INTERVIEW

Hoe filerijder Henk het Prins Clausplein redde

Fly-overs moesten de doorstroming van het verkeer bij Den Haag bevorderen, maar er zat nog een weefvak in de weg. In de file bedacht Henk Sijsling een simpele en doeltreffende oplossing.

Het verkeersbord aan de A4 bij Ypenburg met de naam van Sijsling. Beeld Freek van den Bergh

Eén klein sliertje extra op het bord spaghetti heeft het leven van automobilisten op het Prins Clausplein bij Den Haag een stuk eenvoudiger gemaakt. Minder gehannes met verkeersstromen die elkaar in de weg zitten, minder filevorming en minder kans op ongelukken. Met dank aan een betrokken inwoner van Den Haag. Ingenieur Henk Sijsling (63) bedacht zijn 'Sijslingvariant' al twintig jaar geleden in de file.

'Het stuk tussen het Prins Clausplein en knooppunt Ypenburg is het sluitstuk van grote aanpassingen', zegt Sijsling, destijds architect, nu werkzaam bij kennisinstituut TNO. 'Eerst werd het Prins Clausplein gebouwd, daarna knooppunt Ypenburg en tot slot kwamen de 'breiwerken' ertussen. Dat was in 1995. Tijdens al dat bouwen stond ik daar in de file. Als tijdverdrijf vroeg ik me af hoe het eindresultaat er zou uitzien.'

Het internet bood nog geen uitweg, maar langs de weg stond een bord van Rijkswaterstaat met de tekst 'van weven naar breien'. Op een folder die Sijsling bij een tankstation meenam, werd uitgelegd wat dat inhield: verkeersstromen zouden elkaar ongelijkvloers gaan kruisen in plaats van gelijkvloers, op zogeheten weefvakken.

Viltstiften

'Maar bij de eerste gedeeltelijke openstelling bleek dat er nog steeds een weefvak in zat.' Het verkeer vanaf de A13 naar de A12 richting Den Haag moest weven met het verkeer vanaf de A4 naar de A12 richting Utrecht. 'Dat intrigeerde mij dermate dat ik dikke viltstiften ter hand nam, met de huidige oplossing als resultaat.'

Weven is niet altijd een probleem, benadrukt Sijsling. Maar wel als het verkeersaanbod te groot wordt, het weefvak relatief kort is, het weefvak vierbaans moet zijn, het weefvak in een bocht ligt en het weefvak wordt versperd door files die elders hun oorsprong hebben. 'Al deze problemen speelden een rol, vooral het laatste.'

Dankzij de Sijslingvariant rijden de verkeersstromen richting Den Haag en richting Utrecht elkaar niet langer in de wielen. Sinds kort nemen automobilisten vanaf de A13 naar de A12 richting Den Haag eerst het bestaande viaduct. Dan volgen ze een nieuwe verbindingsweg van enkele honderden meters naar de bestaande fly-over van het Prins Clausplein. Het verkeer vanuit de A4 naar de A12 richting Utrecht voegt in bij het verkeer vanaf de A13 dat ook naar Utrecht moet. Dankzij het 'ontvlechten' is er geen onoverzichtelijk weefvak meer en hebben de bestemmingen Utrecht en Den Haag dus geen last meer van elkaar.

Louter voordelen

Het knooppunt A4 Prins Clausplein is in Zuid-Holland een van de grootste knelpunten in de aansluitingen van rijkswegen op provinciale en lokale wegen. De nieuwe verkeerssituatie is sinds enkele weken een feit. Of het tot minder filevorming leidt, valt volgens de ANWB nog niet te meten. Vanwege de voorjaarsvakanties en feestdagen is het sowieso wat rustiger. De eerste periode moeten automobilisten wennen aan een nieuwe verkeerssituatie en remmen ze uit voorzorg af. Ook navigatiesystemen kennen de nieuwe routes nog niet. De ANWB is enthousiast over de Sijslingvariant. 'Wij zien louter voordelen', zegt woordvoerder Markus van Tol. 'Het leidt tot minder files en tot minder gevaarlijke situaties. Als automobilist rijd je er fluitend voorbij.' De ANWB verwacht dat de betere doorstroming op het Prins Clausplein ook positieve gevolgen heeft voor de 'congestiegevoelige' A13.

Wie de oude situatie kent, zal er het ei van Columbus in zien. Sijsling is bescheiden. 'Mijn variant is niet gecompliceerder om uit te voeren dan de oplossing die er lag. De ontwerpers hebben mijn oplossing destijds niet gezien. Hun ontwerp was sub-optimaal, zo bleek later. Het Ingenieursbureau Den Haag heeft mijn schets knap omgezet in een daadwerkelijke bestektekening en de zaak verder geoptimaliseerd.'

Waarom het dan twintig jaar heeft geduurd voor zijn oplossing werd uitgevoerd? Er moesten nieuwe bestektekeningen komen en de besluitvorming moest opnieuw, de situatie ging bovendien nog veranderen door het aanleggen van de N14 en het doortrekken van de A4.

Sceptisch

'Aanvankelijk had ik contact met de projectleiders van de bouw. Zij wilden hun plannen conform de uitgewerkte bestektekeningen afmaken. Dat is logisch. Ook de ontwerpers waren aanvankelijk sceptisch. Ook dat is logisch. Door een toevalligheid nam de zaak een andere wending. Ik kende Nienke Dijkstra, stagiaire bij de toenmalige Haagsche Courant. Ze wilde weleens over iets anders schrijven dan de geboorte van lammetjes op de plaatselijke kinderboerderij.

'Na een aantal keren met haar over het knooppunt te hebben getoerd en met een beetje druk van haar hoofdredacteur pakte Nienke groot uit. Haar collega's wisten een politiek lijntje te leggen en voordat we er erg in hadden, stonden we in het hart van de democratie. Kamerleden van oppositiepartij CDA loodsten het alternatief perfect door de procedures om VVD-minister Jorritsma te overtuigen dat het nog beter kon.'

Alle geduld en doorzettingsvermogen worden beloond. Sijsling somt de loftuitingen aan zijn adres op: 'In een Kamerbrief kreeg ik de complimenten van minister Jorritsma, als baas van Rijkswaterstaat. Ik heb een bloemetje gehad van minster Eurlings en een toespraak mogen houden voor bestuurders van het stadsgewest Haaglanden. Er staat nu een wel erg groot bouwbord langs de weg met mijn naam erop. Ik heb er een miniatuurversie van gekregen voor op de schoorsteenmantel.'

Later deze maand zal Sijsling de officiële openingshandeling verrichten in het nabijgelegen stadion van ADO Den Haag. Is zijn oplossing ook bruikbaar voor andere verkeerspleinen in Nederland? Henk Sijsling: 'Zeer waarschijnlijk niet.'

Henk Sijsling Beeld .
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden