AnalyseFemke Halsema en de Telegraaf

Hoe de relatie tussen Halsema en ‘De T.’ uitgroeide tot een wederzijdse obsessie

De Telegraaf laat geen kans voorbij gaan om Femke Halsema aan te vallen. Die heeft na al die jaren het juiste antwoord daarop niet gevonden, bleek uit haar paniekerige appje aan minister Grapperhaus over de berichtgeving van de krant.

Femke Halsema. Beeld Jiri Büller
Femke Halsema.Beeld Jiri Büller

‘De Telegraaf gaat helemaal los’, schrijft Femke Halsema in de appconversatie met minister Ferdinand Grapperhaus van Justitie op Tweede Pinksterdag. Op de Dam staan antiracisme-demonstranten te dicht bijeen en worden coronamaatregelen met voeten getreden. Halsema, die vandaag een stevig debat wacht over het feit dat ze niet ingreep bij die demonstratie, is overvallen door de opkomst. Maar ze begint zich daarover pas echt zorgen te maken als De Telegraaf erover begint te schrijven.

Het is dan ook niet de eerste keer dat Halsema meemaakt dat de krant ‘helemaal los’ gaat. De verhouding tussen haar en De Telegraaf is de afgelopen twintig jaar uitgegroeid tot een welhaast wederzijdse obsessie. Halsema kan daarbij steevast op groots gepresenteerde kritische kopij rekenen. En, zo maakt het paniekerige appje ook weer duidelijk, de krant mag er vanuit gaan dat Halsema al die kritiek spelt en zich erover opwindt.

De voorpagina van De Telegraaf, op de dag nadat de berichten tussen Halsema en Grapperhaus zijn geopenbaard. Beeld
De voorpagina van De Telegraaf, op de dag nadat de berichten tussen Halsema en Grapperhaus zijn geopenbaard.

In haar periode als Tweede Kamerlid voor GroenLinks is Halsema nauw betrokken bij een aantal affaires waarin De Telegraaf zich vastbijt. Zoals Kamerlid Tara Singh Varma die een ongeneeslijke ziekte blijkt te veinzen. En Kamerlid Wijnand Duyvendak, die moet opstappen nadat hij in zijn memoires heeft opgebiecht in zijn actieverleden een inbraak gepleegd te hebben in een ministerie. En dan is er is de episode over de oude Mercedes die Halsema’s man tegen haar zin heeft gekocht. De Telegraaf krijgt er direct lucht van en publiceert er groots over.

Chocoladeletters

In haar politieke biografie Pluche staat Halsema stil bij de voorvallen. Daarbij is ze kritisch over haar eigen rol, maar is er ook nog steeds de boosheid voelbaar over ‘de chocoladeletters’ waarmee De Telegraaf over deze affaire berichtte.

De cruciale scene over haar verhouding met de krant betreft het moment dat Halsema als nieuw verkozen fractievoorzitter wordt uitgenodigd voor een lunch met de parlementaire redactie van De Telegraaf:

‘Al tijdens de lunch laten zij mij weten dat hun lezers verwachten dat GroenLinks wordt geridiculiseerd en – ‘dan mag ik wel een leuke vrouw zijn’ – dat hun lezers heilig zijn. Paul Jansen (thans hoofdredacteur, red.) vertelt mij lachend dat men zich bij De Telegraaf ermee vermaakt om bij elk artikel waarin GroenLinks voorkomt – wat overigens zoveel mogelijk wordt gemeden – de allerlelijkste foto van mij te plaatsen. Op mijn beurt vertel ik iedereen die het wil horen dat De Telegraaf zegge en schrijve één keer een feitelijk en juist bericht over mij heeft geplaatst en dat was toen ik een tweeling baarde.’

De aandacht voor Halsema luwt als zij in 2010 opstapt als partijleider en een carrière als vrijgevestigd intellectueel verkiest, al laat de krant niet onvermeld dat Halsema’s man in 2013 weer een tweedehands Mercedes koopt. Maar de aandacht groeit pas echt als in 2017 haar naam begint rond te zingen als opvolger van Eberhard van der Laan, en is zij snel terug in de kolommen.

De voorpagina van De Telegraaf, twee dagen na de demonstratie in Amsterdam, bij het protest in Den Haag wel de afstand wordt bewaard. Beeld
De voorpagina van De Telegraaf, twee dagen na de demonstratie in Amsterdam, bij het protest in Den Haag wel de afstand wordt bewaard.

Groene prinses

Onder andere met een vilein profiel waarbij niet nader genoemde bronnen uitgebreid ingaan op Halsema’s Haagse verleden. Die hekelen ‘de groene prinses’ omdat zij ‘Jan en alleman’ moreel de les zou lezen over het milieu, maar het zelf niet te nauw zou nemen. Haar wordt gebrek aan humor en ijzigheid verweten. ‘Rancuneus is zij bovendien, want in haar in 2016 verschenen memoires werden anekdotes verdraaid of aangedikt ten gunste van zichzelf en ten nadele van anderen met wie kennelijk nog een appeltje te schillen was.’

Als Halsema in 2018 is beëdigd, probeert ze in de Volkskrant een punt te zetten achter de gespannen verhouding met De Telegraaf. ‘Ik ben er klaar mee. Ik hoop zij ook.’

Die hoop blijkt ijdel. Zeker als De Telegraaf in de zomer van 2019 van politiebronnen verneemt dat de minderjarige zoon van Halsema is opgepakt wegens het bezit van een (onklaar gemaakte) revolver. De krant schrijft er een groot bericht over en Halsema reageert woedend in een officiële brief ‘aan alle Amsterdammers’. ‘Voordat er een rechterlijk oordeel is geveld heeft De Telegraaf hem op de voorpagina veroordeeld voor een delict dat hij niet heeft gepleegd.’

In de zomer van 2019 bericht De Telegraaf dat de minderjarige zoon van Halsema is opgepakt wegens het bezit van een (onklaar gemaakte) revolver. Beeld
In de zomer van 2019 bericht De Telegraaf dat de minderjarige zoon van Halsema is opgepakt wegens het bezit van een (onklaar gemaakte) revolver.

Leugenachtig

Dat de lange reeks kritische artikelen diep zit, blijkt ook uit een opgenomen gesprek dat Halsema vorig jaar voerde met ouders van het islamitische Cornelius Haga Lyceum. Daarin maakt zij zich vrolijk over het feit dat De Telegraaf gepikeerd is over een 1-aprilgrap die de school had uitgehaald. Door te liegen over het feit dat het een 1-aprilgrap betrof, zou de school in de ogen van de krant ‘een erecode’ hebben geschonden. ‘Dat zal ik De Telegraaf de komende jaren nog wel even vertellen als ze weer iets leugenachtigs opschrijven’, zegt Halsema er lachend over tegen de moeders.

‘De T. is de T.’, schrijft Ferdinand Grapperhaus op Tweede Pinksterdag terug op Halsema’s appje en tijdens het debat in de Tweede Kamer laat hij luchtig vallen dat hij ‘de krant niet gelezen heeft’. Daarmee is de kous voor hem af. 

Dergelijke nonchalance is bij Halsema al lang niet aan meer de orde. De krant blijkt inmiddels zo onder haar huid te zitten, dat ze zich al tijdens een bestuurlijk lastige situatie zorgen maakt over de vraag hoe ze het De Telegraaf moet gaan uitleggen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden