreese, hoogleraar politieke communicatie aan de Universiteit van Amsterdam: 'De belangrijkste reden is dat de kernzaak van GroenLinks, milieu en energie, naar de achtergrond verschoven is door de economische crisis. Van oorsprong was GroenLinks toch wel een one issue-partij. Ze hebben geprobeerd zich te verbreden, maar in een campagne waarin het draait om bezuinigingen wordt dat ondergesneeuwd.

Ten tweede zijn er op links heel interessante ontwikkelingen te zien: eerst ging het over de regeringsdeelname en het premierschap van de SP, en nu gaat het over de inhaalrace van de PvdA. Het is druk op links, op dit moment. Natuurlijk is er ook wat discussie en gemor geweest binnen de partij zelf, maar dat zou ik toch echt pas als derde willen noemen.

Toen het Lente-akkoord werd gesloten leek Sap mee te kunnen op het momentum. Maar dat verdween toen ontzettend snel. Het momentum was vooral dat zulke verschillende partijen, in zo'n korte tijd, in zo'n machtsvacuüm, iets konden neerzetten. Maar vervolgens viel het in de zomer volledig stil. Dat vond ik verrassend. De pauze duurde te lang. De sportzomer kwam er tussen. En nu is er dan plots een eindsprint.

Vergeet niet dat er überhaupt grote fluctuaties bij het electoraat zichtbaar zijn: de PvdA bijvoorbeeld zakte aanvankelijk zo ver weg dat iedereen zich afvroeg of er nog wel wat van over bleef, en nu zijn ze in de race om de grootste partij te worden.

Samsom kan gemakkelijker over natuur en milieu spreken dan Sap omdat het bij hem een onderdeel is van zijn hervormingsverhaal, niet de hoofdmoot, zoals bij GroenLinks. Bovendien heeft hij ook een geloofwaardige achtergrond als Greenpeace-man om over natuur en milieu te beginnen.'

Meindert Fennema, emeritus hoogleraar politieke theorie, lid van GroenLinks en columnist voor Volkskrant.nl: 'Dat komt toch door het interne gedoe in de partij. Daarmee samenhangend speelt ook het gebrek aan leiderschap van Sap een rol. Op zich doet Sap het goed maar niet goed genoeg als leider.

Omdat GroenLinks in de Kunduz-coalitie zit, kan de partij niet goed de rol van oppositiepartij spelen. Iedereen dacht na het Lenteakkoord dat Sap hier winst uit zou halen en dat de PvdA de boot had gemist. Maar het omgekeerde is gebeurd. Samsom kan zich nu veel meer als alternatief presenteren dan Sap.'

Wim Voermans, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de universiteit Leiden: 'Jolande Sap is een voortreffelijke econome en een bestuurder van hout. Ze vertelt een genuanceerd verhaal. Misschien wel te genuanceerd. Ze gaat een beetje ten onder in het retorische geweld. Ze is een aanvoerder die een keurig verhaal vertelt maar weinig opvalt.

Daarnaast wordt de partij ook als hoofdschuldige aangewezen als het gaat om het Lenteakkoord. GroenLinks heeft veel weggegeven en weinig teruggekregen. En dan heb je natuurlijk nog het koningsdrama met Tofik Dibi.

Of GroenLinks van de kaart wordt geveegd? Kleine partijen krijgen natuurlijk weinig zendtijd dus ze blijven ook klein. Daarnaast speelt dat de echt groene kiezers nu vaker voor de Partij voor de Dieren kiezen. En de linkse kiezers lopen graag mee met de winnaar. Samsom is daarnaast ook nog eens van de groene vleugel van de PvdA, met zijn Greenpeace-verleden.

Sap moet doen wat ze nu ook al doet: haar eerlijke verhaal blijven vertellen. Nu nog een stunt uithalen, lijkt me niet verstandig voor de lange termijntoekomst van de partij.'

Greg Shapiro en Pep Rosenfeld, comedians van Boom Chicago. (zie ook: My Big Fat American Wedding):
Wat Sap moet doen om weer in beeld te te komen?

- Misschien - na alle andere interessante prioriteiten - moet mevrouw Sap eindelijk over het milieu praten.

- Verander naam gewoon naar GroenRechts, na het Kunduz-akkoord.

- Trouw met Tofik Dibi.

- Femke Halsema terug laten komen.

 
Samsom kan zich nu veel meer als alternatief presenteren dan Sap
Meindert Fennema
 
Ze vertelt een genuanceerd verhaal. Misschien wel te genuanceerd.
Wim Voermans
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden