Het verboden pad dat Thomas Dekker volgde

Hij was klant van een Spaanse dopingarts, kocht epo 'over de grens' en liet zijn bloed opslaan in Wenen: Thomas Dekker gaat zijn verhaal opbiechten aan de Dopingautoriteit. Het zal velen verontrusten.

'Te midden van de kampioenen', luidt de kop boven een Volkskrant-verhaal in het voorjaar van 2006. Het is een reportage over de winnaar van Tirreno-Adriatico. Over het grootste wielertalent dat Nederland op dat moment te bieden heeft.


In Italië troeft Thomas Dekker (dan 21) met speels gemak de concurrentie af. En de Raborenner is de laatste om dat vreemd te vinden. Dat hij Joop Zoetemelk en Erik Dekker op de erelijst opvolgt, is eerder een logisch gevolg dan een trendbreuk in zijn leven.


De trofee die hij aan de Adriatische kust omhoog houdt, is niet de eerste die hij in zijn nog korte carrière op de fiets heeft veroverd. En er zullen er nog vele volgen, pocht Dekker, hand in zijn zak. In 2019 moeten de deuren van het 'Thomas Dekker-museum' open kunnen. Hij zegt het op een manier zoals de sport hem heeft leren kennen: achteloos. Argeloos ook.


Het leven lacht Dekker (Dirkshorn, 1984) toe. Hij kent geen twijfels. Hij is vastbesloten om te slagen als prof en hij heeft er veel voor over om de top te bereiken. De belangrijkste stap is in dat opzicht zijn verhuizing naar Noord-Italië. In Lucca woont hij om de hoek bij Luigi Cecchini, de man die je volgens Dekker niet hoeft uit te leggen hoe je kampioenen begeleidt. Zo vaak mogelijk schuift hij 's avonds aan bij 'Cecco' en zijn familie. Twee tot drie keer per dag bellen ze elkaar. De Italiaan, al in de zestig, is als een vaderfiguur voor een jonge sportman die alles nog moet uitvinden en die op zoek is naar een richtsnoer om zich aan vast te klampen. Dekker voelt zich gevleid dat Cecchini ervoor openstaat hem te trainen. 'Cecchini heeft gezien hoe groot mijn fysieke kwaliteiten zijn. Hij herkent mijn gedrevenheid, niet iedereen gaat met 21 jaar naar Italië', zegt hij.


Bij Rabobank zien ze lange tijd geen probleem in de samenwerking die hun kroonjuweel is aangegaan. Dat Cecchini aan verboden praktijken wordt gelieerd, is volgens Dekker onzin. 'Italië is het land waar de politie regelmatig dopingrazzia's houdt', betoogt hij vol vuur. 'Je zou wel gek zijn om te knoeien.'


Wat niemand op dat moment weet: vier dagen voordat de Tirreno is begonnen, heeft Dekker een zak met eigen bloed door zijn aderen laten pompen. Het is lang niet de enige bloedtransfusie die hij dat jaar ondergaat. Diezelfde maand, kort voor de Ronde van het Baskenland, gebeurt precies hetzelfde.


Hij is dan tweedejaarsprof.


Dekker is het kransje der kampioenen dichter genaderd dan hij durft toe te geven. In het grootste geheim bootst hij de methoden na die Ivan Basso, Jan Ullrich en Alejandro Valverde erop nahouden.


Bloedtransfusies, die het uithoudingsvermogen vergroten door het zuurstoftransport te verbeteren, kunnen in 2006 nog niet worden opgespoord en dat is binnen het peloton geen geheim. De methode is de ideale opvolger van epo, waarvoor al wel een test bestaat.


Niet voor niets zingt de naam van Eufemiano Fuentes al een paar jaar rond in het wielrennen. Hij raakt bekend als ploegarts van Liberty Seguros, met de nog jonge Alberto Contador, en van een aantal andere Spaanse teams. Maar de gynaecoloog uit Madrid beperkt zijn diensten niet alleen tot zijn landgenoten.


Jan Ullrich, Ivan Basso en Jörg Jacksche: allemaal lopen ze de deur plat om in Fuentes' nabijheid bloed te laten afnemen of er verboden producten af te halen. Dat laten ze vervolgens kort voor of tijdens een wedstrijd inbrengen, iets wat de prestaties ten goede komt. Het is een methode die ook Thomas Dekker kan bekoren.


Zeker vijf keer laat hij in de Spaanse hoofdstad een zak bloed opslaan. Hij verdient er, net als ruim vijftig collega-renners en andere sporters, een codenaam mee. Bij Fuentes staat Dekker bekend als Clasicómano Luigi: als de klassiekerfanaat die door Luigi Cecchini is doorverwezen. En als 'renner 24'.


Dan gaat het mis. Op 9 mei 2006 vraagt de Spaanse politie toestemming Fuentes te schaduwen en zijn telefoon af te tappen. Een dag later staat Thomas Dekker voor de laatste keer bloed af. Om binnen te komen, moet hij eerst telefonisch contact leggen met Fuentes. Hij komt daardoor in het vizier van de Guardia Civil - net als de anderen die rond die tijd sms'en of bellen met de Spaanse gynaecoloog of met Jose Luis Merino Batres. Batres is de hematoloog (specialist in bloedziekten) die met Fuentes leiding geeft aan de bloedbank die jarenlang goed verborgen blijft.


Als 'Clasicomano' duikt Dekker ook op in een gesprek tussen die twee. Als ze spreken over hun klanten, doen ze dat doorgaans in mysterieuze bewoordingen en gebruiken ze valse namen. Over Thomas Dekker hoort de politie ze zeggen: 'Hij is de spion van de Italiaan die van ver komt.' Met de Italiaan doelen ze op Cecchini.


Op 23 mei 2006 valt de Guardia Civil bij Fuentes binnen. In zijn koelkasten stuiten de agenten op 185 bloedzakken. De meeste worden herleid. Drie ervan dragen het opschrift Clasicómano Luigi.


De rechtmatige eigenaar raakt er, ogenschijnlijk, niet van in de war. Madrid wordt, op advies van Rabo-ploegarts Geert Leinders, ingeruild voor Oostenrijk. Daar blijkt in de hoofdstad een bloedbank bereid te waken over het bloed van sporters. En of het nu daar gebeurt of thuis bij Stefan Matschiner die tientallen sporters naar de bank brengt: Dekker ondergaat er transfusies, net als zijn ploeggenoten Michael Boogerd, Michael Rasmussen en Denis Mentsjov.


De jongste van het viertal doet niet voor hen onder. Dekker scheert rakelings langs de diepte, maar blijft behendig op de been. Het is precies zoals van een toprenner wordt verwacht, legt ploegleider Theo de Rooij jaren later in de Volkskrant uit.


In augustus 2006, vertelde Dekker onlangs in NRC Handelsblad, zwicht hij voor de verlokkingen van epo, het middel dat het peloton sinds de jaren negentig in grofweg twee groepen opdeelt: de gebruikers en de weigeraars. Wie tot de toppers wil behoren, kan niet alleen op zijn eigen talent vertrouwen. Ook bij Rabobank worden de renners op hun prestaties afgerekend. Degenen die doping gebruiken, hebben er het hoogste woord.


Hoewel Dekker zijn eerste epo-kuur met eigen geld aanschaft, leggen de ploegartsen uit hoe hij het middel dient te gebruiken. Hij is het verboden pad ingeslagen en leert er steeds beter de weg kennen. Angst om bij een dopingtest te worden ontmaskerd, is er niet. De randjes opzoeken, iets anders kan een kampioen in wording niet.


Toch prijkt in het najaar van 2008 slechts één Ronde van Frankrijk achter zijn naam, waar het er drie hadden kunnen zijn. In 2006 valt hij op het laatste moment af voor de Tourselectie van Rabobank, vanwege een 'vormcrisis'. Waarschijnlijker is dat de ploegleiding op de hoogte was van het Fuentes-verleden van Dekker en geen risico wenste te nemen.


Twee jaar later zit hij eveneens tandenknarsend voor de tv. 'Onvoldoende in vorm', oordeelt de ploegleiding. De ware reden van zijn absenties komt nog tijdens die Tour uit. De internationale wielrenunie UCI had Dekker en diens werkgever in mei wegens de schommelingen in Dekkers bloedwaarden op het matje geroepen. Bij Rabo is na het debacle rond Michael Rasmussen, de Deen werd in 2007 met de gele trui om de schouders uit de Tour gezet, juist een nieuwe leiding aangetreden die met het verleden probeert af te rekenen. Het plotselinge afscheid van Dekker maakt duidelijk dat zijn gedrag niet langer wordt getolereerd.


De renner zelf ondervindt er nauwelijks schade van. Twee maanden later heeft hij alweer een contract voor het komende jaar op zak. Hij heeft de leiding van het Belgische Silence-Lotto moeiteloos van zijn onschuld kunnen overtuigen, blijkt als hij aan de pers wordt gepresenteerd.


Daar is nog een keer de Thomas Dekker te zien zoals iedereen hem kent: geadoreerd als een James Dean op wielen, verguisd omdat hij afgeeft op journalisten en bescheidenheid hem allerminst in de weg zit. Zijn Porsche Carrera heeft hij pontificaal voor de deur geparkeerd van het Italiaanse vijfsterrenhotel.


Een klein jaar later worden al die sterren hem van de borst gerukt. De analyse van een oude bloedstaal volgens nieuwe controlemethoden maakt hem in 2009 tot de eerste renner die met terugwerkende kracht positief wordt bevonden op dynepo, een middel dat hij ook tijdens de Tour van 2007 gebruikte.


'Ik ben geflikt', reageert Dekker furieus. Later moet hij wel toegeven dat hij Kerstavond 2007 heeft gevierd met een dosis dynepo in zijn lichaam. De twee spuiten in zijn koelkast, besloot hij uit wanhoop aan te breken, vertelt hij NRC Handelsblad. In plaats van de Tour te rijden met Silence-Lotto, staat hij door een schorsing 2 jaar langs de kant. Als de schorsing voorbij is, vindt hij met de grootst mogelijke moeite een nieuwe werkgever. Pas nadat hij boete heeft gedaan tegenover zijn collega's is hij welkom bij de Garminploeg van ex-dopingzondaar Jonathan Vaughters.


Vaughters sommeert hem ook aan het wereldantidopingagentschap WADA zijn hele verhaal te doen. Anders krijgt hij geen contract. Dat doet Dekker niet. Hij krijgt wel een contract.


Gisteren kondigde Dekker aan oprecht te gaan biechten bij de Dopingautoriteit. 'Ik ga alle details, inclusief de namen van mensen die me erbij geholpen hebben, overleggen', zei hij. Het zou zijn voormalige manager (Jacques Hanegraaf), bekendste ploegmaats (Michael Boogerd en Erik Dekker) en mogelijk zijn belangrijkste werkgever (Rabobank) kunnen verontrusten.


Dekker is een renner geworden die de middelmaat amper ontstijgt. Het contact met de kampioenen is hij verloren. 'Hij is van de generatie: liever alles vandaag dan morgen niets', schrijft de Volkskrant in 2006.


Met medewerking van Robert-Jan Friele.


Rabobank: bekentenissen zijn schokkend

Ontluisterend en schokkend. Zo omschrijft de Rabobank de recente bekentenissen over dopinggebruik door renners tijdens hun dienstverband bij de voormalige Rabowielerploeg. 'Rabobank is 17 jaar geleden vol overtuiging en met een duidelijke missie in de wielersport gestapt. Rabobank heeft altijd gestreefd naar een schone sport en heeft er vanaf de start van haar sponsoractiviteiten alles aan gedaan om een zerotolerancebeleid te handhaven', benadrukt het bedrijf in een verklaring. De oud-coureurs Danny Nelissen en Marc Lotz gaven in dit weekeinde toe verboden middelen te hebben gebruikt bij Rabobank. De bank trok zich vorig jaar terug als sponsor.

Voorzitter Pat McQuaid van de internationale wielrenunie (UCI) heeft zijn functie in de evaluatiecommissie van het Internationaal Olympisch Comité (IOC) voor de toewijzing van de Zomerspelen van 2020 neergelegd. Volgens een woordvoerder wegens gebrek aan tijd. McQuaid beleeft door de vele dopingperikelen turbulente tijden bij de UCI.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden