Het voortschrijdend inzicht van Pim Fortuyns ambassadeur

Als ambassadeur van Pim Fortuyn trad Yoeri Albrecht op. Wie is deze 'enigszins louche ogende journalist'?..

Pim Fortuyn en diens 'ambassadeur', Vrij Nederland-journalist Yoeri Albrecht, roepen zowel sympathie op als afkeer. Dat laatste kwam afgelopen week het sterkst aan het licht. In Het Parool noemde John Jansen van Galen hem 'de enigszins louche ogende Vrij Nederland-journalist'. Fortuyncriticus Dick Pels noemde Albrechts 'ranzige' tv-uitzending over Fortuyn in Trouw 'een mislukt staaltje emo-tv', de maker hanteerde 'goedkope imponeertrucs'.

In HP/De Tijd vroeg columnist Jan Kuitenbrouwer zich onlangs af waarom Fortuyn werd gepromoot 'door iemand die nooit enige blijk heeft gegeven van belangstelling voor, kennis van, laat staan zielsverwantschap met het verschijnsel Fortuyn? Die bij Vrij Nederland 'werkt', lid van de PvdA is en toen Fortuyn nog leefde voor geen goud met hem geassocieerd wild worden?'

Na afloop van de uitzending maakte de VN-redacteur kennis met Kuitenbrouwer, zelf aanwezig als Erasmus-aanhanger. Binnen een halve minuut liep de botsing der geesten uit op wederzijdse verwensingen. Kuitenbrouwer verweet Albrecht opportunisme.

Natuurlijk, er bestaat voortschrijdend inzicht, maar terugkijkend is Albrechts stellingname in vroegere VN-stukken over Fortuyn opmerkelijk. Op 4 mei 2002, toen het vermeende demoniseren van Fortuyn nog de gewoonste zaak van de wereld was, blies Albrecht zijn partijtje mee in zijn artikel 'Het ongelijk van Pim'.

'Het kale Rotterdamse orakel', krijgt pagina's lang kritiek over zich heen van vertegenwoordigers van wat later 'de linkse kerk' is gaan heten, zoals Ed van Thijn, Anet Bleich en Femke Halsema.

Interviewde Albrecht zijn latere held, dan heette het een gesprek met 'de zelfbenoemde tolk van de zwijgende meerderheid'. En was Fortuyns klacht destijds niet dat hij door de linkse media steeds weer in de hoek werd gezet van populisten en Europese rechts-extremisten als Berlusconi, Haider en Filip Dewinter? Inderdaad. En Albrecht deed er vrolijk aan mee in stukken over 'de epidemiologie van het populisme'.

In datzelfde voorjaar hekelde Albrecht Fortuyns belangrijkste credo 'Nederland is vol', en de reactie van andere partijen daarop. 'Anders dan vier jaar geleden staat goed fatsoen geen der partijen in de weg opzichtig naar een marktaandeel te hengelen', sloot Albrecht af.

Vier jaar geleden was hij een van de twee auteurs van het gewraakte artikel dat toenmalig PvdA-voorzitter Marijke van Hees beschuldigde van gesjoemel met declaraties. De feiten bleken later niet zo hard als was beweerd.

VN bood excuses aan voor het stuk, maar toen was het kwaad al geschied. Van Hees moest aftreden, de affaire kostte VN veel abonnees, maar de betrokken redacteuren bleven zitten. Co-auteur was Tino Wallaart, die verweten werd politiek te bedrijven omdat hij zelf actief was in de PvdAbeweging Niet Nix.

Mediamiek talent kan Albrecht niet worden ontzegd, met zijn presentatie die zich beweegt tussen de charme van Matthijs van Nieuwkerk en het verbetene van Felix Rottenberg. Zijn talent is in elk geval zo groot dat sommige VN-redacteuren smalend constateren dat Albrecht vaker te zien is op tv (in het programma Krachtstroom, en onlangs dus als ambassadeur voor Pim), op BNR Nieuwsradio opduikt of debatten leidt in De Balie, dan dat hij in de kolommen van VN figureert.

Albrecht was een van de drijvende krachten achter de recente val van hoofdredactrice Xandra Schutte, afgelopen weken de pleitbezorgster van Anne Frank als Grootste Nederlander. Zij is weinig verguld met Albrechts optreden. Maar eerlijk is eerlijk: 'Yoeri heeft me destijds toestemming gevraagd, en die heb ik niet geweigerd. Dat is misschien laf, maar ik vond dat hij een eigen verantwoordelijkheid had. Ik wist natuurlijk niet hoe hij het zou doen. Bovendien deed ik zelf ook mee aan de verkiezing.'

Verbaasd over Albrechts bekering tot Fortuyn was ze wel, zegt ze: 'Ik heb er destijds nooit wat van gemerkt. Ik herinner me ook vooral Albrechts verontwaardiging over Paul Scheffers artikel over het multiculturele drama.'

Albrecht begrijpt niets van zijn critici, van wie hij de meesten naar eigen zeggen nooit heeft ontmoet. Hoewel: 'Het is jaloezie. Ik denk dat sommigen zelf Pims ambassadeur hadden willen zijn. Van Dick Pels weet ik dat. Die moet nu verder met zijn midlife crisis. Van Kuitenbrouwer vermoed ik hetzelfde.'

Albrecht over hun argumenten: 'Dat ik PvdA-lid ben, is pertinente onzin. Ik ben van geen enkele partij lid. Ook heb ik niets van doen met Niet Nix. In die dagen woonde ik in Engeland. Lennart Booij, met wie ik tvprogramma's ben gaan maken, ontmoette ik pas jaren later.'

Ook begrijpt hij niet waarom zijn ambassadeurschap als redacteur van het 'linkse' VN hem kwalijk genomen zou moeten worden. 'Fortuyn is een onbegrepen socialist. Ik sta niet voor honderd procent achter zijn idee Het was bijvoorbeeld niet verstandig om te roepen dat Nederland vol is. Wij hebben immigratie nodig, zeker gezien de vergrijzing.

'Maar ik vind Fortuyn wel een belangrijke politieke figuur. En hij is dood. Leefde hij nog, dan zou ik nooit voor hem gepleit hebben. Als journalist moet je afstand houden van zittende politici. In mijn uitzending zat ook geen enkele LPF'er.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden