'Het lijkt wel de Gouden Eeuw voor de fotografie'

Deze week opent in Utrecht de fotomanifestatie Utrechts Licht. Organisator en fotohistoricus Rik Suermondt (46) wil Utrecht op de kaart zetten als fotografiestad....

Utrechts Licht, lijkt dat niet verdacht veel op Noorderlicht, de fotomanifestatie die nu plaatsvindt in Leeuwarden?

‘Bij het verzinnen van de naam heb ik eigenlijk helemaal niet aan Noorderlicht gedacht. Het is ook een heel ander soort festival. Noorderlicht is een internationaal georiënteerde manifestatie met een thematische opzet – zoals dit jaar Oost-Europa – terwijl bij ons vooral Utrechtse fotografen en de stad zelf centraal staan. Door de tentoonstellingen kunnen bezoekers een heel ander beeld van de stad krijgen.’

Wat valt er dan allemaal te zien?

‘Het Centraal Museum toont de expositie Het geheim van Utrecht. Dat zijn opmerkelijke series met een verwijzing naar het werk van oude Utrechtse schilders, zoals Pyke Koch en Jopie Moesman. Paul Bogaers zocht naar aanleiding van artikelen uit lokale Utrechtse nieuwsbladen plekken op waar misdrijven plaatsvonden, ‘plaatsen delict’. De Zweedse fotograaf Anders Petersen maakte portretten in Utrechtse volksbuurten en cafés.’

Is Utrecht het thema van alle tentoonstellingen?

‘Nee, er zijn ook andere exposities. Het Centraal Museum toont een solotentoonstelling van Koen Wessing over de rafelranden van de Chinese economie. Hij laat Chinezen zien, die niet profiteren van de toegenomen economische welvaart. Fotodok heeft Parking Spaces van Martin Parr. Hij fotografeerde in 41 landen de laatste lege parkeerplekken.’

Wie zit er eigenlijk nog te wachten op een nieuw fotofestival?

‘Het is een eenmalige manifestatie. Naast Noorderlicht is er ook nog Breda Photo en het Fotofestival Naarden. Ik denk niet dat er behoefte is aan nog een jaarlijks fotofestival. Met het toenemen van het aantal festivals moet je er trouwens ook voor waken dat de kwaliteit niet afneemt. Musea en festivals vissen natuurlijk allemaal in dezelfde vijver. Fotografen hebben hiermee even een groter podium om hun werk te tonen. Utrechts Licht is een aanzet tot het verwerven van een nieuwe positie op het gebied van fotografie.’

Amsterdam heeft Foam, Rotterdam het Nederlands Fotomuseum. Hoe is het gesteld met Utrecht als fotostad?

‘Er gebeurt tegenwoordig steeds meer, verhoudingsgewijs nog wel minder dan in andere steden. Maar Utrecht timmert aan de weg. Rob Hornstra heeft bijvoorbeeld Fotodok opgericht, een stichting die in de binnenstad een tentoonstellingsplek wil creëren voor documentairefotografie. Ook heeft het Utrechts Archief een nieuw pand gekregen in de binnenstad waarin foto-exposities kunnen plaatsvinden.’

Constateert u als fotohistoricus dat Nederland bezig is met een inhaalslag op het gebied van fotografie?

‘De belangstelling is in de afgelopen tien jaar enorm toegenomen. Het lijkt wel de Gouden Eeuw voor de Nederlandse fotografie. Niet alleen het aantal festivals en fotomusea is toegenomen, musea als De Hallen in Haarlem ruimen steeds meer plek in voor fotografie. Ook zijn Nederlandse fotografen als Anton Corbijn en Rineke Dijkstra internationaal doorgebroken.’

De naam Noorderlicht verwijst naar het geheimzinnige poollicht. Bestaat er ook zoiets als typisch Utrechts licht?

‘Utrecht is een stad waar het heel stil kan zijn. Hoewel dat ook wel verandert door de groeiende studentenpopulatie. Je hebt hier van die donkere steegjes waar ’s nachts het schijnsel van een lantaarnpaal voor een unheimische sfeer zorgt. Pyke Koch schilderde het al. Het decor van de stad is heel filmisch en daagt fotografen uit om het daglicht aan te vullen met studiolampen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden