#HetDuel Uitgedaagd op Volkskrant.nl

Mali is een door Frankrijk verstoord wespennest, constateert Albert Nijmeijer, en nu mag Nederland de ellende oplossen. Kees Homan steunt de uitzending van Nederlandse militairen naar het Afrikaanse land.

Geachte heer Homan,


De asymmetrische oorlog die ons in Mali te wachten staat, is meer dan een confrontatie tussen hightechmilitairen en fanatieke moslimfundamentalisten. Het Nederlandse leger moet zich houden aan de mensenrechten, terwijl de vijand burgers gijzelt en onthoofdt. Een vijand die aanslagen pleegt om de lokale bevolking ervan te overtuigen dat haar veiligheid niet door het Malinese leger kan worden gewaarborgd. Een vijand die de water- en elektriciteitsvoorziening tot haar doelen rekent, wetende dat bij uitstek de bevolking daaronder lijdt.


Of het nu gaat om Irak, Afghanistan of Mali, terreur, chaos en te langzame vooruitgang ontaarden steevast in een toenemende weerstand onder de lokale bevolking jegens de aanwezige buitenlandse militairen - die bij hun entree nog wel worden toegejuicht, maar uiteindelijk toch vooral worden gezien als bezetters.


De meeste westerse militairen die bij vredesoperaties sneuvelen of gewond raken, zijn slachtoffer van bermbommen. Zelf mogen zij geen landmijnen inzetten tegen terroristen. Zware artillerie en vliegtuigbommen mogen alleen worden ingezet tegen personen in de open vlakte die herkenbaar zijn als strijder. En de Nederlandse militair mag alleen schieten als de kogels hem al om de oren vliegen - omdat sommige politieke partijen Nederlandse soldaten zien als mensenrechtenactivisten in camouflagepak.


In 1993 riep een Franse Unprofor-commandant het Bosnische Srebrenica uit tot 'safe area', terwijl men wist dat deze stad niet viel te verdedigen. Juli 1995 drongen Servische troepen de enclave binnen, Nederlandse VN-troepen stonden machteloos en de rest is geschiedenis.


De huidige gevaarlijke situatie in Mali is een direct gevolg van het Franse ingrijpen in Libië - waar nu ook chaos heerst. Het lijkt erop dat Nederlanders wederom de door Fransen veroorzaakte ellende mogen oplossen.


Geachte heer Nijmeijer,


Al jaren klagen de VN dat het Westen het laat afweten bij de VN-missies in Afrika. Ter ondersteuning van de voornamelijk Afrikaanse VN-troepen levert Nederland nu met commando's, inlichtingenpersoneel en Apache-helikopters een belangrijke inlichtingencapaciteit die in Mali bij de VN-vredesmacht ontbreekt. Risico's en gevechtshandelingen zijn niet uitgesloten, maar onze militairen mogen indien noodzakelijk wel degelijk geweld gebruiken, en niet alleen uit zelfverdediging.


Mali behoort tot de achtertuin van Europa, waarvoor ons werelddeel - gezien de nieuwe Amerikaanse oriëntatie op Azië - meer verantwoordelijkheid zal moeten dragen. Er worden via Mali drugs en wapens doorgevoerd naar Europa. Ook is er sprake van mensenhandel en illegale immigratie richting ons werelddeel. Het is ons aller belang dit te beëindigen.


Bij mijn steun voor de Nederlandse deelname plaats ik twee kanttekeningen. Zo valt bij de bevelsstructuur op dat de Fransen geen deel uitmaken van de VN-vredesmacht, maar deze op verzoek wel kunnen steunen. Voor die Franse steun moeten keiharde garanties komen, gezien onze ervaringen in het verleden.


Ook zijn de ambities hoog: inrichting van een justitieel apparaat; assistentie bij het electorale proces; toezicht op naleving van de mensenrechten; herstel van het staatsgezag et cetera. Het mandaat ademt de sfeer van 'maakbaarheid', maar we hebben in Mali te maken met een traditionele, agrarische samenleving die we geen westerse normen en waarden kunnen opdringen.


De wortel van het probleem in Mali ligt in de jarenlange marginalisering van het 'arme' Noorden door het 'rijke' Zuiden. Herstel van de nationale eenheid is dan ook de belangrijkste uitdaging voor de VN. Daarvoor is veiligheid en stabiliteit vereist. En daaraan kan Nederland een substantiële militaire bijdrage leveren.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden