Nieuws Auto

Het tijdperk van de Volkswagen (retro-)Kever is na tachtig jaar écht voorbij

Hij is die late gast op het feestje die maar niet wil vertrekken; de gastvrouw brengt de lege glazen al naar de keuken, alle lampen branden voluit en de gastheer zit omstandig te gapen, maar de buurman van drie huizen verderop blijft maar hangen tot de laatste fles wijn echt geleegd is.

Volkswagen Kever.

Die buurman is de Volkswagen Kever, wiens verscheiden vrijdag definitief werd aangekondigd. Volgend jaar loopt de laatste definitief van de band in Mexico. Bijna 22 miljoen zijn er sinds 1938 van gebouwd, met productielijnen wereldwijd, van Australië tot Zimbabwe.

Het einde van de Kever is trouwens vaker aangekondigd. Zo is de productie van de auto voor de Europese markt al veel eerder gestopt; de mededeling van vrijdag betreft leveringen aan de Noord-Amerikaanse markt. Volgens puristen liep de laatste Kever al in 2003 van de band, de oervariant, het lieve ronde blikje, door liefhebbers omschreven als de ‘echte’ Kever. De Kever die nu ten einde komt is de Beetle uit 2012. Op zijn beurt nakomeling van de New Beetle, de hippe retrokever die veertien jaar eerder verscheen. Het succes van hun voorvader hebben beide nooit weten te bereiken.

‘Het uitbrengen van een retromodel is een doodlopende weg’, zegt de Nederlandse onafhankelijke autodesigner Niels van Roij. Door terug te grijpen op een iconisch ontwerp uit het verleden, hopen fabrikanten kooplust aan te wakkeren. ‘Maar vaak verliest men een belangrijke vraag uit het oog, namelijk: wat is de essentie van deze auto?’

Essentie van de Kever

De essentie van de eerste Kever was glashelder, zegt Van Roij: dit was letterlijk een auto voor het volk. Technisch eenvoudig, betaalbaar, met veel binnenruimte doordat de motor achterin zat. De New Beetle die VW in 1998 lanceerde, was feitelijk een Golf 4 in een ander jasje. Dat Volkswagen een Golf als basis gebruikte, was noodzakelijk, omdat het ontwikkelen van een compleet nieuw platform veel te kostbaar was. Maar in plaats van de Kever te presenteren als een auto voor de massa, werd hij in prijs boven de Golf gezet. ‘Als strategie begrijpelijk’, zegt de in Londen gevestigde auto-ontwerper, ‘maar de essentie van wat de Kever was, werd ermee uit het oog verloren.’

Dat bleek ook uit de verkoopcijfers: aanvankelijk was de New Beetle succesvol, maar al snel zakte de interesse in. Er kwam een opvolger, die weer gewoon Beetle heette, met wat mannelijker vormen, maar ook deze variant werd geen groot succes. ‘Bij een retromodel kun je het maar een keer goed doen’, zegt Van Roij. ‘Alles wat daarna komt, is een slap aftreksel.’

De Volkswagen Beetle.

Kopie van een kopie

Een bijkomend probleem voor automakers is dat modellen steeds korter meegaan. Waar een automodel vroeger tien tot vijftien jaar in de showroom stond, is dat tegenwoordig een jaar of vijf. Dan verwacht de klant een compleet vernieuwde opvolger. Voor een retroauto is dat lastig, de nieuweling wordt immers een kopie van een kopie.

‘Geen enkel retromodel blijft na een generatie succesvol’, zegt Van Roij. Kijk naar de PT Cruiser, de Mini, de Ford Thunderbird, de Fiat 500. De Mini lijkt inmiddels nauwelijks meer op het origineel en de Fiat 500 wordt weliswaar goed verkocht, maar dat komt volgens Van Roij doordat er nooit een nieuwe versie van is gemaakt. ‘De 500 is gefacelift, maar is onderhuids nog altijd dezelfde auto, gebaseerd op het vorige model Panda.’

Doordat alle productielijnen daarvan allang zijn afgeschreven, kan Fiat de auto goedkoop produceren en is het model zelfs met weinig marge een geldmachine voor het merk. ‘Maar ik denk niet dat het ze gaat lukken een succesvolle opvolger te maken.’

Volkswagen Kever.

Nieuwe Kever niet waarschijnlijk

Of er dus ooit nog een nieuwe Kever komt, lijkt niet waarschijnlijk. ‘Maar zeg nooit nooit’, verklaarde de Amerikaanse VW-baas Hinrich Wöbcken vrijdag. Misschien komt er over een paar jaar toch nog een nieuwe Kever. ‘Als Volkswagen straks een elektrisch platform heeft, zou het kunnen dat ze een versie bouwen die op dat moment weer relevant is’, zegt Van Roij. ‘Zeker omdat elektrische aandrijving veel meer ontwerpvrijheid biedt, doordat bijvoorbeeld geen grote verbrandingsmotor nodig is.’

Volkswagen werkt momenteel aan zo’n platform, waar binnenkort de eerste e-auto’s op gebouwd gaan worden. Het zou dus kunnen dat de Kever over een paar jaar dus toch weer opduikt. Volkswagen heeft al een elektrische variant van de eveneens iconische spijlbus T1 aangekondigd.

Voor wie het zekere voor het onzekere wil nemen en uit nostalgie de laatste Beetle wil rijden; er zijn in Nederland nog een paar nieuwe exemplaren van het model op voorraad. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.