#HetDuel

Kwaliteit is amper nog een criterium in de literatuur, stelt Peter Drehmanns. Optreden bij De Wereld Draait Door zet meer zoden aan de dijk dan goede recensies. Elitair geklaag van een oubollige schrijver, oordeelt Özcan Akyol.

OP DEZE PLEK WEKELIJKS #HETDUEL en WAARIN INTERESSANTE AUTEURS IN BRIEFVORM DE DEGENS KRUISEN.

Beste Peter,Om de zoveel maanden verschijnen er stukjes in de krant van verongelijkte schrijvers die hun tegenvallende verkoopaantallen aan boosaardige commercie wijten. Uitgeverijen zouden hun literaire hart ondermijnen omwille van het bedrijfseconomische brein.

Maar de tijden zijn veranderd. Personeel van boekhandels wordt de laan uitgestuurd en uitgeverijen moeten hun deuren sluiten. Zonder een commerciële hit kan het uitgevershuis geen boeken publiceren van debutanten en auteurs wier oeuvre u onder 'echte literatuur' schaart.

Oubollige schrijvers menen achterover te kunnen leunen na het inleveren van een manuscript. Tamelijk elitair. We leven in een mediacratie. Wie niet meegaat in deze evolutie zal inderdaad klagen over sexy auteurs die het televisiescherm overwoekeren als een hardnekkige schimmel.

Gelukkig is er de mogelijkheid een boek in eigen beheer uit te geven - misschien pijnlijk voor iemand die publiceerde bij gerenommeerde uitgeverijen, maar een raison d'êtrezou alle middelen moeten heiligen, zelfs als dat betekent dat er bijgeklust moet worden, bijvoorbeeld als nachtportier. Als er na een dozijn romans nog steeds niemand massaal naar de winkels rent bij een nieuwe titel, is er dan wel een markt voor deze romans?

Het lijkt mij gratuit om te beweren dat een schrijver met commercieel succes een andere beleving van literatuur heeft, de zelfbenoemde puritein in de marge. Respectabele auteurs (Wieringa, Rosenboom, A.F.Th. van der Heijden) winnen sympathie met hun literatuur en klagen nooit over hoe commercie het literaire landschap verziekt.

De vraag is: hekelt u de marketingmachine, of hekelt u het feit dat u ondanks een indrukwekkend aantal boeken nog steeds geen vast lezerspubliek heeft?

Beste Özcan,Dat de tijden veranderd zijn, was mij ook opgevallen. Het zijn de tijden van veel geschreeuw en uitzonderlijk weinig wol: zie uw brief. U huilt mee met het roedel reaguurders dat zich op mij stortte na mijn cri du coeur in de Volkskrant. Als u de moeite had genomen mij te googelen, had u kunnen vaststellen dat ik geenszins een 'oubollige' schrijver ben. Ik manifesteer mij op Facebook, heb voor mijn laatste roman een trailer gemaakt en een schrijfwedstrijd uitgevaardigd.

Dat is wat anders dan een slaafse onderwerping aan de mediacratie. Kritische distantie is wat elke zichzelf respecterende schrijver van oudsher kenmerkte. Dat een uitgeverij soms een 'commerciële hit' uitbrengt om moeilijkere auteurs te kunnen publiceren, begrijp ik. Vroeger had zo'n bestseller nog enige literaire waarde. Momenteel slingeren bepaalde literaire uitgevershuizen echter Playgirl-proza en andere pulp op de markt om hun voortbestaan te rekken. Dat is als een toprestaurant dat ineens diepvriespizza's serveert.

Ook het succes van uw debuutroman bewijst dat de literatuur ten prooi is aan een fatale mix van supermarktmentaliteit en emotiecultuur. Een brutale babbel bij DWDD levert meer op dan goede recensies. De intrinsieke kwaliteit van een literair werk doet er amper nog toe. Maatgevend is de mens achter de schrijver, het verhaal achter zijn boek, het hele circus eromheen.

U betwijfelt mijn bestaansrecht omdat er nog altijd geen lezerspubliek is dat mij 'massaal' omarmt. Dan kunnen ook poëzie en het werk van honderden schrijvers naar de schroothoop. Ik hekel niet de marketingmachine of het gebrek aan lezers voor mijn boeken. Ik hekel een cultuur waarin het literaire bedrijf zich prostitueert, bijvoorbeeld door het criminele verleden van een Turks-Nederlandse auteur schaamteloos te kapitaliseren.

Peter Drehmanns is schrijver. In 2011 verscheen zijn achtste roman De schrijver en zijn meisjes. (Niet op Twitter.)

Özcan Akyol is schrijver. Zijn debuutroman Eus verscheen in 2012. @ÖzcanAkyol

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden