Vijf vragen overbesmet kippenvlees

Hoe bezorgd moeten we zijn over het met corona besmette kippenvlees?

Chinese autoriteiten waarschuwen voor nieuwe uitbraken nu zij het coronavirus hebben aangetroffen op diepgevroren kip uit Brazilië en op de verpakking van bevroren garnalen uit Ecuador. Is die angst terecht? De Wageningse hoogleraar Wim van der Poel, expert op het gebied van via voedsel overdraagbare virussen, geeft antwoord op vijf vragen.

Het kippenvlees raakte waarschijnlijk bij het verpakken of bij de slacht besmet. Beeld Hollandse Hoogte / EPA

Hoe komt dat virus op de kip of de vis terecht?

‘Hoogstwaarschijnlijk hebben de dieren het niet zelf opgelopen. Met kippen zijn experimenten gedaan, zij zijn niet gevoelig voor het coronavirus. Bij vissen zijn daar ook geen aanwijzingen voor. We moeten ervan uitgaan dat de besmetting is ontstaan bij de voedselproductie, in de slachthuizen of bij de verpakking. Het zijn geïnfecteerde mensen geweest die virusdeeltjes op het vlees of de verpakkingsdozen hebben aangebracht door erop te niezen of te hoesten. Niet dat zij de kip of vis zo kunnen besmetten, om zich te vermeerderen heeft het virus een levend mens of dier nodig, aan een dode kip of vis heeft het niets.’

Maar vormt al het geïmporteerde voedsel uit risicolanden dan een gevaar?

‘Het risico van bijvoorbeeld groente en fruit is veel kleiner. In de vlees- en de visverwerkende industrie heb je te maken met gekoelde, vochtige ruimtes, een milieu waar virussen gedijen. Virussen houden bovendien van een eiwitrijke omgeving, en vlees en vis bevatten volop eiwit. Het coronavirus kan ook nog eens vrij lang in de vriezer overleven, dus na zo’n overtocht per schip kan het duizenden kilometers verderop nog intact zijn.’

Hoe groot is de kans dat het virus dan nog schadelijk is?

‘Dat er op monsters van kip en vis coronavirus is gevonden, zegt niet genoeg. De belangrijkste vraag is of het aangetroffen virus infectueus is, dus of de virusdeeltjes intact zijn en zich in de mens kunnen vermenigvuldigen. Dat is nu nog niet bekend, dat kan worden achterhaald in een laboratorium of met dierproeven. Voordat die uitslag er is ben je een paar weken verder.’

Lopen mensen die de besmette kip of vis eten nu gevaar?

‘Je kunt het coronavirus niet oplopen door het eten van voedsel. De besmetting verloopt via de luchtwegen, niet via maag en darmen. Het virus gaat bovendien kapot door koken en bakken. Je zou in theorie geïnfecteerd kunnen raken als je de besmette rauwe kip aanraakt en vervolgens aan je gezicht zit, waardoor de virusdeeltjes in je luchtwegen komen. Die kans acht ik klein. Kruisbesmetting is ook mogelijk, als je de kip en de groenten met hetzelfde mes en op dezelfde plank snijdt dan kunnen de virusdeeltjes ook in de sla belanden, en via je handen weer in je neus of mond. Dus voor en na bereiden van vlees en vis je handen wassen, en van snijplank wisselen. Maar dat advies geldt altijd, want kip en vis kunnen ook schadelijke bacteriën bevatten, zoals salmonella.’

Zijn de zorgen van de Chinese autoriteiten terecht?

‘Ik snap de voorzorgsmaatregelen, ze weten in China als geen ander waar een uitbraak toe kan leiden. En de besmettingsroute mag dan vooral theoretisch zijn, helemaal uitgesloten is die niet. Ik zou ervoor willen pleiten dat ook de Nederlandse autoriteiten steekproeven gaan nemen van bevroren voedsel dat ons land binnenkomt vanuit regio's waar veel corona-infecties voorkomen.’

lees ook

Vleesbedrijf zet werknemers onder druk om corona te verzwijgen
Van Rooi Meat geeft zijn werknemers opdracht om te verklaren dat ze gezond zijn, ook al hebben ze verschijnselen van corona. Dat schreef de NOS begin augustus op haar website. Het bedrijf kwam eerder in opspraak toen werknemers besmet bleken met corona. De productie werd enkele weken stilgelegd.

Onderzoek naar sjoemelslachthuizen gestaakt vanwege traag NVWA
Een strafrechtelijk onderzoek naar misstanden in slachthuizen in Noord-Nederland is stopgezet vanwege nalatigheid bij de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

147 besmettingen in één slachthuis: hoe heeft het zover kunnen komen?
Door de grote corona-uitbraak in een slachthuis in Groenlo, waar in mei147 medewerkers besmet raakten, verkeren plots alle verantwoordelijke partijen in hoogste staat van paraatheid. Konden de vleesfabrieken te lang ongestoord hun gang gaan?

Corona ontmaskert misstanden bij Duitse slachterijen
Toen op een Nederlandse slachterij in het Duitse Bad Bramstedt tientallen vooral Roemeense werknemers positief werden getest op het coronavirus, was er ineens aandacht voor hun beroerde arbeids- en leefomstandigheden. ‘Dit is een goede dag. Met dank aan onze gruwelijke vriendin corona.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden