Hitteblog Zomer in Nederland

Hitteblog: neerslagtekort gaat recordjaar 1976 voorbij

Nederland zucht onder een hittegolf. Deze week is het tropisch warm en de hitte houdt voorlopig aan. Welke gevolgen brengt het zomerse weer met zich mee? We praten u bij in dit hitteblog. Hier leest u het blog van dinsdag terug, de eerste tropische dag van deze zomer.  

Het land in de omgeving van Strijen (Hoeksche Waard) wordt besproeid. Foto anp

25-7-2018, 19.45 uur
Droogtemonitor: verwacht neerslagtekort hoger dan in 1976

Het neerslagtekort loopt de komende dagen op naar 289 millimeter, zo is de verwachting van de Landelijke Coördinatiecommissie Waterverdeling (waar onder meer Rijkswaterstaat en de waterschappen aan deelnemen). Zelfs in juli 1976, de laatste keer dat het zo lang zo droog was in Nederland, was er niet zo'n groot gebrek aan regen. Overigens liep toen het neerslagtekort in augustus toen nog verder op. 

Het neerslagtekort in juli van dit jaar gaat het tekort van 1976 voorbij. Foto KNMI

Landelijk dreigt een watertekort, in sommige delen van Nederland is het tekort aan water al een feit, stelt de LCW in haar ‘droogtemonitor’. ‘In de hoge zandgronden in Oost en Zuid Nederland is geen wateraanvoer mogelijk en daar is dan ook sprake van feitelijke watertekorten.’

De waterschappen hebben ‘beregeningsverboden’ ingesteld om voldoende water te behouden voor kwetsbare gewassen en natuur. Sinds de vorige droogtemonitor een week geleden is de waterkwaliteit in Nederland afgenomen. Er komen meer meldingen binnen van blauwalg, botulisme (vergiftiging van vissen en watervogels) en vissterfte. 

In het westen van Nederland neemt de verzilting toe. Om dit te beperken voeren de waterschappen water aan via het Amsterdam Rijnkanaal. Andere gebieden waar droogte heerst, worden met behulp van pompen van meer water voorzien. ‘De watervraag is en blijft de komende periode zeer hoog.’

Een boer heeft schaduwplekken gemaakt voor zijn schapen. Foto Marcel van den Bergh/ de Volkskrant

25-7-2018, 15:32
Warmste 25 juli ooit gemeten

Nooit eerder was het zo warm op 25 juli. Bij het KNMI-weerstation in Arcen (Limburg) werd een temperatuur van 33,8 graden gemeten. De warmste 25 juli was tot vandaag die uit 2006. Destijds werd het in Gilze-Rijen 33,5 graden. 

Naar verwachting loopt de temperatuur vandaag nog verder op: in Limburg kan het 35 graden worden.

Donderdag en vrijdag wordt het nog warmer, voor die dagen wordt extreme hitte voorspelt. Mogelijk sneuvelt zelfs het temperatuurrecord uit 1944, toen het kwik op 23 augustus opliep tot 38,6 graden. 

Een doek tegen de zon. Foto Marcel van den Bergh/ de Volkskrant

25-7-2018, 15:05
Fietsersbond waarschuwt voor gevaarlijke fietspaden

De Fietsersbond waarschuwt voor gevaarlijke situaties op fietspaden. Door de hitte komen tegels omhoog en trekken betonplaten krom. De bond heeft al tientallen meldingen van fietsers ontvangen, normaal is dat er ongeveer één per maand.

Op verschillende plekken wordt door de gemeente en de politie gewaarschuwd.

25-7-2018, 14:21
Hoe het lichaam de hitte te lijf gaat

Niet alleen huizen hebben een thermostaat, het lichaam heeft er ook één. Hoe gaat ons lijf om met de warmte? De Volkskrant schreef er dinsdag over: ‘Bij een lichaamstemperatuur van 37 graden Celsius functioneert alles optimaal, bij hogere temperaturen komt het lichaam in actie om de boel te koelen. Met een goede reden: vanaf 43 graden sterven cellen af.’

25-7-2018, 13:30
Hoe gevaarlijk is smog?

Na droogte en een Nationaal Hitteplan waarschuwde het RIVM dinsdag voor smog. De waarschuwing geldt tot vrijdag en vooral in de namiddag en vroege avond, wanneer de lucht het meest vervuild is. Hoogleraar luchtkwaliteit Maarten Krol van de Wageningen Universiteit geeft uitleg. ‘Smog kan leiden tot longklachten.’

Wat zijn de effecten van smog?
‘Een smogalarm wordt uitgegeven als de ozonwaarde boven de norm ligt. Ozon is een giftige stof voor mens, plant en dier. Het kan leiden tot allerlei vormen van schade, met name in de ademhaling. Zodra je het inademt komt ozon in de longen, waar zuurstof wordt uitgewisseld met het bloed. Ozon veroorzaakt schade in dat opnamemechanisme. Dat leidt weer tot longklachten.’

Voor wie is het gevaarlijk?
‘Mensen met zwakke longen krijgen last bij hogere ozonconcentraties. Hen wordt aangeraden om met smog geen inspannende activiteiten te ondernemen. Om niet te gaan hardlopen, bijvoorbeeld. Bij zware inspanning zuig je namelijk meer lucht naar binnen. Niet alleen meer zuurstof, maar ook meer ozon. Daardoor worden mensen kortademig.’

Hoe ontstaat smog?
‘Dat gebeurt door een combinatie van veel zon, hoge temperaturen en weinig wind. De uitstoot van industrie en verkeer blijft hangen in de onderste lagen van de atmosfeer, waardoor de ozonwaarde te hoog wordt.’

Wanneer verdwijnt de smog weer?
‘Dat hangt af van het weer. Woensdagochtend regende het op verschillende plekken een beetje. Dat helpt. Het best is als het hard gaat waaien. De atmosfeer zit op dit moment op slot, er is weinig luchtcirculatie. Wind kan dat verhelpen. Aan de andere kant: een zuidoostenwind voert vervuilde lucht aan vanuit het Ruhrgebied. Dat zou het alleen maar erger maken.’

25-7-2018, 12:21
Extra water voor Kinderdijk

Waterschap Rivierenland pompt extra water naar Kinderdijk. Vanuit de Lek wordt water naar de Alblasserwaard gepompt om te voorkomen dat de dijken waar de beroemde molens op staan uitdrogen. 

De negentien molens in Kinderdijk staan sinds 1997 op de Unesco-werelderfgoedlijst.

25-7-2018, 11:15
Verdachte brand Hoge Veluwe door omstanders gepakt

De 37-jarige man die dinsdag werd opgepakt in verband met de bosbrand op Nationaal Park de Hoge Veluwe, is door omstanders staande gehouden. Dat meldt de politie. Getuigen zagen de man op zijn fiets stappen terwijl op de plek waar hij vandaan kwam een brandje ontstond. 

Een van de getuigen heeft vervolgens kennissen gebeld, die de man op basis van zijn signalement hebben opgezocht en vastgehouden. Daarna is de verdachte overgedragen aan de politie.

Dinsdag brak rond 12.45 uur brand uit op de Hoge Veluwe. De brandweer zette tien blusvoertuigen in en kreeg het vuur snel onder controle. Ongeveer vier hectare heidegebied bij het buurtschap Oud-Reemst, aan de rand van het Nationaal Park Hoge Veluwe, werd in de as gelegd.

25-7-2018, 10:43
Voor sommige boeren is de droogte een zegen

De droogte zorg niet overal voor problemen. Boeren die hun oogst al hadden staan, springen een gat in de lucht. Droogte leidt immers tot schaarste, en schaarste tot hogere prijzen. De Volkskrant schreef er vorige week over

25-7-2018, 10:08
Regen!

Woensdag is het droogterecord uit 1976 gebroken, maar in het zuiden van het land regent het. Op sociale media delen mensen massaal foto’s en filmpjes.

De plotselinge regenval kan gevaarlijke situaties opleveren op de weg. Door stofdeeltjes blijft het vocht op de weg liggen, waardoor gladheid kan ontstaan.

25-7-2018, 9:21
Code oranje vanaf 10 uur actief

Vanaf 10 uur is code oranje actief, meldt het KNMI. Code oranje is in gebruik als het drie dagen op rij minstens 30 graden wordt en het in de nachten niet verder afkoelt dan 20 graden. De waarschuwing geldt voor het hele land, met uitzondering van de Waddeneilanden. 

Met name donderdag en vrijdag wordt het erg warm. Waarschijnlijk stijgt het kwik tot boven de 35 graden.

25-7-2018, 8:43
Droogterecord gesneuveld

Voor het eerst is het dit jaar droger dan in recordjaar 1976: op 25 juli 1976 was het tekort in het land gemiddeld 257 millimeter, woensdag ligt het op 261 millimeter. 2018 is daardoor het jaar met het grootste neerslagtekort sinds het KNMI in 1901 begon met meten. 

Het neerslagtekort wordt berekend uit de hoeveelheid regen die valt, min de verdamping gedurende het groeiseizoen (april tot september). De combinatie van weinig regen en veel zon maakt het tekort dit jaar zo groot.

De gevolgen van het tekort zijn regionaal zeer verschillend. Waterschappen en waterbedrijven treffen daarom lokaal maatregelen. Dinsdag verbood waterschap Rijn en IJssel (delen van Gelderland en Overijssel) bijvoorbeeld het sproeien met grondwater. In drie natuurgebieden is dat niet langer toegestaan. Wie het toch doet, kan rekenen op een flinke boete. 

Dit was het eerste verbod op sproeien met grondwater, het gebruik van oppervlaktewater was al op meerdere plekken verboden.

Het strand van Zandvoort. Foto Raymond Rutting
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.