Factcheckschurft

Het stikt van de schurft in studentenhuizen - klopt dit wel?

Berichten verspreiden zich razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Vandaag: ‘Toename van schurft onder studenten’.

Van wie komt de claim?

Schurft is een huidziekte die wordt veroorzaakt door de minder dan 0,5 milimeter grote schurftmijt. Deze mijt graaft gangen in de huid, waar de bevruchting plaatsvindt zodat nakomelingen de gangenstelsels verder kunnen uitbouwen. Door een allergische reactie op de mijt en diens uitwerpselen ontstaat jeuk. Beeld UIG via Getty Images

Het zou een schilferige boel zijn in de studentensteden Leiden, Utrecht, Groningen en Den Haag. ‘Schurft rukt op in studentenhuizen’, kopten De Telegraaf en de NOS vorige week. Het AD had het over een ‘schurftuitbraak’ in Leiden, de NOS repte over een ‘opvallende toename’ en Trouw concludeerde: ‘Een krabbende student? Vermoedelijk schurft.’ Infectiedeskundige Jan van der Have van de GGD Groningen giste voor de NOS naar de oorzaak: terwijl moeders hun kroost vroeger nog adviseerden om het beddengoed regelmatig te wassen, schieten zulke adviezen er tegenwoordig bij in.

Klopt het?

De GGD Hollands Midden, waar Leiden onder valt, zegt dat vorige jaar in negentien Leidse studentenhuizen scabiës (schurft) is geconstateerd. Een jaar eerder waren er meldingen in tien studentenhuizen. Dat zegt echter niets over het concrete aantal schurftlijders in de afgelopen jaren, zoals de Nieuwscheckers van de Leidse journalistiekopleiding vorige week al snel opmerkten. Dat aantal is onbekend, want huisartsen registreren hun schurftdiagnoses niet. Slechts elf studenten kwamen in 2017 direct naar de GGD toe. Dat zijn er weliswaar vijf meer dan in 2016 en acht meer dan de twee jaar daarvoor, maar in 2013 waren het er weer tien: niet bepaald aantallen waarvan je spontaan gaat krabben. Daar komt bij dat de GGD in 2016 de actie ‘Mijd de mijt’ lanceerde. De actie wijst studenten erop dat ze met hun schurftklachten terechtkunnen bij de GGD. Het zou zomaar kunnen dat een eventuele toename van schurftmeldingen daaraan is te danken.

Ook de GGD’s van Utrecht, Den Haag en Groningen blijken geen flauw idee te hebben hoeveel studenten de afgelopen jaren scabiës onder de leden hadden. Infectieziektespecialist Putri Hintaran zegt dat de GGD Utrecht wél meer telefoontjes krijgt van huisartsen die studenten op het spreekuur zien. Tegelijkertijd waarschuwt ook zij dat dit kan liggen aan de extra aandacht voor het onderwerp onder huisartsen en studenten. De GGD Den Haag zegt helemaal geen toename te zien.

Wie besmet is door de schurftmijt, krijgt onder meer het advies zichzelf in te smeren met anti-schurftzalf. Als schurft inderdaad is toegenomen onder de studenten, moet dat te merken zijn aan de verkoopcijfers van het middel. De Stichting Farmaceutische Kerngetallen zegt dat anti-schurftzalf tussen 2014 en 2018 niet vaker is voorgeschreven. Gemiddeld gaan er jaarlijks veertien tubes per apotheek over de toonbank. Ook het smeergedrag van de 18- tot 25-jarige apotheekbezoekers in de studentensteden is niet veranderd. ‘In 2015 was er in Groningen wel een duidelijke piek, maar we weten dat dit kwam door een uitbraak in asielzoekerscentrum Ter Apel.’

De SFK heeft alleen zicht op de zalven waar een recept voor nodig is. Voor nog meer zekerheid over het al dan niet toegenomen aantal schurftlijders, moeten we ook kijken naar anti-schurftzalven die zonder recept te koop zijn. Een bekend middel is Loxazol. De landelijke leverancier, GlaxoSmithKline, wil geen exacte cijfers geven, maar zegt dat de verkoop met 25 procent is gestegen ten opzichte van twee jaar terug. Of die stijging incidenteel is, of een trend illustreert, is niet te zeggen. Wie de kopers zijn, of hoe de verkoop is verdeeld over de regio’s, is evenmin bekend.

Met de analysetool van Google Trends is wel te zien dat de populariteit van de zoekterm ‘Loxazol’ sinds 2004 constant schommelt en de afgelopen vijf jaar vrij constant is. In de Randstad wordt de term het vaakst ingetikt. 

Zoekopdrachten in Google naar een veelgebruikt anti-schurftmiddel.Beeld Google Trends

Eindoordeel

Of het aantal studenten met schurft de afgelopen jaren is toegenomen, is onduidelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden