Het verhaal als personage

'Ik weet waarom je je dubbelganger vernietigd hebt', voegt het verhaal de ik-figuur toe.

Weinig schrijvers weten zo te verrassen als Bart Koubaa. Vanaf zijn debuut Vuur (2000) tot aan Maria van Barcelona (2010) slaagt hij erin telkens een compleet andere sfeer en setting te kiezen. In zijn nieuwste roman De Brooklynclub keert hij terug naar het New York van de jaren zestig van de vorige eeuw, daar waar alles begon voor zijn hoofdpersonage, een man die al negen maanden in de gevangenis zit.


In compacte hoofdstukken blikt de ik-figuur terug op de periode van zijn leven waarin de basis werd gelegd voor de misdaad die hij op middelbare leeftijd heeft begaan. In de roman legt deze ik een bekentenis af. Een aparte rol is weggelegd voor een ongebruikelijk personage, dat van het verhaal zelf. Dit wezen met 'lange gekromde klauwen' fluistert de ik-figuur toe: 'Het is niet mijn bedoeling aan je geweten te knagen, ik heb geen zin in spelletjes want ik ken je beter dan jij jezelf kent; ik weet waarom je je dubbelganger vernietigd hebt, ik weet waarom je de naam van je grote liefde op je borst getatoeëerd hebt en waarom je naar Groenland vertrokken bent, maar je hebt jezelf niets te verwijten, verwijten zouden alleen maar een beter mens van je maken.'


Ook in zijn roman De leraar over een kannibaal stelde Koubaa het al dan niet bestaan van de vrije wil aan de orde. Maar het gaat er niet om of die bestaat, maar of we 'met geheven hoofd en rechte rug aanvaarden dat het zonder ook best wel zal lukken'. In het geval van de moordenaar, hij kan er niets aan doen dat hij de moord moest plegen, maar is hij wel verantwoordelijk voor deze misdaad?


Oordeel zelf. Koubaa levert de ingrediënten. Fragmentarisch maar pakkend schetst hij het leven van een jongen die met een paar anderen 'de Brooklynclub' opricht waar men elkaar met de leuze 'Een Draght Mackt Maght' en roedes te lijf gaat. Op de achtergrond speelt de oorlog in Vietnam. Zijn vriendin Laurette wordt verkracht door een nieuwkomer, die sprekend op hem lijkt. Deze Mayer wordt later slachtoffer van een bijna perfecte moord.


Hoewel Koubaa zijn verhaal kleurt met fraaie en boeiende details laat hij veel te raden over. Te veel misschien om de onontkoombaarheid van het lot aan te tonen, maar dat is tegelijk een verdienste. Steeds als je het antwoord op de staart wilt trappen, schiet het onder je voet uit.


Bart Koubaa: De Brooklynclub.

Querido; 172 pagina's; €17,95.


ISBN 978 90 2144 199 3.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden