Nieuws

Historisch laag aantal faillissementen ondanks afbouw coronasteun en hoge inflatie

In april zijn 109 bedrijven in Nederland failliet verklaard, dat meldt het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS). Het laagste aantal sinds het statistiekbureau in 1981 begon met meten. De verwachte stijging door het beëindigen van de coronasteun lijkt vooralsnog uit te blijven.

Anna de Haas
Totale leegverkoop in de Utrechtse binnenstad.  Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Totale leegverkoop in de Utrechtse binnenstad.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Na een bijzonder ‘rustig’ coronajaar – in 2021 gingen 1.536 bedrijven failliet, het laagste niveau in dertig jaar tijd – werd verwacht dat het aantal faillissementen flink zou toenemen. Zeker na het wegvallen van de coronasteun voor ondernemers. Eind maart ontvingen ondernemers de laatste bedragen van de NOW-steun en vanaf april kregen ze ook geen uitstel meer van belastingbetaling.

De kamer van Koophandel waarschuwde in april nog dat 200 duizend ondernemers op omvallen staan na twee jaar coronacrisis. Ook kampen zij met de hoge inflatie en stijgende energiekosten. Het einde van de coronasteunmaatregelen zou dan ook het einde van veel bedrijven betekenen.

Maar de verwachte coronanasleep blijft vooralsnog uit. Na kleine stijgingen in februari en maart lag het aantal faillissementen in april ruim 31 procent lager dan een maand eerder. Waarom de faillissementen niet stijgen, blijft volgens Rabobank-econoom Nic Vrieselaar enigszins gissen.

‘Er zijn altijd schommelingen’, legt Vrieselaar uit. Doordat de afgelopen maanden meer bedrijven omvielen, kan het aantal nu weer wat lager uitvallen. Maar ondernemers doen volgens de econoom ook goede zaken op het moment. ‘Er zijn donkere wolken met de hoge inflatie en de oorlog in Oekraïne, maar de economie draait vooralsnog ontzettend goed. Kijk maar naar de volle horecazaken en de lage werkloosheidscijfers.’

Ongezond voor de economie

Bovendien hoeven bedrijven, ondanks het eindigen van de NOW-steun, pas in oktober te beginnen met het terugbetalen van de uitgestelde belastingen. Waarschijnlijk zijn de historische lage faillissementscijfers dan ook stilte voor de storm, stelt de econoom. ‘Er gaat altijd enige tijd overheen voor een bedrijf daadwerkelijk omvalt.’

De grote gevolgen van het stopzetten van de coronasteun kunnen daardoor pas maanden later voelbaar worden. Ook de effecten van de hoge inflatie, waardoor de kosten stijgen en klanten minder geld uitgeven, laten volgens Vrieselaar nog even op zich wachten.

Dat het aantal faillissementen uiteindelijk weer zal oplopen, is zeker. En dat is geen reden tot paniek, aldus de Rabobank-econoom. ‘Al was het maar omdat het huidige aantal bijna ongezond is voor de economie.’ Bedrijven die normaal waren omgevallen, bleven dankzij coronasteun overeind in de afgelopen jaren. Voor de economie is het beter als financieel ongezonde bedrijven omvallen, aldus Vrieselaar.

Zo kan bijvoorbeeld personeel weer doorstromen naar een nieuwe onderneming. Volgens het CBS ervaart 28 procent van de bedrijven nu een belemmeringen door een tekort aan personeel. Een hoger aantal faillissementen zal dan ook niet leiden tot grote problemen op de arbeidsmarkt, stelt Vrieselaar. ‘Bovendien waren er in april 2019, voor corona, 374 faillissementen, zegt Vrieselaar. ‘Dus als het aantal faillissementen de komende tijd verdriedubbelt is het nog altijd weinig.’

null Beeld

Uitstel betaling

In Den Haag zijn wel zorgen over de mogelijke nasleep van corona. De overheid zou circa 6 miljard euro kunnen mislopen aan belastingen door faillissementen, meldde staatssecretaris Marnix van Rij (Fiscaliteit en Belastingdienst) donderdag bij een commissievergadering.

TIjdens de coronacrisis vroegen ruim 400 duizend ondernemers uitstel van betaling aan. Ongeveer tweederde van hen moet de schulden, samen goed voor 20,7 miljard euro, nog terugbetalen. Volgens Van Rij is de kans echter groot dat minimaal een kwart van de ondernemers failliet gaat voor zij het geld terugbetalen.

De Tweede Kamer wil dat de staatssecretaris maatregelen treft om te zorgen dat de belasting toch wordt betaald. VVD-kamerlid Thierry van Aartsen stelde voor om de ondernemers meer tijd te geven voor het afbetalen – tien jaar in plaats van vijf. Van Rij gaf aan eerst inzicht te willen krijgen in hoeveel ondernemers bij extra uitstel wél hun schulden kunnen aflossen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden