Hilarische onthullingen in collectie Angèle Manteau

Zelf hield Jeroen Brouwers het erop dat hij in 1975 'wegens ontslag was ontslagen' als medewerker van de Vlaamse uitgeverij Manteau....

Die blijkt ook op papier te staan. In een document, dat de Belgische krant De Standaard opviste uit de privé-bibliotheek van uitgeefster Angèle Manteau en in de editie van donderdag toeschrijft aan Weverbergh ('naar alle waarschijnlijkheid'), worden de redenen opgesomd. Brouwers weigerde de non-fictie uitgaven Grof Spel, Het orgasme bij de vrouw en Het zwarte gat persklaar te maken. Dat leverde de firma een fikse schadepost op.

Het gedrag van Brouwers was ook een factor van belang: 'steeds hogeroplopende uitbarstingen' en 'obstinate ongeïnteresseerdheid', meldt het document. Op een beurs had hij zich misdragen, en 'ging zelfs tot handtastelijkheden over'.

Niet dat deze, deels hilarische onthullingen zullen leiden tot het herschrijven van de geschiedenis. Ook de schrijver heeft allerminst gesuggereerd dat het vertrek rimpelloos is verlopen. Maar zo'n blik in de keuken van de onderneming, enkele decennia de belangrijkste literaire uitgeverij in Vlaanderen, is natuurlijk nooit zonder waarde.

De Standaard kon de bibliotheek van Angèle Manteau inzien, omdat de uitgeefster, negentig jaar inmiddels, de collectie laat veilen. Op 25 maart komen tijdens de Internationale Beurs van het Oude Boek in Brussel zo'n 2200 boeken, waarvan een groot aantal met persoonlijke opdrachten, en documenten en brieven onder de hamer. Manteau publiceerde werk van onder anderen Gerard Walschap, Louis Paul Boon en Jef Geeraerts. Begin jaren zeventig vertrok ze naar Elsevier, waar ze zich ontfermde over Godfried Bomans en Gerard Reve.

De Leidse antiquaar Piet van Winden, aan wie de veiling van de collectie is toevertrouwd, meent dat het leven en werk van Manteau zo'n invloed heeft gehad op de Vlaamse letteren, dat een veiling in Brussel 'niet meer dan logisch is'. Maar volgens De Standaard gaat het om een terechtwijzing van de Vlaamse cultuurpolitiek. In 1998 schonk Manteau het belangrijkste deel van haar persoonlijke archief aan de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag, waardoor het Archief en Museum voor het Vlaamse Cultuurleven in Antwerpen zich gepasseerd voelde.

De collectie bevestigt dat het tussen Jeroen Brouwers en Manteau zelf ook niet altijd boterde. De aanhef van de opdrachten in zijn eigen boeken variëerde van 'Waarde mevrouw Manteau' tot 'Domme Angèle'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.