vijf vragencoronamaatregelen

Hoe controleert de GGD of reizigers thuisblijven – en andere vragen die bleven liggen na de persconferentie

De persconferentie van premier Rutte en minister De Jonge over nieuwe coronamaatregelen riep donderdagavond opnieuw vragen op. Over onder meer de horeca, de macht van de burgemeesters en de quarantaineplicht.

Jongeren op het terras van restaurant Tulp in Amsterdam.Beeld ANP

Waarom zijn nieuwe maatregelen voor de horeca afgekondigd?

Omdat horeca-bezoekers zich steeds minder aan de regels houden (en daardoor veel besmettingen in horecagelegenheden plaatsvinden) moeten alle horeca-ondernemers hun klanten vanaf maandag vragen hun gegevens achter te laten, voor een eventueel bronnenonderzoek. Het kan vanwege de privacywetgeving niet worden verplicht. De klant is ook niet verplicht zijn echte naam op te geven. Directeur Dirk Beljaarts van brancheorganisatie KHN zegt dat zijn sector al vragen heeft gedeponeerd bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Hoe lang moet/mag de horeca de gegevens bewaren? En hoe moet/mag er precies bewaard worden? 

Het kabinet maakte donderdag ook bekend dat de veiligheidsregio een horecabedrijf dat een zogenoemde brandhaard blijkt te zijn, voor twee weken kan sluiten. Beljaarts: ‘Wij willen weten: is dit een strafmaatregel of een maatregel vanuit volksgezondheidsoogpunt? Als het nou om dat laatste gaat, kun je in theorie met veel luchten, goed schoonmaken en ander personeel volgens ons veel eerder weer open dan na twee weken.’

Premier Mark Rutte en minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport donderdagavond tijdens de persconferentie over de huidige stand van zaken omtrent corona in Nederland. Beeld ANP

Het kabinet laat nóg meer over aan de burgemeesters. Wat precies? 

In feite waren er voor donderdagavond al veel touwtjes waaraan burgemeesters en veiligheidsregio’s konden trekken. Te drukke straten of stranden kunnen al worden afgesloten en in delen van Rotterdam en Amsterdam geldt al een mondkapjesplicht. Een paar extra instrumenten zijn er wel bij gekomen. Voetbalwedstrijden konden altijd al door burgemeesters worden afgelast op basis van veiligheidsrisico’s, nu kan dat ook op basis van risico’s voor de volksgezondheid. Hetzelfde geldt voor de aanwezigheid van publiek bij wedstrijden. Ook kunnen burgemeesters er nu voor zorgen dat álle kroegen of nachtwinkels tijdelijk moeten sluiten, als een situatie bijvoorbeeld op een drukke zomerdag uit te hand dreigt te lopen.

Vanaf volgende week kunnen mensen die zich hebben laten testen hun resultaat online opvragen. Hoe gaat dat in zijn werk?

De telefoonlijn blijft open en voor iedereen bereikbaar, benadrukt een woordvoerder van de GGD. ‘Online’ is vanaf woensdag een extra optie. De NOS nam een kijkje op de aanmeldwebsite coronatest.nl, die per ongeluk al in de lucht was. Als je je wilt laten testen, kun je inloggen met je DigiD. Nadat je enkele vragen over je klachten hebt beantwoord, kun je een afspraak maken op een testpunt in de buurt. Zodra de testresultaten bekend zijn, kun je die op dezelfde website bekijken.

Overigens hebben velen niet gewacht op het online-aanmeldformulier. Donderdagavond, direct na de persconferentie, ontplofte de telefoonlijn voor het aanvragen van een test, zo laat een woordvoerder van de GGD weten.

De GGD moet ook controleren of mensen die uit risicogebieden zijn gekomen, wel in quarantaine zitten. Hoe gaat de GGD dat doen?

‘Het is een nieuwe taak en die kunnen we zeker niet aan met ons huidige personeelsbestand’, zegt de GGD-woordvoerder. ‘Dus daar zullen andere mensen op gezet worden. Komende week moeten we gaan kijken hoe we daar invulling aan gaan geven.’

Eerder deze week trok de GGD nog aan de bel en zei dat met name het contactonderzoek dweilen met de kraan open is. ‘Ieder voor zich, de GGD voor ons allen: dat gaat echt niet werken’, reageerde minister De Jonge donderdagavond. ‘We kunnen niet van hen vragen door te blijven gaan met enthousiast dweilen als wij gewoon vrolijk die kraan openzetten. Als dat onze stijl van werken wordt, dan kunnen de GGD’s het inderdaad niet meer aan. Maar als we onze gezamenlijke verantwoordelijkheid nemen, dan kunnen de GGD’s het wél.’

Er komt een ‘teststraat’ op Schiphol waar alle passagiers uit risicogebieden zich kunnen laten testen. Waarom blijft de quarantaineplicht voor deze passagiers dan toch bestaan?

Een week na aankomst volgt een tweede test: ook na een negatieve test bij aankomst kun je een paar dagen later namelijk alsnog positief blijken. Tot de uitslag van de tweede test bekend is, moet je thuisblijven. Het is het kabinet niet gelukt de test op Schiphol en de quarantaineplicht juridisch af te dwingen. Er volgen geen sancties als je je er niet aan houdt. Mocht je de test weigeren, dan geldt automatisch een quarantaineplicht van veertien dagen. Maar ook dat is een plicht zonder gevolgen. ‘Iedereen heeft ook echt een eigen verantwoordelijkheid’, zei minister De Jonge daar donderdagavond over. 

Lees ook

GGD’s Amsterdam en Rotterdam geven contactonderzoek (deels) uit handen aan patiënten: ‘We moeten keuzes maken’
De GGD’s van Amsterdam en Rotterdam gaan de bron- en contactonderzoeken van coronapatiënten deels uit handen geven aan de patiënten zelf. Dat zegt Anja Schreijer, hoofd algemene infectieziekten van de GGD Amsterdam, tegen de Volkskrant.

Hoe lokaal beleid een nieuwe landelijke lockdown moet voorkomen
Ruim een maand na de laatste versoepelingen in het coronaregime, trekt het kabinet de teugels toch weer wat aan. Maar meer nog dan met concrete maatregelen hoopte premier Rutte het land er donderdagavond met scherpe woorden van te doordringen dat de basisregels van de 1,5-metersamenleving onverminderd van kracht zijn. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden