Het Vomar-model en de toekomst van de VN

Sinds mijn fotootje bij deze rubriek staat, word ik regelmatig in de Vomar door lezers aangesproken. ‘U bent toch die journalist van de Volkskrant?’, stellen ze dan vast, niet zozeer bewonderend als wel afkeurend van toon....

Betrapt stotter ik een paar woorden en schiet, excuses mompelend, het zuivelpad in. Ze hebben gelijk! De Volkskrant heeft al geruime tijd geen letter geschreven over de Open-einde Werkgroep over de Vraag van Evenwichtige Vertegenwoordiging en Toename in het Lidmaatschap van de Veiligheidsraad en Andere Zaken met betrekking tot de Veiligheidsraad.

De werkgroep werd op 3 december 1993 in het leven geroepen door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, en heeft sindsdien niet stilgezeten. Vele, vele malen werd er vergaderd over hervorming van de Veiligheidsraad, waarvan de samenstelling de politieke werkelijkheid anno 1945 reflecteert. De economische grootmachten Japan en Duitsland zitten er niet in, evenmin als ‘s werelds grootste democratie, India. Afrika noch Latijns-Amerika is permanent vertegenwoordigd. Hoog tijd voor aanpassing.

Jaar in jaar uit bracht de werkgroep verslag uit, en elk jaar, soms wel twee keer, discussieerde de VN-assemblee over de kwestie. Vorige week nog, twee dagen lang, de notulen liggen hier uitgeprint voor me. Een zinderend debat moet het zijn geweest. Zeventig sprekers beklommen het katheder. Ambassadeur Nana Effah-Apenteng (Ghana) voerde het woord, en uiteraard Christian Wenaweser (Liechtenstein). Marcello Spatafora (Italië) was zo stoutmoedig de noodzaak vast te stellen van ‘conceptuele en politieke bouwstenen om de VN te kunnen laten beginnen, met pragmatisme en creativiteit, aan succesvolle onderhandelingen in de richting van hervorming van de Veiligheidsraad’. En het was voorzitter Sheikha Rashed Al Khalifa die in haar slotwoord vaststelde dat er ‘consensus lijkt te bestaan over de noodzaak van uitbreiding’, maar dat er alleen nog ‘uiteenlopende visies’ bestaan over hoe dit te bereiken. Een vlijmscherpe analyse.

Maar inderdaad, geen letter in de krant. En dat terwijl Kofi Annan bij zijn afscheid nog had opgeroepen tot hervorming van de V-raad, zoals hij dat ook al bij zijn aantreden in 1997 had gedaan. Zoals zijn voorganger, Boutros Ghali, in 1992 de kwestie prioriteit gaf, en zoals ook de nieuwe VN-chef Ban Ki-moon er donderdag over begon.

Aan de ideeën kan het niet liggen. Er ligt een Model A (zes permanente leden erbij zonder veto), een Model B (acht niet-permanente leden erbij), een voorstel van de G4 (Japan, Duitsland, Brazilië, India) om de G4 permanent op te nemen, en een nieuwe Japanse variant daarop: alleen Japan erbij. Ik zou daar zelf het Vomar-model aan willen toevoegen: de VS, Rusland en China er uit, Liechtenstein er in.

Mijn intuïtie zegt me dat 2007 een cruciaal jaar wordt voor de Open-einde Werkgroep over de Vraag van Evenwichtige Vertegenwoordiging en Toename in het Lidmaatschap van de Veiligheidsraad en Andere Zaken met betrekking tot de Veiligheidsraad.

r.vreeken@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden