Het wonderlijke leven van meertje kaal (1)

Ze tikt met haar hand op het zevende deel van het verzamelde werk van Poesjkin, voor haar op de ronde tafel. 'We woonden in Wormerveer. Als ik spijbelde, ging ik naar Amsterdam. Van de Spuistraat naar de Dam had je toen allemaal kleine antiquariaten. Ik werd het meest aangetrokken door d'Eendt en op een goede dag heb ik me er met een boek op de stoep geïnstalleerd. Het was een antiquariaat van eerste drukken, opgericht door Hans Rooduijn. We raakten in gesprek. Ik vertelde hem dat ik van school wilde. Ik kon er komen werken van 9 tot 3 uur. Ik zou 60 gulden per maand krijgen. Maar er was nooit geld. Ik zette mijn loon om in eerste drukken, Slauerhoff en Leopold, daar was ik verzot op. Ik zat op het Zaanlands Lyceum. Het hoofd van de lagere school stuurde alleen kinderen uit de betere kringen naar het lyceum. Ik hoorde er niet bij. Ik was te dom, vond hij, dus mocht ik niet meedoen met het toelatingsexamen. Een vriendinnetje wist van een broer en zus hoe het ging. Je komt er, je moet een papiertje vragen, er je naam op zetten, gaan zitten en zien dat je je redt. Zo ging het. Het is het enige examen dat ik in mijn leven heb gedaan. In vijf gym bleef de helft van de klas zitten. De conrector vond ons stomme meiden, wat we ook waren. De jongens deden het veel beter. Ik wilde de klas niet overdoen. Mijn oom had een vriend die les gaf in oude talen en die liet me Sappho lezen, toneelstukken, drama's. Op school kregen we Homerus en Herodotus, Tacitus, hou op zeg, dat was onleesbaar. Ik werd toegelaten tot de vierde van het Avondlyceum, maar ik durfde niet naar het staatsexamen. Ze zijn nog bij ons thuis geweest. Mijn vader kreeg in het weeshuis een opleiding voor drukker en zetter, maar hij kon niet onder een baas. Mijn moeder zat op haar 12de al onder de koeien. Ze waren fideel. Mijn oom woonde lang bij ons in. Hij was kunstschilder, Jaap Kaal, maar werkte als liftreparateur. Hij had veel boeken. Ik denk dat hij de hele familie financieel steunde. Het was een hechte familie, maar ik heb dat nooit zo gewaardeerd.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden