Hit van Neil Simon als doorsnee tv-serie

Verdwaald in New York van Neil Simon door Haarlems Toneel. Regie: Pieter Loef. In: Schouwburg, Haarlem. Tournee t/m 31 januari....

Neil Simon is ongetwijfeld de meest succesvolle blijspelschrijver van Amerika. Het aantal opvoeringen van zijn stukken op Broadway overtreft die van alle overige Amerikaanse auteurs bij elkaar. Het recept van zijn succes is eenvoudig: alledaagse gebeurtenissen uit de blanke middenstand, opgetuigd met grappen en komische situaties.

Het is daarom niet te verwonderen dat Verdwaald in New York, een Broadwayhit uit 1991, door het Haarlems Toneel op het repertoire is genomen. De groep opereert zonder subsidie en moet het hebben van volle zalen en sponsors die geen boodschap hebben aan experimenten of onderwerpen die tegen de haren in kunnen strijken.

Twee jongens worden na de dood van hun moeder tegen hun zin ondergebracht bij hun grootmoeder. Met ijzeren hand regeert zij over haar huis en winkel. Ze is door het leven bepaald niet verwend, ooit emigreerde ze uit Berlijn naar New York. Onder haar liefdeloze regiem zijn haar kinderen allemaal lichtelijk ontspoord.

De vader van de jongens is een gedweeë sukkel, zijn broer neemt het niet zo nauw met de wet en Bella, een dochter, is een kind gebleven die haar norse moeder verzorgt. Temidden van die gespannen familieverhoudingen weten de twee jongens zich te handhaven en helemaal ongevoelig voor hun kinderlijke eerlijkheid en spontaniteit is grootmoeder niet.

Hun rollen zijn zonder twijfel de meest dankbare van het stuk en Arnoud Bos en Joris van den Heuvel spelen de jongens met verve. Terzijde gestaan door een wel erg nadrukkelijk acterend gezelschap. De duidelijkheid waar regisseur Pieter Loef op uit is, resulteert in een manier van spelen die elke zin tussen aanhalingstekens plaatst.

De enige acteurs die daaraan ontsnappen zijn Paul Gieske als de zoon die is betrokken in louche zaakjes, en vooral Nelly Frijda als een monumentale grootmoeder. Ze loopt niet, ze schrijdt. Haar ingehouden spel waarin een blik dikwijls veelzeggend genoeg is, vormt een verademing in deze middelmatige voorstelling.

De tijd waarin het stuk speelt, 1942, is goed voor tal van details in het naturalistische decor. Het is makkelijk verteerbare kost, bereid met de behendigheid van een geoefende schrijvershand, gekruid met alle elementen waar een doorsnee publiek dol op is. Een scheut psychologie, een snufje crimi, een flinke dosis humor en wat sentiment. De voorstelling verschilt nauwelijks van een doorsnee televisieserie. En voor veel mensen moet dat heel geruststellend zijn.

Marian Buijs

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden