Het oude adellijke landgoed is een reservaat voor het landschap

Aflevering 169: over de rol van het oude adellijke landgoed als reservaat voor het landschap in al zijn facetten.

Beeld Studio V

Het regent, maar ik had me nu eenmaal voorgenomen de Umfassungsweg te lopen over landgoed Twickel, een ronde van 10 kilometer door 'het hart' van het landgoed. De naam van de route is te danken aan de Duitse landschapsarchitect Petzold, die in 1890 een groot deel van het landgoed vormgaf, in opdracht van de toenmalige landgoedeigenaar baron Van Heeckeren van Wassenaer.

Met particuliere landgoederen kan het alle kanten op vallen, dat hangt vooral af van de particulier. Hier viel het de goede kant op. Met dank aan de laatste eigenaar, barones Van Heeckeren van Wassenaer, gravin van Aldenburg Bentinck. Zij bracht Twickel in 1953 met al haar bezittingen onder in een stichting met als doel het landgoed als geheel als natuur- en cultuurmonument in stand te houden.

Dat is heel wat, want in oppervlakte is Twickel het grootste landgoed van Nederland, 4.300 hectaren, de Oostvaardersplassen - verder totaal onvergelijkbaar - zijn nauwelijks groter. Dus loop ik nu door een staalkaart van het Twentse landschap. Oud loofbos, oud dennenbos, veldbos, jong productiebos, dan een boerderij waar extensief wordt gewerkt, velden met schapen, een beekje, dan een dennenbos met een vlonder erdoorheen, dan glooiende weilanden, een slingerend pad langs de bosrand, een watermolen, zorgvuldig bewaarde vakwerkhuizen.

Het is natuurlijk niet het echte Twentse landschap van nu. Terwijl ik me een weg baan door de plassen op de modderige paden, is het verkeersgeraas nooit ver weg. Eerst van de rondweg bij Delden, dan van de snelwegen A35 en A1. Twickel ligt tegen de Twentse stedenrij aan, als een soort contrapunt.

Intussen rendeert het landgoed wel; dit is ook echte economie. De bewoners van de monumentale huizen betalen erfpacht, boerenbedrijven pachten grond. Twickel heeft een eigen houtzagerij en verkoopt hout uit eigen bos. Het voordeel van een groot en gevarieerd bos: er valt uit te oogsten zonder dat het bos eronder lijdt.

Nou ja, stromende regen intussen. Maar toch even stilstaan om te kijken naar twee reeën in de verte, tegen de bosrand aan.

Landgoed Twickel

Caspar loopt een jaar lang door Nederland

In beeld: een dagje mee met Caspar Janssen
Altijd al eens willen zien hoe Caspar Janssen op pad gaat? Fotograaf Pauline Niks liep een dagje met de verslaggever mee. Bekijk hier de foto's.

De hoogtepunten tot nu toe
Caspar Janssen heeft inmiddels vier provincies doorlopen. Wat hij zag was soms droef stemmend, maar lichtpunten waren er ook. Hier vind je een selectie van zijn persoonlijke hoogtepunten, uitgesplitst per provincie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden