Hier is een brief posten pure nostalgie

Om een brief te posten ben ik onlangs een paar kilometer om gefietst. Niet omdat ik een 'betere' postcode op het stempel wilde krijgen, zoals de jonge Evelyn Waugh ooit schijnt te hebben gedaan door een brief te posten in Hampstead, dat chiquer is dan zijn eigen Golders Green. Integendeel, mijn reis leidde naar het armere Plumstead, waar langs de Flaxton Road een ovale brievenbus met de initialen GR staat, dus neergezet toen George V op de troon zat. Een zeldzaam exemplaar, zo had een bestuurslid Robert Cole van de Letter Box Study Group me verteld.

Een van de 7.235 Victoriaanse brievenbussen in het Verenigd Koninkrijk. Beeld .

Hij kan het weten.

Zijn genootschap bezit informatie over 's lands 115.300 brievenbussen - gegevens waarover de Royal Mail zelf niet eens beschikt. Er zijn liefst achthonderd soorten. Op Jersey staat de 'blauwe' bus van de Victoriaanse schrijver Anthony Trollope (die bij de posterijen werkte), in Liverpool staat nog een van de zeven speciale bussen van die stad, in Buckingham is er eentje gemetseld in een bakstenen pilaar, in Worcester kunnen mensen hun post in een kabouterhuisje deponeren en in Whitley Bay zit er een bus in dat andere Britse icoon: de rode telefooncel.

Koninklijke initialen

Voor beginnende brievenbusliefhebbers is het eenvoudig om te weten te komen uit welke periode een bus stamt. Vereist is wel enige rudimentaire kennis van de monarchie, aangezien elke bus sierlijke, koninklijke initialen heeft. Op weg naar de plaatselijke supermarkt passeer ik een EVII-model (Edward VII), een G-model (George V), een EII-model (Elizabeth II) en een V (Victoria). Tweederde van de bussen zijn Elizabethiaans en de oudste zijn de 7.235 Victoriaanse. Een Edward VIII-bus is de zwarte zwaan onder de bussen, omdat deze koning amper een jaar regeerde.

Het is een verschil met Nederland, waar haast geen straatmeubilair uit de 20ste eeuw meer staat, laat staan uit de 19de. Wanneer ik een brief in een VR (Victoria Regina) stop, denkt de romanticus in me aan alle liefdesbrieven en ansichtkaarten die er tientallen jaren in hebben gelegen. Brievenbusexpert Cole wijst erop dat ze ook iets zeggen over de omgeving. 'Er staat een Edwardiaanse bus uit het begin van de 20ste eeuw in een jaren-vijftigwijk in Londen. Vreemd. Wat bleek: de oorspronkelijke huizen waren door de Luftwaffe gebombardeerd, maar die bus had het overleefd.'

(Tekst gaat verder onder foto).

Beeld Patrick van IJzendoorn

Dieven en vandalen

Van bommen hebben de bussen geen last meer, maar des te meer van vandalen en dieven. Jaarlijks verdwijnen er honderd brievenbussen. Dieven hebben toegeslagen op het platteland van Norfolk en Sussex, alsmede in noordelijke steden als Accrington en Blackpool. In Nunthorpe namen bandieten zelfs een muur mee waarin een bus gemetseld was. Sommige bussen worden als schroot verhandeld, maar in de meeste gevallen belanden ze als souvenirs op eBay. De illegale handel is toegenomen sinds Royal Mail in 2003 is opgehouden met het veilen van overbodige of beschadigde brievenbussen.

De koninklijke posterijen voorzien de bussen nu van dna-spray of gps-systemen om opsporing te vereenvoudigen. Er is een troost. Het populairst bij de dieven zijn de doodgewone pilaarbussen. Zeldzame bussen zijn moeilijker te verhandelen, zoals de 162 jaar oude, achthoekige bus in Holwell, graafschap Dorset, 's lands oudste brievenbus. Bovendien worden deze postale topstukken goed in de gaten gehouden door omwonenden. De les is: wie heel belangrijke post gaat versturen in Engeland, doet er goed aan om deze in een unieke bus te deponeren, al moet je er voor omrijden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden