'Het referendum is het toppunt van gekte'

Met het sluiten van de stembussen in zicht zijn ook de talloze burgercampagnes aan hun einde gekomen. Zij werden mede mogelijk gemaakt door de overheid, die ruim twee miljoen euro ter beschikking stelde. Van WC-rollen tot stroopwafels: aan aandacht was er geen gebrek. Maar hoe kijken de initiatiefnemers zelf terug op hun campagnes? 'Ik vind mijn actie geweldig geslaagd.'

Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Naam: Peter Paul Kleinlooh
Leeftijd: 43
Subsidie: Bijna achtduizend euro voor een referendumlied met videoclip (neutraal)

'Met onze stichting f6, waarmee we jongeren bewuster willen maken van de politiek, hebben we het geld opgemaakt aan een referendumlied met bijbehorende videoclip. Het is goed gelukt, ook al werd het behoorlijk kort dag - de referendumcommissie liet ons lang op onze subsidie wachten. De jongeren pikten het serieus op en hebben er uiteindelijk een politiek-kritische rap van gemaakt. Geen oproep om voor of tegen te stemmen, maar een boodschap van: 'zit niet te slapen, wees blij dat we mogen stemmen'. Er klinkt ook maatschappijkritiek in door, bijvoorbeeld over de vluchtelingen. Je kunt je afvragen: heeft dat met het referendum te maken? Voor deze jongeren blijkbaar wel.

Ze hebben opgetreden bij twee debatten, en hoewel de mensen die daar aan deelnemen misschien niet het geijkte rappubliek vormen, waren de reacties enthousiast. Op internet en met name op Twitter klonk er meer kritiek. Ons 'grappige rapje' werd daar niet echt serieus genomen. Ook het aantal views op Youtube viel met 500 tegen, hoewel we dat deels goedmaakten met een groter bereik op Facebook. Desondanks vind ik het resultaat boven verwachting. Wij hebben jongeren bereikt die anders nooit van het referendum zouden hebben gehoord.'

Peter Paul Kleinlooh.

Naam: Martijn Kamphorst
Leeftijd: 26
Subsidie: Dertienduizend euro voor een 'Rainbow Tour' langs kroegen (voor)

'Men denkt vaak dat homoseksuele mensen vanwege de mensenrechten sowieso voor het verdrag gaan stemmen, maar dat is een flinke misvatting. Uit ons onderzoek bleek dat er ook binnen de gayscene echt drie kampen bestaan. Om mensen te verleiden om 'ja' te stemmen, zoals ik zelf heb gedaan, organiseerden wij twee kroegentochten: afgelopen vrijdag in Amsterdam en zaterdag in Rotterdam. Daar grepen binnen de gayscene bekende sprekers de microfoon om uit te leggen wat het verdrag voor Oekraïense LHBT'ers betekent. Tussendoor zorgden twee dj's achter de draaitafel voor de muziek. We wilden de avonden natuurlijk wel laagdrempelig houden.

Het bedrag is naast de kroegentochten opgegaan aan campagnemateriaal voor alle andere gaybars in Nederland en online promotie. Dat wij er zoveel mogelijk aan wilden doen heeft te maken met de oproep die wij van Oekraïense LHBT'ers kregen. Zij mogen zich pas sinds kort verenigen in eigen organisaties en hopen dat voorrecht niet te verliezen. Onze campagne was dan ook gericht op het creëren van internationale solidariteit binnen de Nederlandse gayscene, en ik denk dat we daar in zijn geslaagd. Zeker uit een-op-een-gesprekken bleek dat men er toch over was gaan nadenken.'

Martijn Kamphorst.Beeld Peter van der Wal

Naam: Alptekin Akdogan
Leeftijd: 34
Subsidie: Ruim drieduizend euro voor flyeren, op straat en langs huizen (neutraal)

Mijn campagne liep dinsdag tot 23.59: daarna moesten we het werk na drie weken eindelijk neerleggen. De subsidie is besteed aan het uitdelen van de 50.000 flyers die ik heb laten drukken bij Geenpeil. Dat deden we met een team van tien man in Utrecht en omstreken. We hebben een pure opkomstcampagne gevoerd. Of iemand voor of tegen was interesseerde me niet, als er maar werd gestemd. Op straat waren de reacties verschillend. Veel mensen vonden het mooi wat we deden, anderen vonden het minder. Tja, dat heb je altijd bij politieke campagnes.

Ik vind de actie geweldig geslaagd, en het zou mooi zijn als mensen naar aanleiding van onze campagne alsnog gingen stemmen. Ook voor mij persoonlijk was het heel interessant. Ik heb er veel vrije tijd ingestoken, zo'n vier uur per dag en in het weekend soms wel acht. Dat was vermoeiend, maar het was het waard. Het was me te doen om het referendum, de directe democratie. Of ik zelf heb gestemd? Natuurlijk, maar ik zeg niet wat. Ik heb een neutrale campagne gevoerd, dan is mijn mening niet belangrijk.'

Alptekin Akdogan.
Een wc-rol die bedrukt is met teksten tegen het associatieverdrag.Beeld ANP

Naam: Peter Vlug
Leeftijd: 58
Subsidie: 42 duizend euro voor campagne met politieke partij Vrede en Recht (tegen)

'Het referendum is het toppunt van gekte, vinden wij van Vrede en Recht. Het gaat over iets wat allang is besloten en daarmee is het een voorbeeld van hoe raar de politiek nu bezig is. Wij hebben de subsidie gebruikt om met onze actiebus door heel Nederland te trekken. Elke dag stonden we op een marktplein in een andere stad, waar we in totaal met tienduizenden mensen hebben gesproken. De reacties waren overweldigend positief. We werden onthaald met applaus en Berlinerbollen, schitterend om mee te maken.

Van de 42 duizend euro is nog wel wat over; hoeveel precies weet ik nog niet, want er moet hier en daar nog wat worden berekend. Natuurlijk hebben wij ons honderd procent aan het thema voor de subsidie, het referendum, gehouden. Maar dat onze partij nu bekender is geworden, is een mooie bijvangst. Bij de volgende landelijke verkiezingen verwachten we daarom een prominente speler te kunnen worden. Vrede en Recht doet dan niet mee om in de marge te gaan acteren: wij willen Den Haag komen opschonen. Om te beginnen met een vette nee tegen het verdrag, ook van mij.'

Peter Vlug.
Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden