Het schilderen van de hotelkamer

Verleden week zat ik in de auto bij een fervent milieu-voorvechter. In een Toyota Prius natuurlijk. Hij haalde me op van een station en bracht me naar de plek waar ik een verhaal zou houden; over milieu, natuur en het behoud ervan. Het was nogal een eindje rijden en dus hadden we alle tijd om wat te praten. 'Kijk dit is nou een inspirerende man', zei hij. En hij haalde uit het handschoenenkastje een visitekaartje van Michael Gorbatsjov.


'Eerst president van de Sovjet-Unie en nu actief in het internationale Groene Kruis. Een organisatie die zich wereldwijd inzet voor natuur en milieu. Hij is er zelfs de oprichter van. Lees maar eens wat er op de achterkant van het kaartje staat.'


Ik draaide het visitekaartje om terwijl ik me afvroeg of mijn chauffeur het kaartje persoonlijk van Gorbatsjov ontvangen zou hebben. 'We moeten ons meer realiseren dat we hier te gast zijn op deze aarde', aldus het kaartje. 'En we moeten ons als een gast gedragen.'


Dat klonk mooi, maar was ik het ermee eens? Zijn wij hier te gast? Aan de ene kant wel: de aarde is niet van ons. Hij is van niemand. En we moeten voorzichtig met de aarde zijn. Maar een gast? Gast is zo klein en gasten hebben zo weinig verantwoordelijkheden. In een hotelkamer voel ik mij te gast. Zo'n kamer laat ik allicht achter zoals ik hem aantrof, maar ik voel me er niet echt verantwoordelijk voor.


Stel je voor dat ik een hotelkamer in loop met een flinke pot verf, en ik begin de muren een ander kleurtje te geven. Dan ben ik geen gast meer. Dan ben ik de 'medemaker' van de kamer. Ik vind ons op aarde eerder schilder dan gast. Ongeveer een kwart van alle biomassa op aarde is er direct voor of door ons, en er is geen beest dat zo alomaanwezig is als wij. Wij maken deze wereld, of we het nou willen of niet. Alleen al door onze aanwezigheid geven wij de aarde een nieuw kleurtje. Wat wil je ook, met z'n zevenmiljarden. En dat geeft ons een andere verantwoordelijkheid. Eerder die van schilder dan die van gast.


Tussen de gast en de schilder staat nog de rentmeester. Ook die staat model voor onze verantwoordelijkheden op aarde. De rentmeester beheert, past op en zorgt ervoor dat de zaken die hem in beheer gegeven zijn niet kapot gaan of verdwijnen. Maar verder doet een rentmeester niet zoveel: hij investeert niet, bouwt niet, bepaalt niet. Hij is vooral voorzichtig.


We moeten een verstandige schilder zijn: niet alles wit kalken, en met oog voor de geschiedenis en de toekomst de hotelkamer schilderen. Maar ik vind ons eerder schilder dan rentmeester of gast. Wat Gorbatsjov ook moge zeggen.


bas haring


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden