Hoe de Bouhtala's Leidsche Rijn uit werden gepest

Na het homostel Hans en Ton is nu een Marokkaans gezin door dezelfde jongeren weggepest uit de buurt Terwijde in de Utrechtse vinexwijk Leidsche Rijn. De politie kende de daders, maar wist de straatterreur weer niet te voorkomen.

Het leest als een filmscript, de uitvoerige politiedossiers over een groep ontspoorde jongeren in de wijk Terwijde. Het is een op het oog weinig opvallende Utrechts vinex-buurt in Leidsche Rijn met rijtjes sociale huurwoningen pal achter de ruimere koopwoningen. Het gebiedje rond de Heinrich Bertéstraat werd vorig jaar landelijk nieuws vanwege het weggepeste homostel Hans en Ton. Vervolgens vertrok dit jaar ook een Marokkaans gezin na forse intimidatie door leden van dezelfde jeugdgroep.


In deze huurwoningen zijn veel allochtone gezinnen komen te wonen uit Utrechtse achterstandswijken als Kanaleneiland, Zuilen en Overvecht. Zij hoopten dat hun kinderen hier vrienden met meer toekomstperspectief zouden maken. Maar in Terwijde is het nu nog erger dan in hun oude buurt, vertellen ze de politie. Veel ouders houden hun kinderen zo veel mogelijk binnen.


Hoe heeft dit zo ver kunnen komen?


Uit de dossiers spreekt de onmacht van de politie om de bewoners te beschermen tegen enkele kwaadwillende jongeren. De wijkagent weet precies weet wie ze zijn en waar ze wonen. Uit hun houding tijdens politieverhoren blijkt: deze jongens wanen zich onaantastbaar. Daarbij valt het weinig toeschietelijke gedrag van sommige ouders op. Eén Marokkaanse vader spuugt zelfs naar een agent op het politiebureau, als hij daar wordt aangesproken op het gedrag van zijn zoon.


Juni 2008

dE komst van grote en kleine broer


Het begint allemaal in juni 2008. Een schijnbaar onbetekenende gebeurtenis blijkt grote gevolgen te hebben voor de sfeer in Terwijde. Twee Marokkaanse jongens, laten we hen Grote Broer (dan net 16 jaar oud) en Kleine Broer (dan 12 jaar) noemen, verhuizen met hun vader en hun stiefmoeder uit Kanaleneiland naar een huurwoning in de Heinrich Bertéstraat.


De politie beschouwt Grote Broer dan als een van de kopstukken van een beruchte jeugdgroep in Kanaleneiland. Nog in de basisschoolleeftijd werd hij in zijn oude flatwijk voor het eerst aangehouden wegens winkeldiefstal. Hij ontpopte zich al snel tot een veelpleger met aanhoudingen voor onder meer inbraken, autokraken en het uitschelden van politiemensen.


Al in de eerste zomer dat het gezin in Terwijde is neergestreken, neemt het aantal inbraken er toe. De wijkagent treft Grote Broer midden in de nacht in de buurt aan met een van zijn criminele vrienden uit Kanaleneiland, maar bewijzen kan hij niets.


De vier jaar jongere Kleine Broer is veel op straat te vinden. Hun vader is weinig thuis. Het gedrag van het ventje met zijn grote donkere ogen is alarmerend. Kleine Broer wordt, nog geen 13 jaar oud, betrapt op fietsendiefstal, heeft verdacht veel belangstelling voor de inhoud van auto's, is brutaal tegen agenten. Hij hangt met veel oudere jongens rond bij de nood-Albert Heijn. Vanwege zijn gedrag mag hij een jaar lang die supermarkt niet in. Vader heeft geen gezag meer over hem. De stiefmoeder vertrekt, nadat Kleine Broer haar met een mes heeft achtervolgd in hun tuin.


Grote en Kleine Broer zijn niet de enige ontspoorde jongeren in de buurt. Zij hebben zich aangesloten bij een jeugdgroep van ongeveer twintig, meest allochtone minderjarige jongens. Bij de politie staan ze bekend als de Componistengroep - vanwege de muzikale straatnamen in de buurt. De komst van de Broers is voor enkele goedwillende jongeren reden om de jeugdgroep de rug toe te keren.


Juni 2010:

Homostel hans en ton verlaat de wijk


De politie signaleert in 2010 dat de Componistengroep steeds crimineler wordt. Er wordt meer geblowd, drugsdealers verschijnen in de wijk. Leden worden verdacht van woninginbraken, autokraken en diefstallen in de nood-Albert Heijn, een van hun favoriete hangplekken. Het aantal inbraken in de buurt neemt explosief toe.


Het homostel Hans en Ton kondigt in juni 2010 aan de wijk te verlaten. Zij wijzen leden van deze jeugdgroep aan als hun kwelgeesten. Leider J. van de Componistengroep, dan 16 jaar oud, herkennen ze als degene die onder meer vuurwerk naar hun raam had gegooid. Deze Leider J., een goede vriend van de Broers, wordt maanden later ook door getuigen gezien bij vernielingen bij het Marokkaanse gezin. Maar hij noch anderen zijn hiervoor vervolgd.


De Componistengroep is druk met het verzieken van de sfeer in de buurt. Er zijn klachten van treinreizigers, dat zij zich geïntimideerd voelen door jongeren rond station Terwijde. Als de leden van de Componistengroep in het buurthuis zijn, wordt een sleutelbos ontvreemd van een andere bezoeker. Diens bromfiets wordt gestolen voor het gebouw en later, in brand gestoken, aangetroffen bij de voor de groep ingerichte Jongeren Ontmoetings Plek. Dit bouwsel in het parkje, betaald uit het leefbaarheidsbudget, gaat ook in de fik.


Augustus 2010:

De terreur tegen het gezin Bouhtala


In de vakantieperiode in 2010 wordt veel ingebroken in de buurt, onder meer in het huis van de Marokkaanse buren van Grote en Kleine Broer, het gezin Bouhtala. Duidelijke sporen wijzen in de richting van betrokkenheid van de Broers.


Twee agenten komen die middag in augustus af op een melding van een woninginbraak bij het gezin, dat op vakantie blijkt te zijn. Met de huissleutel die is opgehaald bij de overburen, opent een agent de woning. Als zij boven gestommel hoort, trekt zij de deur weer dicht. De andere agent heeft door het raam aan de achterkant van het huis een donkere jongen van nog geen 16 jaar gezien met een glimmende jas. Tegen de tijd dat er politieversterking komt, blijkt de vogel gevlogen. Overal staan kasten open en liggen spullen op de grond.


Het dakraam staat open. De enige mogelijkheid is dat de inbreker via dit raam is gevlucht naar de buren Grote en Kleine Broer. Als agenten bij hen aanbellen, wil Grote Broer hen niet binnenlaten. Met een machtiging van de officier van justitie treedt de politie later binnen. Ze houdt er de door de agent herkende inbreker aan, een eveneens minderjarig lid van de jeugdgroep, als ook Grote Broer. Onder de bank treffen de agenten de voor de inbraak gebruikte schroevendraaier aan. De twee verdachten worden in deze zaak niet vervolgd.


Het getroffen gezin Bouhtala keert na de inbraak spoorslags terug van vakantie. Zij vertellen de politie dat zij al twee jaar last hebben van hun buren, maar dat zij, net als hun straatgenoten, hierover uit angst niets durven te zeggen.


De woningcorporatie en de politie vinden het tijd voor een stevig gesprek met de vader van Grote en Kleine Broer over het gedrag van zijn zonen. Dit haalt niet veel uit; twee weken later moet de politie midden in de nacht met sirenes uitrukken naar hun huis. Vier verdachten van een ramkraak worden er in hun schuurtje aangehouden. Vader zegt later dat hij er ook niets aan kan doen dat criminelen zich verschansen in zijn schuur. Ook op andere momenten wast hun vader zijn handen in onschuld.


Februari 2011:

'De wijkagent moet dood'


De politie heeft het gezin Bouhtala op het hart gedrukt overlast van hun buren vooral te melden. Dat doen de Bouthala's in februari 2011, en daarna begint voor hen de ellende pas echt. In de dagen erop wordt hun auto bekrast, gaan de autoruiten aan diggelen en vliegt een baksteen door hun voorruit. De vernielingen worden vaak voor dag en dauw gepleegd. Veel leden van de Componistengroep hebben een krantenwijk. De getroffen familie vertrekt halsoverkop uit de wijk. De zwangere vrouw des huizes heeft last gekregen van hoge bloeddruk door de stress.


De onrust en de angst onder de omwonenden zijn groot, blijkt uit buurtonderzoek. Een van opvallendste incidenten wordt niet publiek gemaakt. Het betreft de tekst die een bewoonster op haar muur aantreft in de eerste weken van 2011, nadat er in haar woning is ingebroken. Met een dikke stift is er de naam van de wijkagent opgeschreven, met de toevoeging 'gaat dood binnenkort'.


Er volgt wederom veel negatieve publiciteit over de buurt, die sinds de commotie rondom het weggepeste homostel Hans en Ton landelijk bekend is. In het weekend van 19 en 20 februari pakt de politie Kleine Broer op voor betrokkenheid bij de inbraak van hun buren, waarvoor hij later wordt veroordeeld. Hij wordt naar een internaat gestuurd. Grote Broer wordt aangehouden voor een autokraak.


Maart 2011:

Grote en kleine broer uit huis gezet


Voor woningcorporatie Mitros is de maat vol. Zij besluit Kleine en Grote Broer en hun vader uit hun woning te zetten wegens ernstige overlast. In maart krijgt de corporatie hiervoor toestemming van de rechter. Mitros zet dan nog een bewoner van de Heinrich Bertéstraat uit zijn woning wegens overlast. Het betreft een Iraakse jongen. Sinds zijn ouders waren teruggekeerd naar hun thuisland gebruikte de zoon, ook lid van de Componistengroep, de woning als buurthuis waar zijn vrienden ongestoord konden blowen. Ook verhuurde hij er kamers aan Polen.


Na deze acties besluit het gezin Bouhtala terug te keren naar de straat. De kust blijkt niet veilig. Vrienden van Kleine en Grote Broer zinnen op wraak. Ze nemen het de familie kwalijk dat Kleine Broer naar een internaat is gestuurd.


Nog in diezelfde maand wordt er een baksteen tegen hun achterruit gegooid. De zoon des huizes ziet een jongen wegrennen die hij herkent als Leider J. In de verhoren van de buurtjongens worden dezelfde namen genoemd van betrokkenen. Over de daad blijkt bovendien te zijn gechat via MSN.


April-juni 2011:

De bouhtala's kondigen vertrek aan


In april pakt de politie Leider J. op, die meerdere malen is aangehouden voor woninginbraken en diefstallen. De volgende dag komt hij weer vrij. De zaak wordt geseponeerd. Leider J. was eerder in beeld als kwelgeest van Hans en Ton. Het is de vader van Leider J. die schreeuwend en spugend naar agenten het politiebureau is uitgezet. De politie maakt zich grote zorgen over de twee kleine broertjes van Leider J.


In juni gaat de auto van de Bouhtala's in de fik en wordt hun huis met gele verf beklad. Het gezin heeft dan al besloten dat het definitief de wijk Terwijde de rug wil toekeren. Zij voelen zich in de steek gelaten door de politie.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden