Hitte

Warmte woelt onze emoties los. Seks, woede en krankzinnigheid, een rijke filmgeschiedenis laat zien waartoe oververhitting kan leiden.

Oh, voel je die bries van de metro? Is het niet heerlijk?' Het laatste woord spint Marilyn Monroe bijna in The Seven Year Itch (1955), terwijl haar witte jurk omhoog wordt geblazen. Even verrukt, onderbreekt ze haar gesprek als er nog een metro onder haar door raast. Deze is nog koeler! Het zal wel een express zijn! Ach, de dingen die je doet om af te koelen. Afgelopen maandag begreep iedereen wel hoe Monroe die weeïge warme lucht, die normaal van de metro opstijgt, kon zien als koele bries. Of waarom ze haar ondergoed in dezelfde film in een vrieskist bewaart. De scène met de opwaaiende jurk is ongetwijfeld de meest legendarische die een warme zomer de filmgeschiedenis heeft ongeleverd. De jurk in kwestie werd vorige week verkocht voor liefst 4,6 miljoen dollar. Actrice Debbie Reynolds kaapte de jurk weg voor de neus van actiegroep Save the Dress, die in de aanloop naar de veiling 3,1 miljoen had ingezameld om de jurk publiek bezit te maken.


Veel films waar de hitte vanaf slaat, zijn memorabel. Ze zijn het cinematografische equivalent van de snelkookpan. Met al dat functionele naakt, die langzame bewegingen, het gezweet en gezucht ligt de seksuele spanning sowieso voor het grijpen. Maar álle sluimerende gevoelens komen door de hitte bovendrijven. Van woede tot latente krankzinnigheid.


Warmte voert de druk op: natuurlijk willen de meeste juryleden in 12 Angry Men (1957) snel bepalen of de jongen wel of niet zijn vader heeft vermoord. Dan kunnen ze uit dat hete kamertje waar de ventilator stuk is, de ramen amper open kunnen en ze elkaar flink op de zenuwen werken. In Do The Right Thing (1989) is de hitte een catalysator voor rassenrellen, Heatwave (1982) legt corrupte spelletjes bloot, in Falling Down (1993) manifesteert de onvrede van de blanke middenklasse man zich opeens in alle hevigheid. Het naargeestige Hundstage (2001), genoemd naar de heetste periode van de zomer - laat de mens zien in al zijn vuilige perversiteit. Hij blijkt ineens in staat tot moord (Body Heat , 1981). Terwijl met die openstaande ramen, Rear Window (1954) geheimen nooit lang verborgen blijven.


Hitte maakt mensen tot beesten die hun instinct volgen, eraan ontsnappen kan slechts tijdelijk. Geen wonder dat de beste hittegolf-films je doen snakken naar een climax, liefst de tropische regenbui die de hoofden afkoelt, terwijl de actie zijn hoogtepunt bereikt. Heerlijk louterend is dat, als wakker worden uit een droom.


Nederland kreeg dinsdagavond zo'n klassieke climax. Wolken pakten zich samen, regen en wind raasden over het land. Op de A2 vond na een overval een krankzinnige, kilometerslange achtervolging plaats, complete met vuurgevechten. Op woensdagochtend was het weer over tot de orde van de dag. Nog een beetje rommelig door de aangerichte ravage. Maar opgefrist, dat wel.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden