NIEUWS

Het vroegpensioen komt terug, en niet alleen voor de zware beroepen

Het vroegpensioen is terug van weggeweest. In meer dan de helft van de recente cao’s zijn vroegpensioenregelingen afgesproken. Daardoor kunnen mensen drie jaar voor hun AOW-verjaardag stoppen met werken.

Zo kan vroegpensioen eruit zien. Deze 53-jarige man verkocht zijn bedrijf en stopte met werken. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Zo kan vroegpensioen eruit zien. Deze 53-jarige man verkocht zijn bedrijf en stopte met werken.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

De afspraken in de cao’s gelden vaak voor alle medewerkers, dus niet alleen voor mensen met zwaar werk. Dit kan de trend keren dat ouderen steeds later stoppen met werken. De terugkeer van het vroegpensioen wordt gesignaleerd door zowel de vakbeweging FNV als door de Awvn, die werkgevers adviseert bij het cao-overleg.

Sinds 1 januari kunnen werkgevers hun werknemers de laatste drie jaar voor hun AOW-verjaardag met een fiscaal gunstige uitkering naar huis sturen. Die uitkering mag bruto maximaal 22.164 euro per jaar zijn; de hoogte van de AOW voor samenwonenden. Als meer wordt betaald, wordt daarover 52 procent belasting geheven.

De vroegpensionado kan de uitkering aanvullen uit spaargeld of door zijn aanvullend pensioen eerder te laten ingaan. De regeling geldt tot 1 januari 2026. De FNV wil dat de regeling daarna wordt verlengd, omdat het mensen met zware beroepen de mogelijkheid geeft eerder te stoppen. De AOW-leeftijd is nu 66 jaar en 4 maanden en komt in 2024 uit op 67 jaar.

Beweeg de muis over de afbeelding

De nieuwe regeling voor vervroegde uittreding is vorig jaar afgesproken in het akkoord over de vernieuwing van het pensioenstelsel en is per 1 januari wet geworden. Het doel was om vooral oudere werknemers met fysiek zwaar werk de kans te geven eerder te stoppen. De afspraak blijkt nu veel breder te worden opgevat.

Grote diversiteit

Inmiddels is een vroegpensioenregeling al vastgelegd in cao’s voor ruim een miljoen werknemers. Het is overigens geen recht, maar een regeling die werkgever en werknemers onderling kunnen afspreken. Er is een grote diversiteit aan afspraken. Soms gaat het om een studie naar een vroegpensioenregeling, soms meteen om de invoering. Soms wordt de doelgroep ingeperkt tot ‘zwaar werk’ of tot werknemers met een minimum aantal dienstjaren.

Pensioenuitvoerder PGGM heeft het vroegpensioen opengesteld voor ieder van de 1.500 werknemers geboren tussen 1955 en 1962. Ook bij DSM kan iedereen met vroegpensioen. In de cao voor 400 duizend werkers in verpleeg- en verzorgingshuizen en thuiszorg geldt de eis dat 45 jaar in de sector is gewerkt. De NS stelt slechts de voorwaarde dat er door het vroegpensioen geen roosterproblemen ontstaan.

Voor de 60 duizend mensen in de sociale werkplaatsen is het vroeg­pensioen beperkt tot twee jaar, in de schoonmaaksector tot een jaar. Voor de 65 duizend politiemensen geldt dat zij na 25 jaar in een ‘zware functie’ gebruik kunnen maken van het vroegpensioen. Die 25 jaar arbeidsverleden wordt ook in de bouw (118 duizend mensen) gevraagd.

In de bouw betalen werkgevers de uitkering uit een fonds. Bedrijven met een eigen cao, zoals DSM en de NS, nemen de uitkering voor eigen rekening. Het kabinet heeft een miljard euro uitgetrokken voor ‘duurzame inzetbaarheid’. Als werkgevers hier aan meedoen, dan kunnen zij ook een bijdrage krijgen voor de kosten van het vroegpensioen.

Trendbreuk

De terugkeer van het vroegpensioen is een breuk met een langjarige trend. Sinds de afschaffing van het prepensioen in 2006 is de pensioneringsleeftijd gestaag gestegen. Begin deze eeuw lag die nog op gemiddeld 61 jaar, in 2019 op ruim 65 jaar. Een groeiende groep werkt overigens ook door na de AOW-verjaardag. In 2002 was 2,5 procent van de nieuw gepensioneerden 67 jaar of ouder, in 2019 was dat al 9 procent.

De Awvn verwacht een verdere toename van het aantal cao-afspraken over het vroegpensioen. ‘In het eerste kwartaal van 2021 stond in 40 procent van de cao’s zo’n afspraak, in het tweede kwartaal is dat al in de helft van de cao’s’, laat de vereniging weten.

Minister Koolmees van Sociale Zaken verwachtte dat de komende jaren jaarlijks tienduizend ouderen met vroegpensioen zouden gaan. Door het aantal en de reikwijdte van de cao-afspraken kan dat aantal veel hoger worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden